Fair trade werkt, maar marktaandeel moet omhoog om succesvol te blijven

Een boer in de regio Juanjui in Peru met een deel van zijn bananenoogst. (FOTO AGENCE VU, HH )

De inkomens van kleine boeren in ontwikkelingslanden groeien nauwelijks door de verkoop van fair trade-producten. De indirecte effecten zijn wél aanzienlijk, stelt hoogleraar ontwikkelingsstudies Ruerd Ruben.

Ruben onderzocht de invloed van twintig jaar fair trade op boerengemeenschappen in ontwikkelingslanden. Uit zijn recente studies, uitgevoerd in Latijns-Amerika en Afrika, blijkt dat het boerenbezit –vooral grond– wel groeit dankzij fair trade. Tevens hebben de kleine boeren een betere toegang tot krediet. Zij investeren zo in bodemverbetering, maar ook in scholing voor hun kinderen. Ze zijn bereid om meer risico’s te nemen en daarvan profiteert de hele gemeenschap.

Bovendien is in vele regio’s de (hogere) fairtradeprijs de richtprijs geworden. Datzelfde geldt voor arbeidsvoorwaarden in een regio: fair trade stelt de norm. Ook daarvan profiteren de niet-leden van een coöperatie. Zo wordt een hele gemeenschap meegetrokken in een opwaartse spiraal.

Het uitblijven van een echte inkomensverbetering bij de boeren moet teleurstellend zijn voor de westerse consument. Die kocht toch vooral om die reden fairtradeproducten. Ruben stelt echter dat een meerprijs niet de crux is. Het gaat uiteindelijk om het tot stand brengen van een continue handelsstroom waarin de kleine boeren een rol spelen en hun deel krijgen.

Fair trade moet wel snel gaan groeien, anders moet de beweging stoppen, stelt Ruben onverbiddelijk. Eerlijke handel heeft absoluut toekomst, zegt hij, maar dan moet het wel naar een aandeel van 20 procent doorgroeien. Nu hebben de fairtradeproducten een marktaandeel van drie procent. „Dat is te weinig”, zegt Ruben, „het systeem is te duur voor die paar procent.”


Fair Trade-bijlage in Trouw


Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden