Geen 'heksenjacht' op Turks-Nederlandse PvdA'ers

Kritiek | PvdA-bestuurders met Turkse wortels hoeven niet publiekelijk Erdogan te bekritiseren, zei het partij-bestuur op de ledenraad.

Net na de aardbeving in Turkije, vroegen Zeki Barans buren hem meelevend of hij ook familie bij de slachtoffers had. Nu, na de coup en de zuiveringen in Turkije, willen ze alleen maar van de Rotterdamse PvdA'er weten waar hij staat: voor of tegen de Turkse president Erdogan?

Baran, vicevoorzitter van de Rotterdamse gebiedscommissie Charlois, wordt gek van die vraag. En andere Turks-Nederlandse sociaal-democraten worden dat ook, zeggen ze bij de ledenraad van de PvdA, zaterdag in Eindhoven. "Ik vind het een onzinnige vraag", zegt Baran. "Ik ben lid van de PvdA, dus sta ik aan de kant van de democratie."

Maar zo eenvoudig ligt de kwestie binnen de partij niet. Twee raadsleden voor de PvdA in het Zeeuwse Kapelle stapten deze week op. Ze waren verbijsterd dat hun partijgenoot, het statenlid Bayram Erbisim, in 'Nieuwsuur' de zuiveringen in Turkije na de mislukte coup nuanceerde, en dat hun partij daarna de kwestie niet openlijk wilde bespreken, laat staan dat er een ferme publieke veroordeling van Erbisims woorden op volgde.

Die komt ook bij de ledenraad in Eindhoven niet. Volksvertegenwoordigers van de PvdA mogen van voorzitter Hans Spekman geen lid zijn van de AK-partij, de club van Erdogan. Wie het goedkeurt dat de Turkse president tienduizenden tegenstanders zonder proces achter de tralies zet, kan geen politicus zijn voor de PvdA. Maar Spekman zegt ook dat hij niet mee wil doen aan de 'heksenjacht' die volgens hem gaande is op Nederlands-Turkse politici. Hij kan het heel goed begrijpen dat zij niet in het openbaar Erdogan willen bekritiseren, uit angst voor represailles voor hun familie in Turkije. En: Spekman doet aan hoor- en wederhoor.

In Zeeland is dat laatste wel gebeurd, schrijft de voorzitter van de statenfractie Anita Pijpelink aan de leden. Meteen na de uitzending heeft de fractie Erbisim ter verantwoording geroepen. Hij heeft zijn politieke collega's gezegd dat hij de martelingen en zuiveringen afwijst. Pijpelink schrijft ook dat ze de leden eerder had moeten inlichten. "En hoor me goed, van een doofpot of moedwillig stilzwijgen was geen sprake, we hebben alleen de mens Bayram willen beschermen."

PvdA-voorzitter Spekman vindt het jammer dat de Kapelse raadsleden de ledenraadpleging niet hebben afgewacht. Al vóór deze Zeeuwse affaire had het bestuur de ontwikkelingen in Turkije en de gevolgen voor Nederland op de agenda gezet.

Maar het vertrek van de twee Zeeuwse raadsleden lijkt de dertig PvdA'ers bij een van de drie Turkije-sessies niet erg bezig te houden. Een enkeling gaat er zijdelings op in. Voor nuancering van mensenrechten kan nooit plaats zijn in de PvdA, zegt Erwin Kordes uit Nieuwegein. Hij vindt het teleurstellend dat de PvdA het Zeeuwse statenlid niet openlijk heeft weersproken.

Rotterdammer Baran betreurt het ook dat de twee Zeeuwse raadsleden zijn opgestapt. Het lijkt hem beter een beetje te relativeren. Baran: "Ik ken Nederlanders als rustig. Je moet niet te snel gekke beslissingen nemen."

Volgens voorzitter Spekman zijn er geen vergelijkbare conflicten tussen PvdA-politici over de Turkse kwestie. Partijen krijgen, zegt hij, meer en meer te maken met leden met een bi-culturele achtergrond. "Daarom is het zo belangrijk altijd eerst het gesprek aan te gaan."

ongeduldige-leden: snel linksere koers

De PvdA krijgt in de aanloop naar de verkiezingen weer een rodere blos op de wangen. Maar ondanks een linkser geluid, blijft de partij de samenwerking met andere partijen zoeken. "Als ik moet kiezen tussen aan de zijlijn staan of op het veld, dan kies ik onverkort voor het laatste", zei politiek leider Diederik Samsom zaterdag. "Want de mensen voor wie ik in de politiek zit, hebben niks aan de zijlijn."

Het was de eerste toespraak van Samsom als kandidaat-lijsttrekker voor de volgende periode. Hij stelde zich vrijdag beschikbaar. Minister van sociale zaken Lodewijk Asscher en europarlementariër Paul Tang overwegen dat ook.

Van de ledenraad mag de top direct beginnen met de linksere lijn. De fractie moet niet wachten op een wetsvoorstel met GroenLinks over vluchtelingenkinderen, maar nú zorgen dat gewortelde kinderen niet meer worden uitgezet als ze hier vijf jaar zijn. De leden willen ook af van het eigen risico in de zorg. Samsom en de bewindslieden gaan erover 'nadenken'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden