'EU moet Grieken helpen met verbeteren asielbeleid'

amsterdam – Er zit geen gat in ’Fort Europa’, zeggen deskundigen. Maar de muren in Griekenland dienen wel te worden gestut om het Europese asielbeleid overeind te houden.

Het Europese Hof in Straatsburg oordeelde vrijdag dat Griekenland de mensenrechten van asielzoekers schendt en vluchtelingen er geen eerlijke asielprocedure krijgen. Als gevolg van die uitspraak mag Nederland bijna tweeduizend asielzoekers die via Griekenland Europa binnenkwamen niet naar dat land terugsturen. Volgens EU-afspraken (de ’Dublin-verordening’) zouden zij hun procedure moeten doorlopen in het land waar ze de EU binnenkwamen.

Asielminister Gerd Leers gaat de asielaanvragen van die groep nu behandelen, maar eist ook dat Griekenland snel orde op zaken stelt: „Het land kan niet maar een beetje achteroverleunen omdat andere EU-landen de mensen wel opvangen.”

„Dit was onvermijdelijk”, zegt Rick Lawson, hoogleraar Europees recht in Leiden. „Ik heb hier een arrest uit 2000 dat Griekenland een ondeugdelijke, onmenselijke asielprocedure heeft. Dat land is al lang geleden door het ijs gezakt. Maar Griekenland heeft niet alleen schuld. Het heeft een paar jaar geleden al om hulp gevraagd de asielprocedure te verbeteren, maar toen keek de rest van Europa de andere kant op.”

Volgens de Griekse regering kwamen in 2010 ruim 100.000 migranten de grens over. Griekenland kan het niet meer aan, we hebben onze limiet bereikt, zo waarschuwde de regering in Athene. Leers beseft dat Europa niet meer kan toekijken: „Het is ook in ons belang de helpende hand te bieden. Als de kraan niet dichtgaat aan onze buitengrens dan hebben we allemaal een probleem.”

„De kraan naar Nederland staat helemaal niet open. Dat is onzin”, zegt hoogleraar migratierecht Thomas Spijkerboer (UvA). Lawson: „De kraan open. Wat een afschuwelijke beeldspraak. Het gaat om mensen die we hier, in tegenstelling tot Griekenland, wél een eerlijke asielprocedure kunnen bieden.”

Volgens Spijkerboer hopen ook Italië en Malta, die eveneens problemen hebben met de opvang van asielzoekers, dat de Europese Commissie snel met aanpassingen van het beleid komt. Zij willen een betere verdeling van asielprocedures over Europa.

Volgens Lawson is dat niet de oplossing om ’Fort Europa’ overeind te houden en hoeft de Dublin-verordening niet op de schop. „Het principe is goed. Maar andere landen moeten landen aan de buitengrens met een grote toestroom van asielzoekers wel financieel steunen bij de opvang én organisatie van asielprocedures.”

„Hopelijk is deze uitspraak het breekijzer”, zegt Lawson. „Dit werd altijd gezien als een probleem voor de grenslanden in het zuiden en zuidoosten van Europa die met de meeste asielzoekers te maken krijgen. Maar het is een probleem voor heel Europa, voor het hele idee achter vrij verkeer binnen Schengenlanden, met buitengrenzen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden