EU en Rusland: nieuw elan

Rusland en de Europese Unie zetten gisteren in Moskou recente ergernissen opzij en maakten afspraken over verregaande samenwerking.

Van onze redactie buitenland

De Europese leiders en de Russische president Vladimir Poetin zetten gistermiddag hun handtekening onder een soort 'routekaart' voor vier terreinen: veiligheid, mensenrechten, handels-economische betrekkingen en wetenschap en cultuur.

Binnen het akkoord moeten de details nog worden uitgewerkt over zaken als de strijd tegen terreur, Europese investeringen in Siberische olievelden en verminderen van handelsbarrières. Zo zullen de partners streven naar het schrappen van conflicterende wetgeving.

President Poetin zei 'te hopen hiermee een Europa zonder scheidslijnen te bouwen'. Niet letterlijk, want de door Rusland felbegeerde afschaffing van het visumregime tussen de EU en Rusland, is niet in het akkoord opgenomen. Dit omdat Rusland blijft weigeren via Rusland naar Europa reizende illegalen, die gepakt worden, terug te nemen.

De Unie is voor Rusland de grootste handelspartner, met een bilaterale handel ter waarde van bijna 100 miljard euro. Voor Europa is Rusland de op vier na grootste handelspartner. Rusland levert een derde van de Europese import aan olie en gas.

De afspraken om verregaand samen te werken op de vier terreinen, dateren al van de Rusland-EU-top in mei 2003 in Sint-Petersburg. Maar in 2004 stokten de werkzaamheden aan het verdrag door toenemende spanningen tussen Rusland en de uitgebreide Europese Unie. Rusland maakte zich kwaad over de groeiende invloed van 'het Westen' in voormalige sovjetrepublieken, vooral toen ook Georgië en Oekraïne een draai naar het Westen maakten.

De EU had op haar beurt zorgen over de democratie in Rusland en de voortdurende strijd in Tsjetsjenië. Vooral de nieuwe toetreders Letland, Estland, Litouwen toonden zich fel anti-Russisch. Rusland verwijt hen de rechten van de Russische minderheden in het Balticum te schenden.

De hoop van de Baltische landen op excuses van de Russen over bijna een halve eeuw sovjetbezetting sloeg Poetin gisteren de bodem in. Rusland weigert het Molotov-Ribbentrop-pact uit 1939 te veroordelen, waarin Hitler-Duitsland en Stalins Rusland, Polen en het Balticum verdeelden. De Baltische kwestie was de enige grote dissonant van de dag. De claim van Letland op een stukje Russisch grensgebied noemde Poetin gisteren 'idioot'. Met Letland, en ook met Estland moet Rusland nog een grensverdrag ratificeren. Dat gaat ook de EU aan, omdat het hier de nieuwe buitengrenzen van de Unie betreft.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden