Frank R. behandelen, wie durft?

Analyse | Geen enkele kliniek lijkt zijn vingers te willen branden aan zedenverdachte

Afgaande op de houding van de rechtbank is er kans dat zij in juli oordeelt dat zedenverdachte Frank R. (49) naast gevangenisstraf behandeling in een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) moet ondergaan.

Zo'n lichte vorm van tbs-behandeling met voorwaarden krijgen zedendelinquenten vaker opgelegd. De FPK in Assen is gespecialiseerd in deze categorie (ex)-gedetineerden. Twee jaar geleden nog loofde de Inspectie Veiligheid en Justitie de Drentse FPK uitvoerig voor haar kwaliteiten. "De organisatie is zich welbewust van haar maatschappelijke taak en neemt daarbij een proactieve houding aan", luidde de lofzwaai.

Alleen Frank R., verdacht van 21 strafbare feiten in verband met ontucht met minderjarige meisjes, is niet welkom in de kliniek in Assen en de overige drie FPK's. Enkele uren voordat officier van justitie Birgit van den Burg woensdag aan haar requisitoir begon, bevestigden hun directies dit eerder ingenomen standpunt.

De klinieken zeggen dat zij geen mogelijkheden zien de complexe stoornissen waaraan R. lijdt langdurig en intensief te behandelen, zoals volgens meerdere deskundigen noodzakelijk is. Behandeling van de extreme seksuele gedragingen en fantasieën van R. heeft bovendien weinig kans van slagen, stelden de directies in hun e-mail aan de rechtbank.

De Asser rechtbank onder voorzitterschap van Herman Fransen verbaasde zich vorige week al bijzonder over deze opstelling. Zij kwalificeerde de starre houding van de directies als 'koudwatervrees'. Stoutmoedig en als teken van irritatie was de opmerking van de rechter dat het 'erop lijkt alsof geen enkele kliniek zijn vingers wil branden aan R.'.

Het is nog de vraag of klinieken meer verantwoording over hun weigering verschuldigd zijn dan tot nu het geval. Als het aan het Openbaar Ministerie (OM) ligt kan een debat hierover achterwege blijven. De officier eiste woensdag tegen de in zichzelf gekeerde R. tien jaar gevangenisstraf en tbs met dwangverpleging. Als de rechter de laatste, zwaarste vorm van tbs overneemt en R. na het uitzitten van eventuele celstraf in een gesloten kliniek belandt, is een oneindig verblijf daar een reële optie.

Tegen de geschetste achtergrond en uiteenlopende opvattingen van deskundigen over nut en onnut van een behandeling van R. is het begrijpelijk dat advocaat Tjalling van de Goot het onderste uit de kan haalt voor zijn cliënt. De raadsman vindt dat de FPK's feitelijk 'niets te willen hebben'. "Het gaat erom dat als de rechter zegt dat ze móeten, zij ook echt móeten", zei hij in zijn pleidooi.

Een aantrekkelijk vooruitzicht is dat laatste niet voor zowel de klinieken als voor R.. De behandelaars zouden worden gedwongen een patiënt, die zij van de rechter kregen opgedrongen, lang en intensief te behandelen. Omgekeerd moet het voor een delinquent op zijn minst lastig zijn te vertrouwen op behandelaars, die hem eerder openlijk afwezen.

Zo zette Tjalling van der Goot de rechtbank in zijn pleidooi flink onder druk en gaf hij officier van justitie Van den Burg een verbale tik. De aanklager had meer werk mogen maken van de onderbouwing van de strafeis, vond de advocaat. "Tien jaar cel en dan tbs is hetzelfde als dat je zegt: 'Je bent ziek, ga over tien jaar maar naar de dokter'."

undefined

Uitspraak pas in juli

De rechtbank in Assen doet pas op 3 juli uitspraak in de strafzaak tegen Frank R.. Vanwege de complexiteit van het dossier wijken de rechters af van de twee weken die na het laatste woord van de verdachte in het strafproces als meest gangbare termijn geldt. Van de volgens Justitie ongeveer driehonderd slachtoffers van R. deden bijna twintig aangifte. Dat relatief lage aantal heeft volgens het OM als oorzaak angst onder minderjarigen voor ontdekking door hun ouders, de wens de zaak achter zich te laten en psychische angst.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden