Fantasie houdt de elfen in leven

Julie Kagawa's 'IJzer-reeks' overstijgt de Young-Adult-clichés

Mag je een boek van Harlequin Holland, uitgever van de Bouquetreeks, in een bijlage als Letter & Geest serieus nemen? Menig lezer zal vinden van niet, maar sinds Harlequin zich heeft gestort op het Young Adult-genre, brengt deze uitgever meer uit dan pulpromannetjes. Met de Amerikaanse Julie Kagawa heeft Harlequin een fenomeen binnengehaald dat alle aandacht verdient.

'De IJzerprins' is het vierde en laatste deel van een vlot geschreven, fantasierijke en vaak ook spannende serie over een wereld die parallel loopt aan ons menselijk bestaan. Het verhaal draait om Megan Chase, een tiener die half menselijk half elf is, omdat haar moeder een keer vreemd is gegaan met de Zomerkoning van de elfen. Door allerlei verwikkelingen komt Megan in de elfenwereld terecht, waar het Zomerhof en het Winterhof voortdurend met elkaar in oorlog dreigen te raken en de toestand op z'n zachtst gezegd explosief is.

De elfen wonen in prachtige werelden vol bloemen en feeërieke bossen, of juist in adembenemende ijspaleizen met tuinen vol ijsstandbeelden, maar in wezen zijn het hardvochtige wezens die voordurend voor hun plezier straffen, moorden en treiteren. Een geweten hebben ze niet.

De situatie escaleert als er een derde hof bijkomt, het IJzerrijk. IJzer is de enige stof waartegen geen enkele elf bestand is: het maakt hen misselijk, laat brandwonden op hun huid achter en leidt uiteindelijk tot hun dood. Het Zomer- en Winterhof zien zich nu gedwongen zij aan zij tegen het IJzerrijk te vechten. Omdat ze half menselijk is, kan Megan wel tegen ijzer. Haar wacht dan ook de taak om de IJzerkoning te verslaan en uiteindelijk zelf de troon van het IJzerrijk te bestijgen.

Een goede vondst is, dat de elfenwerelden alleen bestaan bij de gratie van de mensen. Daardoor wordt de reeks gelaagder en kan de schrijfster makkelijk tussen de werelden switchen. Menselijke dromen en fantasieën houden de elfenwereld in stand. Neem De Grote Boze Wolf: "Iedere keer dat zijn naam als een waarschuwing werd gefluisterd, groeide zijn kracht. Zijn legende was uit angst geboren." En: "Zijn broeders in de sterfelijke wereld hadden verschrikkelijk geleden onder de angst die hij mensen inboezemde. Ze waren neergeschoten, in vallen gelokt en op grote schaal afgeslacht, maar iedere keer dat er een wolf stierf, groeide ook de angst, waardoor hij machtiger was dan ooit tevoren." Als de mensen niet meer dromen of in sprookjeswerelden geloven, verdwijnt het Elfenrijk. De bewoners komen dan in een desolaat gebied terecht, waar ze totaal vergeten tussen monsters uit de alleroudste mythen en legenden moeten rondzwerven. Dat dreigt te gebeuren door de opkomst van het IJzerrijk, dat is ontstaan doordat mensen massaal naar gadgets grijpen waarin metaal is verwerkt (computers, tablets, televisies, noem maar op) en ze hun fantasie niet meer aan het werk zetten.

De eerste drie delen van de serie worden vanuit het gezichtspunt van Megan Chase verteld, het laatste deel volkomen onverwacht vanuit dat van de winterprins. Het is een geslaagde zet: verfrissend, maar ook ontroerend, want de prins wil een menselijke ziel verwerven, en daarmee ook een geweten en sterfelijkheid. Alleen zo kan hij in het IJzerrijk overleven.

Natuurlijk draait het in dit genre onvermijdelijk om queesten en om de strijd tussen goed en kwaad, maar Kagawa's personages worden nooit te zwart-wit, ze voorziet ze altijd op tijd van onverwachte karaktertrekjes. Zo is de zomerkoning een uitstekend heerser, maar privé een stuk minder fair: hij heeft niet veel op met zijn dochter Megan en verbant haar onverdiend uit zijn rijk.

Inmiddels heeft Kagawa twee (nog niet vertaalde) vervolgen op de reeks geschreven, waarin een twintigtal jaren is verstreken en Megans veel jongere halfbroertje en haar zoon centraal staan. Dat riekt iets te veel naar het uitmelken van een geslaagd concept. De oorspronkelijke reeks is het lezen evenwel meer dan waard.

Julie Kagawa: De IJzerprins (The Iron Knight) Vertaald door Angelique Verheijen. Harlequin Holland, Amsterdam; 383 blz. euro 9,95

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden