Fabrikant: Met Fyra was niks mis

Aan bouwer AnsaldoBreda lag het niet. Het falen van de Fyra is op het conto van NS te schrijven, betoogde Maurizio Manfellotto voor de enquêtecommissie.

Tot de dag van vandaag blijft directeur van AnsaldoBreda Maurizio Manfellotto erbij: zijn Fyra-treinen zijn prima. Dat er in de eerste weken dat de trein tussen Brussel en Amsterdam reed veel reparaties nodig waren, is volkomen normaal.

Een ploeg fotografen en cameramensen stond klaar om de Italiaanse directeur te ontvangen die met zijn rolkoffertje aan kwam wandelen over het Plein in Den Haag, omringd door juristen en medewerkers.

Manfellotto haalde flink uit tijdens zijn verhoor door de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Zijn belangrijkste boodschap: AnsaldoBreda is door Nederland ten onrechte tot zondebok gemaakt voor het mislukken van de Fyra. "Mijn vermoeden is dat de business case niet meer goed was. Dat het onderliggende plan niet meer winstgevend te krijgen was. Dat het wel heel goed uit kwam om van ons het zwarte schaap te maken."

Manfellotto's bewering kreeg deze week onverwacht bijval. De financiele topman van NS, Engelhardt Robbe, verklaarde onder ede dat juristen niet dachten dat ze een zaak tegen AnsaldoBreda konden winnen. Hij schatte de kans voor NS op dertig procent. Het was een belangrijke reden om te schikken. Ook gaf Robbe toe dat het geheime rapport van ingenieursbureau Mott MacDonald tamelijk positief is. Zij oordelen dat er weliswaar veel nog niet af was, maar dat de treinen nog te repareren waren binnen een acceptabel termijn. De NS hadden dit bureau gevraagd om een second opinion nadat in januari 2013 een afdekplaat op de rails was gevallen. Manfellotto heeft dit rapport nooit mogen zien. De twee tolken imiteerden om beurten uitstekend de verontwaardigde toon die bij zijn betoog hoorde.

Manfellotto had graag een rechtszaak aangespannen om NS te dwingen verder te gaan met de Fyra's, maar het moederbedrijf van AnsaldoBreda, FinMeccanica kon een jarenlang slepende zaak niet gebruiken omdat het AnsaldoBreda wilde verkopen.

Inmiddels is het inderdaad overgenomen door het Japanse bedrijf Hitachi, voor 800 miljoen euro, inclusief de directeur Manfellotto en de zestien Fyratreinen die in het Toscaanse Pistoia wachten op een nieuwe koper.

Toen Manfellotto aantrad in 2011 bij AnsaldoBreda, heeft hij een fikse reorganisatie doorgevoerd. Hij heeft al zijn energie gestoken in de bouw van de Fyra, zei hij. "Wat Nederland heeft gedaan, heeft de toekomst van ons bedrijf in gevaar gebracht. En daarmee 2500 werknemers. Ik vind dat onverantwoord."

Manfellotto heeft de samenwerking met NS altijd zeer moeizaam gevonden. NS hadden een Ierse dochterbedrijf opgericht dat verantwoordelijk was voor de aankoop. "Ik heb in al die jaren nooit een topman van NS gezien", zei hij. "Normaal is de koper nauw betrokken bij de aankoop."

Van de ongeruste meldingen van vele mankementen door onderhoudsmensen van NS, vlak voor de trein officieel ging rijden, wist Manfellotto niks.

Na het incident met de bodemplaat heeft Manfellotto alle medewerking verleend aan het onderzoek van NS naar de kwaliteit van de treinen. Dat NS aankondigden te willen stoppen met de treinen, kwam voor hem volslagen onverwacht. Manfellotto denkt dat de Nederlandse Spoorwegen onder druk zijn gezet door de Belgische NMBS, die als eerste naar buiten brachten hun drie Fyra's af te bestellen. Oud-directeur van NS Merel van Vroonhoven ontkende die lezing later op de dag in haar verhoor. NS zijn geheel zelfstandig tot het besluit gekomen. Zij stelde gisteren dat de reiziger nu beter af is met de Thalys die rijdt over de hogesnelheidslijn en de Beneluxtrein over het oude spoor.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden