'Eventjes iets uit de ijskast en weg is het tafelgesprek'

Van onze onderwijsredactie

Prof. dr. Lea Dasberg zei dit gisteren in Utrecht na afloop van een door Trouw georganiseerde lezing over de vraag of opvoeding gericht moet zijn op het kweken van 'meelopers of dwarsliggers.'

Dasberg beantwoordde een vraag van een vader die niet weet wat hij moet met zijn veertienjarige zoon. Het ene moment redt de jongen een hond uit het water, het andere moment maakt hij racistische opmerkingen, waarvan de vader gruwt. Die onsympathieke uitlatingen van zijn zoon moet hij volgens Dasberg zeker bespreken en de gezamenlijke maaltijd is daarvoor een goed moment. Zij wijst het af als opvoeders, waaronder zij ook uitdrukkelijk leraren verstaat, niet over normen en waarden spreken met kinderen en jongeren. Door discussie kan de jeugd leren wat de opvattingen over goed en kwaad zijn, waarna zij als volwassenen hun eigen keuzen kunnen maken. De vrees voor de negatieve kanten van gehoorzaamheid vindt de historisch pedagoge begrijpelijk, gezien de wandaden die in het verleden door meelopers zijn gepleegd. Maar de angst te indoctrineren mag ouders en scholen er niet van weerhouden normen en waarden over te dragen. Verzwijgen van eigen normen en waarden vindt zij eerder een houding die de naam indoctrinatie verdient.

Gesprekken aan tafel of in de klas mogen van Dasberg niet vervallen in toespraken van volwassenen. "De stem van kinderen moet ook worden gehoord. En er moeten voldoende plaatsen zijn waar kinderen kunnen klagen over hun buurt, of hun school of hun ouders" .

De situatie in Nederland is zeker niet de slechtste, meent Dasberg, die al acht jaar in Israel woont. Hier hebben de scholen tenminste verschillende leermiddelen, in Israel heerst uniformiteit. Een Nationale onderwijstentoonstelling in de Jaarbeurs, waar zij haar toespraak hield, is daar ondenkbaar, omdat de staat alle leermiddelen uitgeeft.

De rede 'Meelopers of dwarsliggers' van Dasberg staat in de bijlage L & G.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden