EU-hoorzitting met Poolse minister levert niets op

Konrad Szymanski Beeld AFP

Het was een primeur in een EU-vergadering: voor het eerst werd een minister, de Poolse in dit geval, onderworpen aan een soort hoorzitting door ambtgenoten. Dat was een nieuwe stap in de zogeheten artikel-7-procedure tegen dat land, vanwege zorgen over de rechtsstaat. 

Maar ook die primeur bracht geen oplossing in het conflict tussen Warschau en Brussel. "We hebben meer stappen nodig van Poolse kant, en die hebben we vandaag niet gezien", concludeerde eerste vicevoorzitter Frans Timmermans van de Europese Commissie na afloop van de ministersvergadering in Luxemburg.

Het was de Poolse staatssecretaris voor Europese zaken, Konrad Szymanski, die daar achter gesloten deuren kritische vragen moest beantwoorden. Details kwamen na afloop niet naar buiten, maar het was duidelijk dat het conflict blijft doorzeuren. Mogelijk komen er nog meer van dergelijke hoorzittingen, maar de ultieme consequentie van artikel 7 - het ontnemen van het stemrecht aan een lidstaat die de rechtsstaat-principes schendt - is niet dichterbij gekomen.

De Europese Commissie en de andere lidstaten maken zich zorgen over de ingrepen die de aartsconservatieve Poolse regering sinds haar aantreden eind 2015 heeft gepleegd in het rechtssysteem. 

Een nieuwe wet, die van kracht wordt op 3 juli, betekent dat zo'n 40 procent van de rechters bij het Hooggerechtshof moet vertrekken.

Bovendien krijgt dat hof de mogelijkheid om rechtszaken van de afgelopen twintig jaar te heropenen als de openbaar aanklager, die tevens minister van justitie is, dat wil. "De mogelijkheid dat vonnissen twintig jaar lang in twijfel kunnen worden getrokken, is tamelijk uniek", zei VVD-minister Stef Blok van buitenlandse zaken, die bij het overleg in Luxemburg aanwezig was.

"Het is essentieel dat burgers en bedrijven vertrouwen hebben in de rechtsstaat", aldus Blok na afloop over de 'primeur' van de hoorzitting met een collega-minister. "Als er zorgen zijn, moeten die worden aangekaart."

Lees ook:

Voorlopig geen uitbreiding van EU met Balkanlanden

Veel landen hameren op het belang van toetreding van Balkanlanden. Te vroeg zeggen Nederland en Frankrijk.

EU neemt eerste stap richting sancties tegen Hongarije

Na Polen dreigt ook voor Hongarije een strafprocedure die kan eindigen met verlies van stemrecht in de Europese ministerraad. Een ruime meerderheid van de Commissie voor Openbare Vrijheden van het Europese Parlement wil op voorspraak vanJudith Sargentini van GroenLinks dat zo'n strafprocedure er komt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden