Folteraar Aussaresses heeft nog altijd geen spijt

Het was een dilemma en dat zou het nu weer zijn, schreef hij in reactie op de opwinding over zijn boek: ,,Als morgen en alle dagen de bommen in Parijs explodeerden, in stadions, in cafés en elders, gelooft u dat de regering, de politie en de justitie met klassieke middelen zouden strijden?''

Algiers was eind 1956 in de greep van de angst, aldus generaal Paul Aussaresses op 6 mei in Le Monde. Parijs beval om daar met alle middelen een einde aan te maken. Dat betekende 'vuile handen'. En hij werd daarmee belast.

Twee dagen eerder, op 4 mei, verzorgde de krant een voorpublicatie van zijn boek, 'Geheime Dienst: Algerije 1955-1957'. Die raakte de open zenuw die de Algerijnse onafhankelijkheidsoorlog (1954-1962) nog altijd is.

Paul Aussaresses (83) was op school een briljante latinist die later zes talen leerde spreken, aldus le Monde. De verzetsstrijder in de Tweede Wereldoorlog veranderde in een folteraar in Algerije. Daarna maakte hij als militair een succesvolle carrière.

In 1954 arriveerde hij in Algerije. Later werd hij in Algiers het hoofd van wat hij nu een 'moordcommando' noemt, belast met het reinigen van de kashba, de oude binnenstad, van subversieven. Dat ging gepaard met nachtelijke arrestaties, martelingen en eliminatie van al te zeer toegetakelde verdachten.

Dat het Franse leger in de strijd tegen de onafhankelijkheidsbeweging FLN wreedheden bedreef, was al bekend. Aussaresses' inktzwarte rol daarbij ook. De historicus Pierre Vidal-Naquet ontmaskerde hem al in 1972 als de mysterieuze 'commandant O', aan wie in Algiers de smerigste zaken waren toevertrouwd.

Dat Aussaresses zelf 24 mensen standrechtelijk executeerde, had hij al in november aan Le Monde verteld. In het interview op 4 mei bij de voorpublicatie van zijn boek, voegde hij toe dat hij ook vaak mensen bijna doodmartelde. Maar wat vooral beroering heeft gewekt, is dat hij nog altijd geen spijt heeft.

,,Men wilde dat ik berouw zou tonen'', schreef hij. ,,Welnu, dat doe ik niet, want zulk een gedrag is strijdig met de geschiedenis.'' En: ,,Men beschuldigt me van cynisme. Maar ik ben geen man van de media, ik ben een carrière-militair die vrijuit en direct spreekt.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden