Ethici: Arts moet bepalen wie griepvaccin krijgt

In Nederland zijn 220000 virusremmers aanwezig. Vier ethicibuigen zich over de vraag wie bij een griepepidemie voor medischehulp in aanmerking komt.

Als er in Nederland een griepepidemie uitbreekt en mensenstaan te dringen om een vaccin te bemachtigen, dan durven artsenniet zelf te beslissen wie er een moet krijgen. Dat meldde NRCHandelsblad deze week. Ziekenhuizen zien daarom het liefstlandelijke richtlijnen, zodat artsen niet in gewetensnood komenals ze een zieke het vaccin zouden moeten weigeren.

Een viertal Nederlandse ethici verwerpt de suggestie dat DenHaag criteria moet opstellen die artsen in noodgevallen zoudenkunnen gebruiken. De medische beroepsgroep moet die criteriabepalen, zeggen ze unaniem.

“Alleen in het geval van een dodelijke epidemie metcatastrofale gevolgen voor de Nederlandse samenleving, zou depolitiek moeten bepalen wie gevaccineerd wordt. Dan zijn echt derapen gaar“, zegt Evert van Leeuwen, hoogleraar filosofie enmedische ethiek aan de Vrije Universiteit. “Zolang de toekomstvan Nederland niet direct op het spel staat, moeten loutermedische argumenten de doorslag geven.“

Hub Zwart, hoogleraar wijsbegeerte van de natuurwetenschappenvan de Radboud Universiteit, beaamt dit. “Als je een vaccin nodighebt, zal de dokter je dat nooit weigeren omdat er in de toekomsteen gebrek aan zou kunnen ontstaan. Pas in het meest extremegeval moeten geneesmiddelen op rantsoen.“

“Het is onwenselijk om van tevoren te bepalen welke groepenje bij een epidemie aan hun lot overlaat“, zegt Henk Jochemsen,lector ethiek van de zorg aan de Christelijke Hogeschool Ede.“Als je alleen mensen helpt die nog een redelijke overlevingskanshebben, dan hanteer je het utiliteitsbeginsel: relatief gezondemensen worden sneller beter. Je vergeet dan hetegaliteitsbeginsel: dat ieder mensenleven evenveel waard is.“Volgens Jochemsen zal het egaliteitsbeginsel, naarmate een rampgroter wordt, steeds verder losgelaten worden.

Gerrit Manenschijn, emeritus hoogleraar ethiek, wil vooralnuchter blijven denken. De commotie rond de vogelgriep vindt hijflauwekul. “Als de ziekte in Nederland uitbreekt, dan moet je hetgetroffen gebied in quarantaine zetten en de geïnfecteerdeveeboeren een spuitje geven. Artsen komen daar ook wel uit zonderoverheid of ethici.“

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden