'Frankrijk maakt te veel herrie over gijzelaars'

Interview Aanpak drijft de prijs slechts op

PARIJS - De Franse regering heeft de gewoonte voortdurend aandacht te vragen voor burgers die worden gegijzeld: hoe meer aandacht, hoe beter, is het idee. Volgens oud-inlichtingenofficier Alain Chouet is die strategie dringend aan herziening toe. Als Frankrijk tenminste geen hofleverancier van radicale strijders wil blijven.

Vorige week zondag werd de vrijlating van vier Franse gijzelaars die vastzaten in Syrië groots gevierd in de Franse media. Hun aankomst op een militair vliegveld bij Parijs, hun eerste woorden, het roerende weerzien na tien maanden met hun familie, de ontmoeting met president Hollande, het werd allemaal breed uitgemeten. Een van hen, de journalist Didier François, verklaarde dat hij geluk heeft om Frans te zijn. "Het heeft lang geduurd, maar wij hebben nooit getwijfeld. Wij wisten dat iedereen thuis zijn uiterste best voor ons deed", verklaarde hij.

De vier Fransen lieten zo'n twintig gijzelaars achter, uit West-Europa, Turkije, Libanon en Syrië zelf. Kennelijk is er een Franse methode die werkt, concludeerde de krant Le Monde. Die aanpak bestaat uit 'voortdurende mobilisatie en communicatie', zoals het ophangen van portretten van gijzelaars op de gevels van openbare gebouwen. En de dagelijkse oproep van nieuwslezers na elke uitzending om de ongelukkige landgenoten in de Sahel of het Midden-Oosten niet te vergeten.

Een Amerikaanse moeder van een gegijzelde journalist in Syrië, James Foley, stak onlangs haar licht op in Parijs, wist de krant te melden. Omdat de 'onverschillige autoriteiten' in de VS weinig zouden doen.

Toch is zwijgen de enig juiste methode, zegt Alain Chouet, ex-chef bij de Franse inlichtingendienst DGSE: "Door lawaai maken bescherm je je onderdanen, zo redeneert men. Alsof bendes niets durven doen als ze weten dat het halve land is gemobiliseerd. Het is juist zo dat je met meer lawaai de gijzelnemers machtiger maakt. Daarbij gaat de prijs van het losgeld, die ondanks alle ontkenningen natuurlijk elke keer weer wordt betaald, alleen maar omhoog."

Volgens het Duitse blad Focus zou Parijs ditmaal 18 miljoen euro hebben neergeteld, wat direct werd ontkend. Hoe dan ook is Frankrijk oververtegenwoordigd als het om gijzelaars gaat. Dat komt doordat het land, een van de permanente leden van de Veiligheidsraad, militair en economisch erg aanwezig is in Afrika. "Maar het ligt zeker ook aan de neiging bendes een gratis tribune te verschaffen", stelt Chouet. "Het loont veel meer om een Fransman te gijzelen dan een Brit of een Amerikaan."

Chouet, auteur van een aantal boeken over islam en terreur, heeft zijn ministers vaak proberen te overtuigen het beleid te wijzigen in Britse of Amerikaanse zin: "In alle stilte gebruikmaken van lokale contacten, veel investeren in een netwerk, dat is beter. Ook de media, inclusief de Britse tabloids, spelen mee en houden zich koest. Op die manier komen mensen vaak vrij, ook zonder dat het iets kost. Het is ook niet waar dat Britten of Amerikanen het er minder vaak levend vanaf brengen dan Fransen."

Dat er over twee journalisten in Afghanistan, die eind vorig jaar werden gegijzeld, en een ontwikkelingswerker in Mali nog geen mededelingen worden gedaan, duidt er niet op dat Parijs het roer om heeft gegooid, vermoedt Chouet die vooralsnog een roepende in de woestijn blijft: "Ik ben bang dat men nog lang doorgaat op de bekende heilloze weg."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden