Even charmant als omstreden: de vrijwillige vleesheffing

Plan staatssecretaris Verdaas: wie iets meer betaalt steunt diervriendelijke veehouders

Dit is het idee: de consument krijgt straks een iets hogere prijs voor zijn stukje vlees voorgeschoteld. Vijf cent extra, hooguit. Wie niet bereid is om dat beetje meer te betalen, kan het prijsstickertje op de verpakking wegkrabben. Daaronder verschijnt dan het oorspronkelijke bedrag.

De bedenker van het ogenschijnlijk simpele plan, staatssecretaris Co Verdaas (PvdA, landbouw), noemt zijn eigen voorstel 'charmant'. Met de opbrengst wil hij veehouders die bereid zijn diervriendelijker te werken financieel steunen. Een ondernemer vertelde hem: "Ik vind het een briljant idee, we hadden het zelf moeten verzinnen."

Verdaas, hoewel pas slechts een maand staatssecretaris, kent de politieke gevoeligheid rond dit onderwerp. "Dit is geen vleestax", zegt hij resoluut. "We gaan niemand verplichten om meer te betalen. Maar aan de kassa komt wel een moment van bewustzijn: wil ik als consument echt de goedkoopste prijs afrekenen of steun ik de duurzamere veehouderij?"

De staatssecretaris bedacht deze vorm van vleesheffing tijdens een etentje met zijn vriendin. Hij was net een week in functie. "Ik weet dat uit onderzoeken blijkt dat 80 procent van de Nederlanders best bereid is om iets meer te betalen voor vlees als het ten goede komt aan dierenwelzijn. Nou, besloot ik die avond, we gaan dat regelen."

Een echte vleestax zal er niet komen. Daar is, weet ook Verdaas, geen draagvlak voor in de Tweede Kamer. De felste tegenstander is de VVD, nota bene de coalitiepartner van zijn eigen partij. Bovendien is de kans groot dat Brussel moeilijk doet wanneer Nederland deze omstreden belasting invoert.

Het succes van het plan zal afhangen van de consument. Dat is ook precies wat de staatssecretaris beoogt: "De verantwoordelijkheid leg ik terug op de plek waar die thuishoort. De tijd dat je alle goede bedoelingen in dit land met wetgeving organiseerde, ligt misschien wel achter ons."

In de Tweede Kamer klinkt enig enthousiasme over de vleesheffing. Sjoera Dikkers (PvdA): "Hulde voor het plan van de staatssecretaris." Gerard Schouw: "De D66-fractie geeft hem een politieke pluim." Maar tegenstand is er ook voldoende. Zowel GroenLinks als de Partij voor de Dieren pleit voor een verplichte vleesbelasting.

Belangrijker nog dan de kritiek van de linkse oppositie is de weerstand bij de VVD-fractie. "De VVD is altijd tegen het heffen van extra belasting", legt Helma Lodders uit. "En dat geldt zeker voor een vleestaks." Bovendien, betoogt Lodders, wekt Verdaas de suggestie dat het nu niet goed gesteld zou zijn met het dierenwelzijn.

Verdaas antwoordt daarop: "Je kunt extra ambities hebben in dit leven. Ten aanzien van dierenwelzijn en duurzaamheid kunnen die nooit ver genoeg reiken."

Prijs exclusief tax

Keuze voor consument: wel of geen tax

Prijs inclusief tax

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden