Review

Extreme vermoeidheid door kanker

,,Wat zie je er goed uit!'', roept iedereen tegen Ellen Janssen (38). Ze tennist, wandelt, ontvangt vriendinnen thuis. En de vriendinnen zeggen het ook: ,,Je ziet er goed uit.'' Waarop Ellen verzucht dat ze maar weer liever 'kaal en bleek' zou zijn, dan zagen ze het tenminste aan haar.

Ellen Janssen voelt zich helemaal niet goed want ze is nog maar net hersteld van kanker. Haast van de ene op de andere dag zat er een grote tumor in haar borst. Die werd afgezet, zes chemokuren en bestraling volgden. Plus een grote, slepende, slopende vermoeidheid.

Ongeveer de helft van alle kankerpatiënten geneest na behandeling, maar velen houden last van extreme uitputtingsverschijnselen. Ellen Janssen heeft, schat ze, misschien dertig procent van haar oude energie over. En veel daarvan gaat ook nog op aan de nasleep van haar ziekte. Uit haar agenda blijkt dat ze nu druk is met nabehandelingen, Gak-bezoek en een cursus 'om terug te keren op de werkplek'.

In de documentairereeks 'Het andere gezicht', vanavond bij de Ikon, vertelt Ellen Janssen over de strijd tegen de kanker, die ze voorlopig gewonnen lijkt te hebben, en de strijd die daarop volgde. Ze is zo moe, alles gaat ook zo snel. ,,Tijdens zo'n chemokuur heb je een hele poos stilgestaan'', zegt ze. ,,Dan stap je weer in de maatschappij en zie je hoe alles en iedereen vliegt.''

Ze wilde graag weer fietsen maar hield het nog geen tien minuten vol. Ze wil dolgraag weer werken maar vreest haar oude baan niet meer aan te kunnen. Ze is ongeduldig en tegelijkertijd bang, want of de kanker echt wegblijft, moet nog blijken.

'De maatschappij accepteert die vermoeidheid niet' is het idee van de documentairemakers, en ook Janssen heeft het gevoel dat ze 'almaar in de verdediging moet'. Het is de vraag of dit zo is, en of de wat verongelijkte ondertoon nodig is. Haar verontwaardiging over de keuringsarts van het Gak is te begrijpen. Die heeft bedacht dat ze best alweer 25 uur per week 'belastbaar' is en dus werkzaamheden kan verrichten als 'melkmonsterneemster' of 'chauffeur van een vervoersbusje'. Maar verder komen er nogal wat hulpverleners, collega's, vrienden aan het woord die alle begrip en medeleven tonen. De behandelend arts informeert haar niet alleen heel goed, hij zegt zich ook 'machteloos' te voelen tegenover haar vermoeidheid. En probeert haar te bemoedigen: ,,Twee derde van de vrouwen die zo'n intensieve behandeling hebben ondergaan als jij, zijn na een jaar weer de oude.'' Dat mensen elkaars leed niet kunnen peilen, nooit echt kunnen navoelen hoe het is om kanker te krijgen, een kind te verliezen of een ramp mee te maken - dat is misschien soms pijnlijk en moeilijk, maar ook al te menselijk.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden