Erfenis van Stenmark blijft in Türnaby

Een zwaardere erfenis valt door een jonge Zweedse sportman niet te torsen. Of Jens Byggmark wil of niet, vlak voor de WK skiën in Zweden wordt hij gezien als opvolger van de legendarische Ingemar Stenmark.

Een jaar geleden was Byggmark (21) in het internationale skiën nog een onbeschreven blad. Met twee triomfen in Kitzbühel schoof hij zichzelf vorig weekeinde onverwacht naar voren als favoriet voor de wereldtitel slalom in Are.

Het zijn niet alleen zijn kwaliteiten als slalomskiër die in Zweden het verwachtingspatroon naar overspannen hoogten hebben opgeschroefd. Zoals vaak in de topsport speelt toeval een grote rol.

Byggmark werd geboren in Türnaby, het 600 inwoners tellende Lapse dorp waar illustere Zweedse slalomskiërs als Ingemar Stenmark, Anja Pürson en Stig Strand woonden. Toch legde hij de weg naar de top legde af aan de hand van „mijn vader, die op zijn dertigste niet eens wist wat skiën was”.

Uno Byggmark was voetballer bij een tweede divisieclub in het zuiden van Zweden, toen de liefde voor zijn huidige vrouw Karin hem naar Türnaby trok. Als we de succesvolle zoon mogen geloven, moest hij wel. ,,Mijn mama is de baas in de familie. Die speelt ze overal in Türnaby.”

Vader leerde destijds samen met zijn tweejarige zoon Jens skiën. ,,Dat had ik sneller onder de knie dan papa”, aldus de nieuwe ster. Maar ’papa’ ontfermde zich wel als trainer over zijn talentvolle zoon, tot hij achttien was en werd opgenomen in de nationale ploeg.

Ook Stenmark werd in het Zweedse deel van Lapland geboren. Joesjö was de plaats, hij verhuisde op zijn vierde naar Türnaby, dat voor slalomskiërs heilige grond zou worden. Hij wordt gezien als de grootste aller tijden, zijn totaal van 87 wereldbekerzeges is nog onovertroffen.

De overeenkomsten tussen Byggmark en Stenmark lijken op te houden bij het milieu waarin ze opgroeiden. Stenmark, nu 50 jaar oud, stamt uit een tijd dat de slalom een totaal andere discipline was. Hij was de stilist die in een sierlijke dans de stugge stokken ontweek. De kunstenaar verafschuwde in zijn laatste jaren het agressieve gevecht, waarin de nieuwe, flexibele stangen worden weggeslagen om de meest rechte lijn te vinden.

De introverte Stenmark had iets mystieks. Al snel na zijn eerste successen walgde hij van alle aandacht en hield hij zich afzijdig van publiciteit. Pas in zijn nadagen werd hij benaderbaar.

Voor de onbevangen Byggmark is alles nog nieuw. Zo koel als hij in Kitzbühel tweemaal winnend de helling afkwam, zo emotioneel was hij erna.

Hij was overweldigd door het plotse succes, hoe berekenend dat ook tot stand was gekomen. Vorig jaar won hij anoniem drie races in de Europa Cup. De Oostenrijkse teamleiding had zijn talent toen al onderkend.

In dit eerste seizoen in de wereldbeker kreeg hij opdracht om zo veilig mogelijk af te dalen. Hij finishte in al zijn slaloms in de top tien, waardoor hij in de elitegroep van de beste vijftien belandde. Dat geeft het voorrecht te starten op een vers geprepareerde piste.

Vorige week was het in Kitzbühel zover. De rem mocht eraf en de blonde Zweed toonde zijn ware aard. Voor het verkennen van de piste had hij tot verbazing van de teamleiding nog geen twee minuten nodig. Met alle moed en risico viel hij vervolgens aan. Ook in de tweede manche, toen hij als leider alles te verliezen had. De vergelijking met de onstuimige Amerikaan Bode Miller is al gevallen.

Aan uitspraken over zijn geheim, waagt de nieuweling zich niet. Maar hier kan de enige overeenkomst met Stenmark geen toeval zijn. ,,Als je uit Türnaby komt, is er bijna geen andere keuze dan skiën.” De concurrentie is moordend, de uitdagingen zijn groot.

Als tiener stond hij met zijn voorbeeld Stenmark bij de skilift. Hij groeide op en trainde samen met de viervoudige wereldkampioene en winnares van olympisch goud Anja Pürson. Nee, het was nooit bij Byggmark opgekomen dat hij in haar voetsporen moest treden. ,,Ik was al zeer vroeg sneller dan zij.”

Onbevangen als hij nog is, zegt de Zweed geen druk te voelen voor de WK. Daar zal hij op de voorlaatste dag de grote favoriet van het thuispubliek zijn. ,,Het belangrijkste is dat het een groot feest wordt. Want ik ski voor mijn plezier.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden