Ergernis Brussel over Franse traagheid bereikt kookpunt

Dijsselbloem: Frankrijk moet nú gaan voldoen aan begrotingseisen. Parijs: Wie is die Dijsselbloem nu helemaal?

Jeroen Dijsselbloem maakt geen vrienden in Frankrijk. De waarschuwing van de voorzitter van de eurogroep dat Frankrijk niet hoeft te rekenen op nieuw uitstel om te voldoen aan de begrotingsafspraken, is slecht gevallen.

Premier Manuel Valls en minister Michel Sapin (financiën) vielen beiden over de Nederlander heen. "Dijsselbloem vertegenwoordigt Europa niet", merkte Sapin op. En volgens Valls kan niemand 'een grote natie als Frankrijk' de les lezen op het gebied van begrotingsdiscipline.

Dijsselbloem woog zijn woorden zorgvuldig, gisteren tijdens de bijeenkomst van de eurogroep in Luxemburg. Eerder suggereerde hij dat de socialistische regering de afgelopen twee jaar heeft zitten duimendraaien. Maar van de essentie van de boodschap nam hij, ondanks de verontwaardiging in Parijs, niets terug: de Franse begroting voor 2015 voldoet niet aan de eisen.

Het geduld met het Frankrijk van president Hollande raakt op. Vorig jaar kreeg Parijs twee jaar extra om te voldoen aan de eis van een begrotingstekort van maximaal 3 procent van het bruto binnenlands product. Onlangs bleek dat dit doel niet eerder gehaald wordt dan in 2017, wanneer er weer presidentsverkiezingen plaatsvinden.

"Het gat tussen wat op basis van de regels zou moeten en deze begroting zal kleiner gemaakt moeten worden", aldus Dijsselbloem gisteren in Luxemburg tegen deze krant. Dat betekent dat Frankrijk extra moet bezuinigen boven op de 21 miljard die het volgend jaar wil korten op de uitgaven.

Volgens premier Valls zijn verdere ombuigingen uitgesloten, gezien het gebrek aan groei en de grote weerstand tegen bezuinigingen op vooral de kinderbijslag en de gezondheidszorg. Meer dan een tekort van 4,3 procent zit er niet in volgens Valls. Anders dreigt het land in een recessie te belanden, waarschuwt hij.

Toch is dat standpunt niet houdbaar. Parijs beroept zich op 'bijzondere omstandigheden' waar de hele eurozone onder zou lijden. Maar in andere landen daalt de omvang van de begrotingstekorten en de schuld juist. In Frankrijk, inmiddels Krankreich genoemd door de Duitsers, wordt het alleen maar erger. De druk op Parijs, dat het hanteren van de kaasschaaf tot kunst heeft verheven, neemt toe. Kredietbeoordelaar Standard & Poor's stelde de vooruitzichten van de Franse economie naar beneden bij. Frankrijk houdt zijn AA-notering maar de zogeheten 'outlook' verandert van stabiel in negatief.

Ook al bijt Valls in de Europese arena van zich af, tegelijk probeert hij in een onnavolgbare schaarbeweging zijn landgenoten voor te bereiden op het onvermijdelijke: de verzorgingsstaat zoals die nu is, is onder de huidige omstandigheden niet te handhaven. Vandaar dat Valls de aanval opent op de duur en hoogte van WW-uitkeringen die tot de hoogste in Europa horen. Dat offensief is overgenomen door zijn minister van economie Emmanuel Macron. Een herziening van de WW is juist een voorbeeld van een ingreep die goed is voor de concurrentiepositie van het land, zo'n maatregel waar de Europese Commissie al zo lang op aandringt. Maar de poging werd onmiddellijk gesmoord in de verdedigingslinie van socialisten die zich verzetten tegen het sociaal-liberalisme van Macron en Valls. "Wij socialisten kennen geen taboes, maar wel totems", zo waarschuwde de voorzitter van de Parti Socialiste, Jean-Christophe Cambadélis.

Het conflict met de eurogroep kan uitlopen op een compromis waarbij Frankrijk uitstel krijgt in ruil voor de belofte te hervormen, een oplossing met een hoog déjà vu-gehalte. Een 'clash' waarbij Frankrijk wordt gevraagd zo'n 8 miljard extra bezuinigingen te vinden, is ook mogelijk. Weigeren Valls en Hollande dat, dan kan de Europese Commissie een boete opleggen. Het is onwaarschijnlijk, maar ook weer niet uitgesloten dat dit wapen wordt gebruikt. Frankrijk houdt zich al tien jaar niet aan de afspraken en de ergernis in Brussel over de Franse traagheid bereikt een kookpunt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden