Column

Gedrag van Denk: Geert Wilders 2.0

Tunahan Kuzu (l) en Selçuk Öztürk van Denk.Beeld anp

De velletjes A4 met de verklaring van partijvoorzitter Selçuk Öztürk van Denk werden opgerold door de tralies het hongerige persvolk aangereikt. Alsof de roofdieren hun stuk vlees kregen toegeworpen. En alsjeblieft dan ook niet verder vragen.

Het is treffende symboliek hoe de nieuwe politiek en de media zich tot elkaar verhouden. De dames en heren in de nieuwe politiek kunnen het zich veroorloven hun neus op te halen voor de dames en heren van de pers. Het frame dat zij onderdeel zijn van de elite en in die hoedanigheid ook neerkijken op hen die het minder gemakkelijk hebben in de samenleving is de afgelopen jaren bijzonder succesvol en krachtig geweest. Normale omgangsvormen zijn niet meer nodig als het om journalisten gaat. Het is tuig van de richel, altijd tegen ons en de waarheid interesseert ze ook al niet.

Denk is de zoveelste loot aan de stam van de nieuwe politiek. Wellicht in niets te vergelijken met die andere loten, maar ook met de, op zich terechte, overtuiging dat de media niet nodig zijn voor hun opkomst. Omdat die media-aandacht zich vanzelf genereert en omdat hun analyse is dat de achterban ook de neus ophaalt voor de media. Het is wij tegen de rest van de wereld. Debat is niet nodig, het eigen gelijk staat a priori vast en elk tegenargument is niet meer dan bewijs van de eigen stellingen, want afkomstig van de poortwachters van de elite.

Terecht, ik zei het al. De analyse deugt. Het gedrag van mediamensen is in hoge mate voorspelbaar, zeker als je in je gelederen iemand hebt die zich mag rekenen tot het eerbiedwaardige gilde der Bekende Nederlanders. Vraag het maar aan VNL en Bram Moszkowicz.

Beeld anp

Zwart schaap
De eigen achterban is ook al niet het probleem. Selçuk Öztürk en zijn mede-zetelrover Tunahan Kuzu doen dat niet slecht. Eén van de eerste vacatures die zij bij de nieuwe 'fractie' vervuld wilden zien was die van video-editor. Meer dan een stagiair kunnen ze vooralsnog niet financieren (zie de vacatures op hun website), maar een dergelijke functie is essentieel in hun strategie. Om te communiceren met je achterban heb je de media niet nodig. Je maakt je eigen filmpjes, podcasts en tweets. De pers is slechts relevant als zwart schaap.

Denk is eigenlijk wat strategie betreft een soort Geert Wilders 2.0. Ook Wilders scoorde goed door alles en iedereen die hem in de weg stond weg te zetten als lid van de linkse grachtengordelkliek met de afschuwelijke designbrillen die niet veel meer konden dan huilie-huilie doen.

Schop een taboe omver
Anders dan de voorlieden van Denk gebruikte hij de massamedia echter intensief in het begin van zijn solo-loopbaan. In dit geval leidde de observatie dat media slaafs gedrag vertonen tot een andere aanpak: schop een taboe omver en je bent verzekerd van maximale publiciteit. Dat ging zelfs zo ver dat een gerenommeerd ochtendblad de krant opende met zijn ingezonden stuk, waarin werd gepleit voor het verbranden van de Koran, terwijl in het hoofdredactioneel commentaar in dezelfde editie van die krant het hoofd werd geschud over zoveel onverantwoordelijkheid. We hebben het nieuws als enige, hoe onzinnig we het nieuws ook vinden. Wilders wist dat dat het resultaat zou zijn.

Toch was de analyse van de PVV-voorman, zeker in zijn beginjaren nog, dat hij de pers nodig had. Hij trad bovendien dermate buiten de platgetreden paden, dat zelfs het oplichten van een wenkbrauw wereldnieuws geweest zou zijn. Succes, of in ieder geval aandacht - toch een voorwaarde voor succes, verzekerd. Denk heeft zelfs dat niet meer nodig. Even daargelaten of ze straks ook gelijk blijken te hebben gehad.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden