Erwtjes

In de serie De groentetuin volgen we de tegenslagen en bescheiden succesjes van moestuinbeginneling Alma Huisken. Aflevering 12.

Het is een gewas met vier eetbare stadia. Van platte peul dijt hij uit naar sugarsnap, groeit door naar jonge dopper en wordt vervolgens dikke bewaarerwt. De bolle knikkers kun je weer zaaien of 'swinters 'splitten', voor de snert. Tenzij je die hele ontwikkeling niet afwacht en alle geurige bloemen oogst voor op de vaas. Dan maar geen erwtjes.

'3 juli: 315 gram erwtjes geoogst en 4 minuten gestoofd in nauwelijks water, een klont boter, verse dille en wat peper', staat er in mijn tuindagboek van verleden zomer. Voor de erwtjes tot volle wasdom rijpten, plukte ik hier en daar al een peul en stak die zo in mijn mond, misschien wel de beste methode om de essentie van een groente te doorgronden. (En aten de hofdames in zestiende-eeuws Engeland ze ook niet rauw?)

Deze lente vond ik nog een manier uit om des peuls karakter in kaart te brengen. Ik hield er eentje tegen het zonlicht. Dan vertoont de heldergroene bast een subtiel geaderd netwerk met mini-erwtjes onderin: bij jonge peulen zijn ze nauwelijks groter dan speldenknoppen, of het allerprilste kikkerdril. Iets oudere erwtjes buigen naar voren of naar achteren, net hoe je de peul vasthoudt, en trekken als galeislaven aan de riemen. Heb je ze afgehaald en het kroontje verwijderd, dan krijgt zo'n peul opeens een open muil als van een walvis, met een stuk of acht Jonassen in zijn buik. Maar erwtjes beginnen als schitterende vlinderbloem die zoet geurt: na elke gieter- of schoffelpartij vorig jaar trakteerde ik mezelf als een cokeverslaafde op een flinke snuif. De bloesem is wit, roze of lila met dieppaars, net als bij lathyrus, oftewel 'siererwt' -je zou zo een bosje willen schikken op een strak glas van kristal.

Erwtjes, deze oeroude groente die de Egyptenaren al teelden voor brij en meel, laat je groeien langs speciaal erwtendraad. Als je er niet in verstrikt raakt, tenminste. Ofschoon de meeste collega's in het vroege voorjaar keurige rollen kippengaas uit hun schuren toveren, volg ik het advies van de zadenhandelaar die tevens in bamboestelen doet, vakmatig en exotisch tonkin-stokken genaamd. ,,Neem tonkins met plastic erwtendraad, -je bent toch op de fiets?- dat is veel makkelijker en het roest niet onder je handen weg.'' Het eenvoudige vervoer én de groene kleur van het draad trekken me over de streep. (Op een complex waar men in het clubblad subtiel riposteert tegen bontbedrukte plastic zakken-aan-stokken om de vogels af te schrikken, durf ik met mijn steunmaterialen niet buiten de tinten pastel- en grasgroen te treden).

Met de tonkins achterop fiets ik naar de tuin, haal touw en schaar te voorschijn en ontrol het dunne ruitendraad op een tegelpad -straks rijg en bind ik het aan de stokken. In de ideale situatie, natuurlijk. Niet als de wind opzet. Van uitstel wil ik niet weten, maar dat was wellicht handiger geweest. Er blijkt geen buur te bekennen die even kan helpen het netwerk op te houden terwijl ik de stokken in de natte grond pers. Bovendien is het draad veel breder dan het afgeperkte erwtenhaagje. Dan maar zigzaggen: een 'Z' van erwtjes is weer eens wat anders dan zo'n traditionele, rechte rij.

Alles goed en wel, maar de wind heeft vrij spel met het vederlichte draad en binnen de kortste keren sta ik als een groene mummie ingesponnen tussen de stokken. Overal sliert het, aan oren, bril, knopen en vingers, maar niet aan de tonkin-palissade. Pas na veel gesjor en enige krachttermen hangt het draad waar het hoort. Zonde dat de gezaaide erwten grotendeels door kraai en muis werden gespot -waardoor een rekje van hooguit een meter breedte al ruimschoots voldoende was geweest- maar toch oogst ik regelmatige maaltjes. De planten laat ik staan tot de herfst -dat brengt stikstof in de grond.

Bij het verwijderen van het draad dreig ik opnieuw als een kabeljauw in het net te varen. Rücksichtslos ruk ik het van de stokken en mik het in de vuilnisbak. Dit jaar prijkt er kippengaas in de tuin, met 'Kelvedon, kreukzadige erwtjes' van eko-komaf erlangs. In redelijk rechte rijtjes.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden