Paleis Soestdijk

Fiat voor bestemmingsplan betekent een stapje dichterbij voor evenementencentrum paleis Soestdijk

Het exterieur van Paleis Soestdijk. Beeld ANP

De grootse plannen van de eigenaar van Landgoed Soestdijk zijn een stap dichterbij gekomen nu de gemeenteraad van Baarn akkoord is gegaan met het voorontwerp van het bestemmingsplan. Critici vrezen voor de natuur rondom het paleis.

Afbrokkelend natuursteen, lekkages, pleisterwerk dat loslaat. “Paleis Soestdijk, wie is er niet groot mee geworden?”, omschreef Tino Schouten, fractievoorzitter van lokale partij VoorBaarn, de voormalige woning van koningin Juliana en prins Bernhard. “Mijmerend over bijvoorbeeld defilés heeft het paleis iets magisch, mythisch misschien wel. Maar terug in de realiteit is het niet meer dan een oude keet.”

Woensdag is een belangrijke stap gezet om daar verandering in te brengen. ’s Avonds laat keurde de gemeenteraad van Baarn de verdere uitwerking van plannen goed om het paleis en het omringende terrein aan te passen en op te knappen. Slechts één partij stemde tegen het voorontwerp voor het bestemmingsplan, waarmee Paleis Soestdijk een evenementencentrum moet worden, met onder meer kantoren, een hotel en een restaurant.

Met het fiat is de ingrijpende verbouwing van Landgoed Soestdijk misschien een stukje dichterbij gekomen, stelt Kees Koolmees, maar de race is pas gelopen als alle procedures tot het uiteindelijke ontwerp zijn doorlopen. Koolmees is voorzitter van stichting Behoud de Eemvallei, een van de vijf groepen van omwonenden en lokale belangenorganisaties die zich verzetten tegen de plannen van de MeyerBergman Erfgoed Groep. Die kocht het voormalige woon- en werkpaleis van de koninklijke familie vier jaar geleden voor 1,7 miljoen euro van het rijk.

Vrees voor verkeersdrukte en geluidsoverlast

“Aanvankelijk had de eigenaar een pracht van een plan”, zegt Koolmees. “Maar de bebouwing is nu zo grootschalig dat het landgoed een pretpark wordt. Er komen winkels, horeca en een theater. Massa’s mensen passen toch niet bij een koninklijk paleis, dat bovendien midden in een natuurgebied ligt?”

De actiegroepen vrezen voor verkeersdrukte en missen duidelijke regels voor de geluidsbegrenzing van evenementen. Maar vooral zijn ze bang dat de flora en fauna rondom het paleis een dreun krijgen. Ook de prinsessen Irene en Margriet hebben die angst, zo schreven zij begin deze maand in een brief. Onderdeel van de herbestemming is namelijk de bouw van tien woontorens op het voormalige marechausseeterrein en in het aangrenzende bos. Daarmee moeten de kosten voor de renovatie van het paleis, volgens de eigenaar tussen de 40 en 50 miljoen euro, deels worden opgevangen.

Voor de pakweg tachtig appartementen moet één hectare bos worden gekapt. “In het twee eeuwen oude Borrebos leven sperwers, ringslangen en buizerds”, stelt Koolmees. “En in de paleistuin hebben dassen hun burchten. Die worden nu de verliezer. Kom met plannen waarmee de waardevolle natuur behouden blijft, stel ik voor. Of breek dat vervallen paleis desnoods af.”

Het duurzaamste paleis ter wereld

Luc Dietz van de MeyerBergman Erfgoed Groep snapt goed dat de buurt zich roert. “Soestdijk is niet van ons. Het is van heel Nederland, en zeker van de inwoners van Baarn en Soest. Dit is een enorme verandering, een breuk met hoe het decennialang gegaan is. Van 1937 tot hun dood in 2004 hebben Juliana en Bernhard in het paleis gewoond. Toen gebeurden er eens per jaar mooie dingen, maar verder was het rustig. Nu wordt het drukker.”

“De kritiek maakt ons plan scherper. Waar we tijdens de koop 6 hectare afspraken voor de bouw van woningen, vullen de appartementen nu 3 hectare. En het bos dat daarvoor gekapt wordt, naar verwachting één van de in totaal 170 hectare, gaan we elders compenseren.”

Dietz vindt dat de eigenaar verantwoord handelt. “We willen het verwaarloosde paleis en het landgoed eromheen mooier maken. De droom is dat het een museale functie gaat vervullen, waar de beste innovaties die Nederland voortbrengt worden gepresenteerd. Op het gebied van landbouw bijvoorbeeld, en gezondheid. Zelfstandig moet Soestdijk bovendien het duurzaamste paleis ter wereld worden. We zijn blij met de stemming van gisteravond, het is een eerste stap. Tussen nu en volgend jaar hopen we te beginnen met de verbouwing.”

Lees ook:

Paleis Huis Ten Bosch kleurt weer oranje met de komst van de koning en zijn gezin

Kroonprinses Amalia (15) trekt deze kerstvakantie in het paleis dat haar naamgenoot en verre voormoeder Amalia van Solms, vrouw van stadhouder Frederik Hendrik, ruim 350 jaar geleden liet bouwen. Hetzelfde paleis Huis ten Bosch waar ook haar vader koning Willem-Alexander als puber kwam te wonen.

Even wennen: paleis Soestdijk wordt een hotel en een plek voor spannende revolutionaire kennis

Het is even wennen. Paleis Soestdijk wordt straks een pand waar mensen op de eerste verdieping in een hotelkamer kunnen verblijven. Op de begane grond kunnen bedrijven en wetenschappelijke instituten laten zien welke baanbrekende producten of kennis zij beschikken op terreinen die uiteen lopen van duurzame energie tot aan computerspellen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden