Column

Franse slag

Sylvain Ephimenco.

Was het een gebrek aan koelbloedigheid of aan ervaring, bij dit pas geïnstalleerde kabinet? Feit is dat de aankondiging van de Franse minister van buitenlandse zaken Laurent Fabius dat hij een twintigtal ambassades in 'gevoelige' landen gaat sluiten, nogal vreemd overkomt. Aanleiding is de publicatie van spotprenten over de islamitische profeet Mohammed door het satirische weekblad Charlie Hebdo. Mochten de meest opgewonden fanatiekelingen het nieuws over die publicatie hebben gemist, nu zijn ze dankzij klokkenluider Fabius goed wakker. Het blad in kwestie lag gisteren amper in de kiosken toen de minister de ambassadesluiting wereldkundig maakte. Meer discretie was hier op zijn plaats geweest. Ik kan me niet herinneren dat Nederlandse ambassades met spoed werden gesloten op de dag dat de anti-islamfilm 'Fitna' van Geert Wilders werd geprojecteerd. De zaak eindigde toen binnen enkele weken met een sisser. Toegegeven: de context is nu anders.

Maar nu zitten we alweer middenin de beruchte wedstrijd 'vrijheid van meningsuiting en kunstzinnige expressie' tegen 'blasfemie en het kwetsen van gelovigen'. Argumenten over en weer zijn duizenden keren gebezigd en ik ben niet van plan om mijn schaarse ruimte met herhalingen te vullen. Laat ik alleen het volgende opmerken. Als Gerard Reve God als een ezel mocht voorstellen en fotograaf Andres Serrano een foto van een klein crucifix in een glas van zijn eigen urine ('Piss Christ') mocht tentoonstellen, waarom zou Charlie de profeet der moslims dan niet in zijn adamskostuum mogen tekenen en dus bespotten? Smakeloosheid moet eerlijk verdeeld worden. Gisteren heb ik een aantal van die Charlie-prenten kunnen zien. Slechte kwaliteit, niet geestig en zelfs een beetje dom. Ongeveer van het niveau van de anti-islamfilm 'Innocence of muslims'. Maar hiermee bereikt de vergelijking tussen prenten en film haar grens.

Anders dan dit eenmalige filmische prul heeft het linkse Franse blad zich al tientallen jaren in het belachelijk maken van autoriteiten gespecialiseerd: politieke, maatschappelijke, religieuze en goddelijke. Je kunt moeilijk Jezus en zijn vader jaar in jaar uit naar hartelust bespotten en Mohammed en Allah met een fluwelen stilte omgeven. Is de timing van publicatie dan onverantwoordelijk met al dat geweld rond de film? Misschien, maar de Mohammed-spotprenten gaan juist over de krankzinnige reacties op 'Innocence of muslims'. De vorige keer dat Charlie islamkarikaturen publiceerde, werden de redactieburelen van het blad door een aanslag vernield. Hoofdredacteur en enkele tekenaars worden sindsdien door bodyguards beschermd. Het vereist dan een zekere moed om ondanks de dreigingen je rug recht te houden. Natuurlijk is het spijtig dat gelovigen zich diep gekwetst voelen. Spijtig vooral voor de mensen die sinds vorige week hun leven hebben verloren.

Gekwetstheid kent vele gedaanten en kan door verschillende objecten of daden worden veroorzaakt: een spotprent of een film over Mohammed, een Amerikaanse vlag die vertrapt wordt op de Dam of de foto van moordenaar Mohammed B. die hartje Amsterdam als held wordt voorgesteld.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden