EU-ministers buigen zich over slappe regels tegen sjoemelsoftware

DIESELGATE | Autofabrikanten komen makkelijk weg met hoge schadelijke uitstoot van hun diesels. Dat komt deels door falende EU-wetgeving en slechte nationale handhaving.

Het zal een lange, en naar velen hopen ootmoedige blik worden die de Europese transportministers vandaag in de spiegel werpen. Hoe is het mogelijk dat zij de Europese autofabrikanten nog steeds laten wegkomen met hun gesjoemel? Negen maanden na het Volkswagen-schandaal kan de autoindustrie zich blijven verschuilen achter allerlei vage regels over emissietests.

Het dichten van de mazen in de wetgeving is een van de discussiepunten van de EU-ministerraad in Luxemburg, die wordt voorgezeten door VVD-minister Melanie Schultz van Haegen.

Nadat Volkswagen vorig jaar in de Verenigde Staten tegen de lamp liep, is geen enkele andere automaker betrapt op het gebruik van de zogeheten 'defeat devices', ofwel sjoemelsoftware. Daarmee herkent een auto dat hij aan een laboratoriumtest wordt onderworpen om vervolgens tijdens die test veel minder schadelijke stikstofoxiden (NOx) uit te stoten dan straks op de weg.

De andere automerken mogen dan vrijuit gaan, ze hebben allemaal de schijn tegen. Want bijna alle dieselmodellen stoten bij normaal gebruik meer NOx uit dan de testwaarden aangeven.

Tijdens het lopende onderzoek door een commissie van het Europees Parlement blijkt dat de sjoemelsoftware meerdere gedaantes kent.

Zo zei een expert van het Nederlandse onderzoeksinstituut TNO dat de technologie om de NOx-uitstoot laag te houden, in veel auto's automatisch wordt uitgeschakeld als de buitentemperatuur onder een bepaalde waarde daalt. Bij sommige auto's is dat 10 graden Celsius, bij andere kan dat zelfs al bij 17 graden gebeuren.

Afhankelijk van waar de automobilist woont, kan dat betekenen dat de in de folder zo ronkend aangeprezen 'schone' uitstoottechnologie het grootste deel van het jaar niet eens aan staat. Dat leidt uiteraard tot een veel hogere schadelijke uitstoot, zonder dat de autobezitter daar erg in heeft. Tijdens de test bleek de auto brandschoon.

Experts hebben gezegd dat er geen enkele noodzaak is om de schone technologie bij lage temperaturen uit te zetten.

Het al in 2007 vastgelegde EU-verbod op sjoemelsoftware kent een uitzonderingsbepaling en dat blijkt een grote zwakke plek. De defeat devices zijn namelijk wel toegestaan als daarmee schade aan de motor wordt voorkomen.

Autofabrikanten weten dit argument te pas en te onpas te gebruiken. Nationale autoriteiten leggen hen bij die praktijken geen strobreed in de weg.

Vandaar die ministeriële blik in de spiegel vandaag. Op tafel ligt een discussiestuk van het Nederlandse voorzitterschap, met een even diplomatiek als retorisch geformuleerde kernvraag: 'Bent u het ermee eens dat het huidige EU-wetgevingskader te veel ruimte biedt voor interpretatie aangaande het gebruik van zulke (defeat) devices, die juist moeten worden aangepakt'?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden