Europa bokst nog steeds op tegen Hollywood

"Als je iemand altijd aardappelpuree voorschotelt, zal hij spinazie minder lekker vinden", zo redeneerde Michael Haneke afgelopen weekend, tijdens de uitreiking van de European Film Awards op Malta.

Haneke's 'Amour' werd, zoals verwacht, uitgeroepen tot Beste Europese Film van 2012, en ook zijn twee afwezige hoofdrolspelers werden bekroond. De 81-jarige Jean-Louis Trintignant stond in Frankrijk op het toneel met gedichten van Jacques Prévert, en zwaaide vanaf een beeldscherm de zaal in, iets wat wij weer konden volgen via een 'live stream' op internet.

De 85-jarige Emmanuelle Riva, uitgeroepen tot beste actrice, lag op bed met griep. Ze had wel een mooi briefje geschreven dat werd voorgelezen. Het ging over 'Hiroshima, Mon Amour', de film waarmee ze ruim een halve eeuw geleden bekend werd, en 'Amour', de film die haar dit jaar weer op het wereldtoneel hielp. "The impossible love and the love in its achievement", de onmogelijke liefde en de liefde in zijn vervulling. Mooier had Riva de twee films niet kunnen samenvatten, en vijftig jaar filmhistorie kunnen overbruggen. Ik geloof dat her en der een traantje werd weggepinkt.

Wat de aardappelpuree en spinazie van Haneke betreft, daarmee doelde hij op de eenheidsworst in de bioscoop, veroorzaakt door het Hollywoodmonopolie. Sinds de oprichting van de European Film Academy, 25 jaar geleden, is de Amerikaanse hegemonie eigenlijk al een thema. De Europese filmprijzen werden zelfs in het leven geroepen als alternatief voor de Oscars.

Frappant dat het er een kwarteeuw later nog over gaat. Al werd wel moeite gedaan om een weerwoord te formuleren. Zo sprak Haneke bij het in ontvangst nemen van zijn prijs niet in het Engels, maar in het Duits, "om mijn eigen identiteit te bewaren". Mads Mikkelsen, hoofdrolspeler van het met beste scenario bekroonde 'Jagten', werd verleid in het Deens te praten. Bernardo Bertolucci, die de 'lifetime achievement award' ontving, en in rolstoel het podium op kwam, liet een 'Lang Leve de Europese Cinema!' klinken. In verscheidenheid verenigd dus, de Europese film, naar het motto van de EU, maar misschien ook even moeilijk te verkopen?

Steve McQueen, dubbel bekroond met 'Shame', trekt zich in ieder geval weinig aan van grenzen. De in Amsterdam woonachtige Londenaar filmt in New York de hel van een seksverslaafde, zoals waarschijnlijk alleen een Europese filmmaker dat kan. Beste spraakverwarring viel Boudewijn Koole ten deel, die met 'Kauwboy' werd uitgeroepen tot Europese Ontdekking 2012. De Nederlandse regisseur werd door een Britse reporter Boudewijn Cool genoemd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden