Flairck wandelt door eigen verleden

Vanavond en morgen in Nieuwe de la Mar, A'dam, 13 november in Oss, vanaf februari tot april 1993 in het hele land.

STAN RIJVEN

Het werk van de Bossche schilder Jeroen Bosch is de leidraad van een virtuoos gespeelde maar zielloze optocht waarmee het kwintet zijn eigen verleden toont.

Al vanaf 1978 beweegt Flairck zich als een buitenbeentje over de binnen- en buitenlandse podia. Als een van de eersten bestreek het het schemergebied tussen klassiek, pop en volksmuziek. De panfluiten van Peter Weekers en de grillige composities van Erik Visser groeiden uit tot Flaircks handelsmerk. Ook met de keuze voor de theaterin plaats van concertzaal, liep de groep voorop.

De Optocht staat letterlijk voor het gebodene. Een omgevallen muziekwinkel gelijk, bespeelt het kwintet bijna honderd verschillende tokkel-, blaas- en slaginstrumenten die in processie voorbijtrekken. Dankzij draadloze microfoons en vlotte verkleedpartijen wekt het de zinsbegoochelende indruk dat er wel twintig muzikanten figureren.

De titel slaat ook op een terugkeer naar Nederlandse in plaats van OostEuropese of Keltische bronnen, naar de middeleeuwen,maar vooral naar de surrealistische wereld van Jeroen Bosch. Schalmei, kromhoorn, doedelzak, gregoriaanse zang, alles werd in het werk gesteld om die tot leven te wekken. In het stuk Hel, Aarzeling, Hemel dienen diaprojecties van zijn beroemde drieluik als decor.

Toch benadrukten juist de gruwelijke en zinneprikkelende visioenen van deze schilder het tekort van Flairck. De veelheid aan foefjes, de flitsende passages, het geepateer waarmee ze hun onmiskenbaar talent etaleerden, maskeerden het gebrek aan bezieling. Geveinsd venijn en gespeeld drama leveren nog geen absurd muziektheater op.

Soms was er ruimte voor een ingetogen moment. De solo's van de nieuwe violiste Lorre Trytten en de fluitiste Annet Visser brachten adem en vormden een weldadig contrast met de overstelpende hoeveelheid drukke wisselingen. Ook de trouvaille om met water gevulde flessen als instrument te benutten, leverde fascinerende ogenblikken op maar deze vondst verdronk wederom in quasi-grappig vertoon: de voorste rijen werden besproeid. Na de pauze stond Jeroen Bosch' narrenschip centraal als aanleiding voor wederom een serie uitingen van viruositeit. De Optocht is een brokkelig uitgewerkte show geworden, die de gouden ogenblikken ten spijt, een metafoor is van Flaircks creatieve impasse. Alle leden zijn begaafde multi-instrumentalisten, maar missen de kracht zich los te maken van hun eigen, inmiddels voorspelbare aanpak. Met zoveel talent in huis moeten ze in staat zijn de groepsnaam, die in oudnederlands 'hand' betekent, van een nieuwe handtekening te voorzien. Niet als een klerk maar als de vlerk die ze ooit waren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden