Review

Gastdirigent Noseda zwaait als dolgedraaide helikopter

Was het vanwege de magere zaalbezetting dat het Rotterdams Philharmonisch Orkest met Gianandrea Noseda vrijdagavond het seizoen in de Doelen opende met de sombere klaagzang 'La Notte' van Franz Liszt? Noseda werd onlangs benoemd tot vaste gastdirigent van het Rotterdamse orkest en bij zijn eerste optreden in die hoedanigheid zou je toch iets vrolijkers verwachten dan die treurmuziek.

De benoeming van Noseda tot vaste gastdirigent werd de afgelopen zomermaanden op voortvarende wijze geregeld. De orkestdirectie maakte er geen ophef van. Noseda is een protégé van chefdirigent Gergjev en Gergjevs woord is wet in Rotterdam. Zijn Rotterdamse debuut als gastdirigent maakte Noseda in oktober 1997, vorig jaar en begin van dit jaar werd hij al weer teruggevraagd. Bij die concerten ontpopte hij zich als een dirigent met een voorliefde voor uitbundigheid, voor passie en hartstocht. Met drukke bewegingen zette hij het orkest aan tot meer, meer en nog meer. Verfijning bleek niet in zijn woordenboekje te staan. De vraag is gerechtvaardigd of het Rotterdamse orkest op dit moment op een vaste gastdirigent zit te wachten en zo ja, waarom dat dan Noseda moest zijn.

Het RPhO zit op dit moment dik in zijn dirigenten: chef-dirigent Valery Gergjev, vaste gastdirigent Noseda en de assistent-dirigenten Hans Leenders en Ernst van Tiel. Een luxe positie. Het is de bedoeling dat Noseda regelmatig in Rotterdam terugkomt. Komende vrijdag al, dan dirigeert hij een Richard Strauss-programma met de sopraan Charlotte Margiono als soliste.

Op het programma van afgelopen vrijdag stond behalve Liszt ook 'Eine kleine Nachtmusik' van Mozart. Zelden, nee nooit, heb ik een dirigent zulke capriolen zien uithalen. Zich rekkend op zijn tenen, door zijn knieën tot zithouding, zwaaiend met z'n armen als een soort dolgedraaide helikopter en bruuske aanwijzingen naar de orkestleden met een gebaar van 'speel of ik schiet'. Zoiets moet niet alleen voor het orkest een wanhoop zijn maar ook voor de toehoorder. De ogen hebben zoveel te doen dat de oren nauwelijks aan bod komen. Eén van de musici vertrouwde me na afloop toe dat je bij zo'n dirigent beter met je ogen dicht kan spelen en dat wil toch wel wat zeggen.

Was er dan niets goed? Ja, de Italiaan Noseda kan uitstekend overweg met de muziek die zijn landgenoot Nino Rota schreef bij de film 'La strada' van die andere landgenoot, Fellini. Vorig jaar november stond deze Suite ook al op zijn programma en vrijdagavond viel opnieuw te merken dat hij zijn hart aan deze muziek heeft verpand. Het werd een echte uitsmijter met jongleurs, moord, haat en verdriet. De orkestleden speelden met veel enthousiasme en wapengekletter, Noseda kon zijn geluk niet op.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden