'Eten is het leukste wat er is, leuker dan seks'

Je kunt hem verslavingsgevoelig noemen, maar acteur Jack Wouterse is 'overal mee gestopt'. Ook met de coke. Het belangrijkste: zoon Koen vertrouwt hem weer.

Les 1

Vier het leven

"We spelen nu met het hele ensemble 'Vreugdetranen drogen snel', een nieuw toneelstuk geïnspireerd op de films van de Servische filmmaker Emir Kusturica. Dat gaat over de grote thema's van het leven: liefde, afscheid nemen, de dood. Het is mooi om dat klein te spelen, heb ik gemerkt.

Het leven is geboren worden, trouwen, doodgaan, en tussendoor moet je een hoop feesten, vindt Kusturica. Hij laat elementaire dingen zien: je krijgt allemaal te maken met verlies, en daarna moet je door, moet er worden gedanst. Het leven moet worden gevierd.

Mijn personage, Anton, is een man die zijn overleden vrouw heel erg mist. Daarom drinkt hij veel. Hij zegt ergens: 'Een vrouw masseert je langzaam richting alcoholisme'. Hahaha. Dat is toch een prachtige zin? Anton komt uit het ziekenhuis om thuis dood te gaan. Hij eet en drinkt zich letterlijk dood.

Ja. Ik zelf ben met drinken gestopt, met roken ook. Ik gebruik geen drugs meer. Maar eten? Dat is hardnekkig. Ik ben er wel weer goed mee bezig. Maar dit is mijn lot in het leven, daarmee moet ik afrekenen. Zoiets. Mijn gevecht dat ik moet winnen."

Les 2

Eten = liefde

"Ik ben bezig om opnieuw te leren eten. Dat is nooit goed gelukt bij mij. Ik heb het altijd verheerlijkt. Ik ga mijn moeder hier vooral niet de schuld van geven hoor, maar vroeger hoorde overal eten bij. Op zaterdagavond mocht ik 'Ivanhoe' kijken. En dan kreeg ik daar een tompouce bij. Pasen is voor mij een stok met zo'n haantje van brood erop. De nachtmis is 's nachts thuiskomen en dan krijg je een pasteitje. Er was ook iets met de kerk en met Jezus, maar voor mij was het: met elkaar eten. Eten associeer ik met gezellig, leuk, feest. Eten is het leukste wat er is, leuker dan seks.

Nou ja, goed, en ik kan geen maat houden. Dus moet ik het leren doseren, maar dat is zo moeilijk. Omdat ik het al van kinds af aan verkeerd doe. Iedere keer als ik me rot voel, duik ik de koelkast in. Een ander drinkt een borrel, ik kijk wat er in de ijskast ligt en dat vreet ik op. Ik heb een paar keer succes gehad, maar ik val ook vaak terug. Ik zou niet dun willen zijn, wel gezond. Ik merk dat ik aan het aftakelen ben. Mijn knie bijvoorbeeld gaat het begeven. Mijn gewicht begint zijn tol te eisen. Ik wil geen maagverkleining, want ik wil iets aan mijn eetverslaving doen. Er moet iets anders voor in de plaats komen. Dus sta ik elke ochtend om zes uur op. Om zeven uur sta ik in de sportschool, twee uur. Ik moet zorgen dat ik het in mijn leven naar mijn zin heb. Want als ik me slecht voel dan verschuift de grens. Dan treden alle oude mechanismen weer in werking. Het zal een levenslang gevecht blijven, maar ik heb het gevoel dat het steeds beter gaat."

Les 3

Probeer in het nu te leven

"Ik heb net 'Oedipus' gespeeld, met teksten van Oscar van Woensel. Ik dacht: goh, die doet dat goed. Oedipus is blind en hij heeft verschrikkelijke dingen gedaan. Maar op het eind van zijn leven, als hij moet sterven, is hij redelijk verlicht en zegt hij heel wijze dingen. Je moet heel erg in het nu leven, niet te veel nadenken, dat is compleet zinloos.

Als ik in de sportschool ben, ben ik leeg. Als ik speel, ben ik ook leeg. Acteren lucht op, het ontlaadt. Ik ben gelukkig als ik op het podium sta. Voor de voorstelling heb ik nooit geen zin. Maar zo halverwege... Je bent niet weg, ook niet in trance, je zit gewoon in het moment. Dat is bevrijdend. Misschien is dat een groot woord, maar dat is het wel.

In 'Oedipus' leg ik evenveel gevoel als in de reclame voor C1000. 'Oedipus', daar geloof ik in hè, daar sta ik de ballen uit mijn lijf te spelen. Van de C1000 vind ik de filmpjes erg leuk, dus daar sta ik ook achter. Terwijl het geld natuurlijk ook hartstikke belangrijk is. Een zegen dat ik het kan combineren, ik hou van afwisseling."

Les 4

Laat iemand in zijn waarde

"Ik kan niet alleen zijn. Ik heb mijn vrouw nodig. Als zij twee weken met een vriendin op vakantie is, is het echt een puinhoop, dat geloof je niet. Dan loopt het leven in het honderd. Gewoon omdat ik het onzin vind om voor mezelf te zorgen. Ik weet het niet, het kan iets in mij zijn. Maar ik denk dat het met mijn moeder te maken heeft. Ik zei net: dat eten is mijn moeders schuld niet, maar ik ben wel verwend door haar. Het draaide om de vriendschap. Van mijn eerste zelfverdiende geld haalde ik twee biefstukjes. Eentje voor mij, eentje voor haar. Gingen we dat gezellig samen opeten. Ik kon ontzettend met mijn moeder lachen en gekke dingen doen. Ze ging alleen vroeg dood. Ze kreeg kanker en stierf toen ze 55 was.

Als klein kind wilde ik militair worden, net als mijn vader. Hij was mijn held en nog kampioen schieten ook. Toen ik vijftien was, ging ik bij Onkruit en verfde ik mijn haar. Ik wilde niks meer met dat militaire te maken hebben. Ik at niet meer thuis, want dat eten was verdiend door het leger. Toen mijn vader uit het leger ging, bleek er een heel lieve man onder die beroepsmilitair te zitten. Doodgoed, kon geen vlieg kwaad doen. Terwijl ik thuis altijd dat legerjargon had gehoord. Ferme taal. De Russen dit, de Russen dat.

Mijn vader is wel oud geworden. De laatste paar maanden van zijn leven was hij dement. Gelukkig had ik in mijn werk net een rustige periode, dus ik heb dat kunnen meemaken. Een intieme fase: mijn vader oud zien worden, hulpbehoevend. Allebei werden ze heel erg gelovig aan het eind van hun leven. Mijn moeder was dat altijd wel, maar toen had ze echt het idee dat ze terugging naar haar vader en moeder, naar de hemel.

Ik ben nogal antireligieus. In die tijd helemaal, maar ik zag wel voor het eerst: hé, iemand put daar kracht uit, doe er dan niet zo moeilijk over. Als iemand daardoor vredig kan sterven, dan is dat toch hartstikke mooi?"

Les 5

Een kind kan zonder badkamer, maar niet zonder liefde

"Ik zat op de toneelschool en kreeg verkering met een zwangere vrouw. Ik was jong, 20, 21, en ik werd vader. We sleepten Koen overal mee naar toe. Want je moet tegelijkertijd werken, geld verdienen en alles nog ontdekken. Zodat je heel ruig met zo'n kind omgaat. Toen het jochie vier maanden was, gingen we in een bus wonen. Dan kan niet!, riep iedereen, je hebt een badkamer nodig. Een kind heeft liefde nodig. En een teiltje. Kom op man, een beetje wassen, dat snapt iedereen wel.

Ik heb nu ook een vriendje van dertien, Denis. Geweldig mannetje. Hij zit op een koksschool. Komt-ie langs, zitten we te lachen, gaan we samen koken. Hartstikke gezellig. Ik ben 56, hij is 13, maar die leeftijd maakt niks uit. Ik kon altijd al goed met kinderen omgaan. Vooral die in de puberleeftijd. Waarom er dan niet meer kinderen zijn? Technisch gedoe, medisch gelul. Ik had best tien kinderen willen hebben, maar die zijn er niet gekomen. Binnenkort word ik opa. Mijn zoon en schoondochter krijgen een kind. Heerlijk. Dat ga ik verwennen: 'Niks tegen mama zeggen hoor'."

Les 6

Geven is belangrijker dan krijgen

"Ik ben 35 jaar samen met mijn vrouw. We laten elkaar vrij. Niet seksueel of zo, maar wel geestelijk. Ik heb vroeger met mijn vrouw in het circus gewerkt, dus zij snapt heel goed dat ik vaak weg ben. Ze zit in het onderwijs en is heel bezield. Ze doet haar werk met overgave, net als ik.

Na zo veel jaar wordt een relatie een ultieme vriendschap. Een verdieping van wat ooit begon als verliefdheid en geiligheid. Het eerste jaar op de toneelschool vond ik haar helemaal niks. maar toen kwam ze na de vakantie terug en had ze haar haar geknipt. In één keer kon ik mijn ogen niet van haar afhouden. Dat overkomt je. En dan maak je een hele hoop mee. Een kind krijgen is serieus, dat doe je niet maar even. Nee, ik vond het niet te veel gedoe. Dat kun je liefde noemen, maar ook eh ... gemakzucht. Hahaha. Weet je, over sommige dingen kun je heel hard nadenken en beslissingen nemen; dat heb ik niet zo. Als je van iemand houdt, dan is dat zo. En dat jochie was gewoon heel leuk, daar kun je niet tegen zijn. Je moet het elkaar gunnen. Geven is belangrijker dan krijgen. Als je af en toe die gesprekken hoort tussen stellen... Jezus, denk ik dan, ik moet helemaal niks. Ik bedoel: laat me met rust. Letterlijk. Nou, ik heb een vrouw die dat doet. We kunnen tegen een stoot. We kunnen ook heel goed ruzie maken, maar: over is over. Anders blijf je erin hangen. Zo doen wij het. Niet dat het zo moet, maar bij ons werkt het."

Les 7

Je kunt veranderen

"Wij zijn nu van de blauwe knoop, geheelonthouders. Mijn vrouw is 28 kilo afgevallen, dat heeft ze zelf gedaan. Mij lukt het maar niet. Nee, ik heb mijn vrouw niet gekwetst met mijn verslavingen, maar daar wil ik het even niet over hebben, dat ligt gecompliceerd. Mijn zoon heb ik wel gekwetst met mijn cokeverslaving, omdat hij het niet wist. Van niemand maakt me dat verder uit, maar van hem... dat was pijnlijk. Hij moest heel hard huilen, dat was vreselijk om te zien. Hij had iets van: Wij zeggen toch altijd alles tegen elkaar? Nu kan ik je niet meer geloven. Is dan alles gelogen? Terwijl, er was niks gelogen, behalve dit. Dat ik stickies rookte, wist hij wel. Dat ik een grote drinker was ook. Dat ik een beest was, wist iedereen wel. Maar dit? Het was gênant. Een van de ergste dingen om te bekennen en doorheen te moeten. Dat wreef die Schotse therapeut er ook wel in, zeg.

Het is goed gekomen. Door liefde. Koen vertrouwt me weer. Gek genoeg hebben we het er daarna nooit meer over gehad. Wij zijn niet van die uitlullers.

Ik ben overal mee gestopt en ik mis het totaal niet. Het is een zegen. Mijn leven is aanmerkelijk leuker geworden. Ik ben niet meer verdoofd. Ik kan me beter focussen. Ben uitgeruster, wijzer, minder gejaagd.

Ik ben een beter mens dan ik was. Dat voel ik letterlijk elke dag. Nog steeds. Je krijgt meer adem, je kleur is beter, je bloeit geestelijk helemaal open, dat is ongelooflijk. En de reden dat ik er nu over praat met jou - je kunt denken: man, dat heb ik toch allang gehad - is om te kunnen zeggen tegen mensen die in de moeilijkheden zitten: het kan. Zoek hulp, haal er iemand bij, er is licht aan het eind van de tunnel. Je kunt ingrijpen in je eigen leven en veranderen. Die les heb ik wel geleerd."

Jack Wouterse
Jack Wouterse (56) is acteur bij het Ro Theater in Rotterdam. Daar speelt hij op dit moment in de voorstelling 'Vreugdetranen drogen snel', een regie van Alize Zandwijk. Verder is hij op tv te zien in de serie 'Dokter Tinus' (SBS6) en in de reclamespotjes van supermarkt C1000.

Wouterse studeerde af als docent dramatische vorming, speelde daarna negen jaar in het circus en is vervolgens gaan acteren. Hij speelde in talloze films, tv-series en toneelstukken. In 2010 ging hij naar een afkickkliniek in Schotland om van zijn cocaïneverslaving af te komen, die 25 jaar duurde. Twee jaar geleden speelde hij 'Slaaf', een tekst van Oscar van Woensel, gebaseerd op hun beider verslavingservaringen. Afgelopen zomer heeft hij die monoloog zelf verfilmd. Wanneer en of de film uitkomt, is nog niet bekend.

Hij woont in Rotterdam met zijn vrouw Els. Samen hebben ze een zoon, acteur Koen Wouterse.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden