Fini, republiek met monarchale trekjes?

Frankrijk is het land van Lodewijk XIV, niet een of andere Scandinavische democratie. Dus dat ministers in stadspaleizen wonen en zekere privileges hebben, dat accepteren burgers in het algemeen wel. Ze zijn vaak ook wel een beetje trots op dat decorum dat herinnert aan het ancien régime. Maar misbruik wekt ergernis en speelt populisten in de kaart. Helemaal in tijden van crisis en bezuinigingen.

Nog erger wordt het als je de mensen in het land net hebt verteld dat ze langer moeten werken voor hun pensioen. Dan kan je iemand als Christian Blanc, staatssecretaris voor de Parijse regio, er niet bij hebben. Blanc declareerde voor 12.000 euro aan sigaren, onthulde de satirische krant Le Canard Enchaîné onlangs. Zoveel was het helemaal niet, probeerde Blanc, die claimt slachtoffer zijn van een wraakactie van een ex-medewerker. Maar die houdt voet bij stuk: „1000 sigaren van 12 euro per stuk is 12.000 euro’’, zo rekende de man voor.

En wat te denken van Alain Joyandet van ontwikkelingssamenwerking. Die huurde vanwege ’een hele volle agenda’ de allerduurste privéjet die hij kon vinden. Om op een conferentie op Martinique over de aardbeving op Haïti te kunnen zijn. Prijs van zijn ticket: 116.000 euro. Daarna bleek er iets mis met de vergunning waarmee hij een villa laat bouwen in de buurt van St.Tropez.

Ook Rama Yade (sport) is haar portefeuille na de vakantie net als Blanc en Joyandet zo goed als zeker kwijt. Zij had kritiek op het hotel van de Franse voetballers in Zuid-Afrika. Dat was veel te duur, vond zij. Voor haar bezoek aan Les Bleus was er voor haar alleen een nog duurdere kamer geboekt dan voor de spelers: 667 euro tegen 589 euro. Van een andere orde, maar ook schadelijk, is de storm die woedt rond minister van arbeid Eric Woerth. Die wordt er onder meer van beschuldigd dat hij als minister van begroting niet optrad tegen de belastingontduiking van de steenrijke erfgename van het L’Oréal-fortuin, Lilliane Bettencourt.

President Nicolas Sarkozy gaf deze week zijn premier François Fillon opdracht de aanval op te openen op de uitgaven voor de bestuurselite. Om te beginnen wordt, symbolisch, de jaarlijkse garden party in de tuin van het Elysée op 14 juli afgeschaft. Uit het wagenpark van de republiek, 90.000 voertuigen, moeten 10.000 auto’s verdwijnen. Hetzelfde geldt voor 7000 ambtswoningen; huren in de vrije sector op staatskosten is niet meer mogelijk. Ministers en staatssecretarissen moeten het aantal leden van hun kabinet, hun persoonlijke staf, beperken.

Daarbij is het afgelopen met de presidentiële jachtpartijen. Die praktijk had Sarkozy’s voorganger Jacques Chirac juist afgeschaft, maar Sarkozy liet zich in 2007 overhalen deze festijnen bij het Loire kasteel Chambord weer toe te staan. De stadsmens Sarkozy houdt zelf niet van jagen, maar sommige ’leden van zijn hofhouding’, zoals de industrieel Martin Bouygues, kwamen graag op Chambord.

Adieu dus, sigaren, jacht en auto’s? Het socialistische parlementslid René Dosière, moet het allemaal nog zien. Sarkozy is niet de eerste die een ’smetteloze republiek’ belooft. Dosière probeert al jaren meer inzicht te krijgen in de schimmige onderdelen van begrotingen van het Elysée en ministeries. ,,Sarkozy preciseert in een brief dat het de bedoeling is dat ministers al hun privé-uitgaven met hun eigen inkomen doen. En dat anders sancties volgen. Dat wil dus zeggen dat die basisregel met voeten wordt getreden. Verbijsterend!’’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden