Feest

Als kind verafschuwde ik mijn verjaardag, een regelmatig terugkerend kwaad waaraan geen ontsnappen mogelijk was. 's Morgens stonden mijn vader, mijn moeder en mijn broertjes me in de huiskamer op te wachten. Zodra ik in de deuropening verscheen, zongen ze me met nadrukkelijke vrolijkheid toe. 'O, wat zijn wij heden blij!' Ik ontweek hun blik. Diep ongelukkig staarde ik langs hen heen, door het raam dat uitgaf op de tuin. Daar wiegden de bladeren van de hazelaar slaperig op de wind. Ik voelde afgunst jegens die hazelaar, want een hazelaar hoeft nooit zijn verjaardag te vieren. 'Lang zal ze leven, lang zal ze leven!' Mijn grote broer, die daags tevoren nog alles in het werk had gesteld om me dood te schoppen, zong luidkeels mee. Uit zijn handen mocht ik mijn geschenken in ontvangst nemen: een schetsboek en een blikken doos kleurpotloden.

Maar dat was pas het begin van de ellende. Ook op school moest ik eraan geloven. Had ik eenmaal op mijn stoel plaatsgenomen, dan barstte de hele klas in gezang los. Daarbij sloeg de onderwijzer zo fanatiek de maat, of hij het slotkoor uit de Negende Symfonie van Beethoven dirigeerde. Seid umschlungen, Millionen! Hij speldde me een strik van rood papier op de borst, waarmee ik reeds van verre als jarige herkenbaar was. Vervolgens gaf hij me een langwerpig pakje. Er kwam een doosje kleurpotloden uit.

Na schooltijd stroomde het huis vol kinderen. Met elke nieuwkomer groeide mijn voorraad kleurpotloden verder aan. Weer klonk het verplichte verjaardagslied, waarna de genodigden zich massaal wierpen op de taart en andere zoetigheid. Als ze de schalen hadden geleegd, was het tijd voor spelletjes: zaklopen, koekhappen en pandverbeuren. Omdat ik daarbij in het geheel niet werd gemist, nam ik stilletjes de vlucht. Maar waar ik me ook verstopte, hetzij op de zolder of in het schuurtje, mijn moeder wist me steevast te vinden. 'Liefje, wat zit je hier zo alleen? Het is je verjáárdag!'

Dan keerde ik schoorvoetend terug naar de huiskamer, die was veranderd in een slagveld. Onze kokosmat lag bezaaid met snoeppapier, kapotte ballonnen en serpentines. Overal stonden vuile gebaksborden en limonadeglazen. Er heerste een beestachtige herrie. Sommige kinderen waren gillend in het meubilair en de vensterbanken geklommen, anderen bliezen schril op bekwijlde toeters. Wanneer eindelijk iedereen was vertrokken, moest ik van narigheid braken. Ongewoon vroeg ging ik met hoofdpijn naar bed.

Mijn verjaardag zou een beproeving blijven. Hetzij op de middelbare school of in mijn studententijd, het lukte me nooit eronderuit te komen. Ook toen ik getrouwd was duurde de terreur voort. Mijn echtgenoot reageerde verontwaardigd op mijn voorstel om mijn verjaardag onopgemerkt te laten passeren. 'Als jij geen feest geeft, doe ik het!' dreigde hij. Voor straf nodigde hij zo veel mensen uit, dat ons huis ervan beefde op zijn grondvesten. Nog weer later was het mijn zoon, voor wie de feestelijkheden doorgang moesten vinden. In zijn kinderlijke enthousiasme trok hij van deur tot deur, om wijd en zijd de verjaardag van zijn moeder aan te kondigen.

Het zijn altijd anderen geweest die hebben bepaald hoe ik mijn verjaardag doorbracht. Inmiddels zie ik mijn vijftigste verjaardag tegemoet. Vrienden en bekenden dringen er bij me op aan tijdig een geschikte locatie af te huren voor een 'spetterend' feest: een hele kroeg, een half hotel, een schip dat vaart over het IJ.

Zo'n schip lijkt me geen gek idee. Ik stel me voor hoe ik, even voordat het zich van de kade losmaakt, er stiekem tussenuit knijp. Terwijl aan boord de champagnekurken knallen en het gezelschap spetterend en wel over het water verdwijnt, wandel ik naar huis. Daar maak ik de telefoon onklaar en zet ik de bel af. Wie mij wil terughalen, zal zich moeten bedienen van een stormram. Met een goed boek verschans ik me op de bank. Dan, na een halve eeuw, ben ik voor het eerst werkelijk jarig.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden