Equinox

© Koos Dijksterhuis. Tijdens de nachtevening zijn dag en nacht ruwweg even lang. Beeld
© Koos Dijksterhuis. Tijdens de nachtevening zijn dag en nacht ruwweg even lang.

De herfst begint als midden op de dag de zon recht boven de evenaar staat. Vanuit aards perspectief lijkt het of de zon op en neer schuift tussen de keerkringen, het gebied dat we de tropen noemen.

Rond 21 juni staat de zon boven de Kreeftskeerkring, rond 21 december boven de Steenbokskeerkring. Boven de Kreeftskeerkring is hij het dichtst bij ons: de langste dag in het noorden. Hoe noordelijker je dan reist, des te langer de dag duurt. Op de Noordpool schijnt dan de middernachtszon, terwijl de Zuidpool halverwege de lange winternacht is.

Daarna worden in het noorden de dagen korter, tot 21 december boven de Steenbokskeerkring in het verre zuiden weer een zonnewende passeert: de kortste dag. Bij ons dan. In Kaapstad, Melbourne en São Paulo beleven ze dan juist de langste dag.

Halverwege de keerkringen passeert de zon twee keer de evenaar. Ten tijde van die passages zijn dag en nacht even lang. Niet alleen bij ons, maar overal ter wereld. Daarom noemt men dat herfstpunt de nachtevening of equinox. Ik vind dat altijd een raar idee, dat aan beide polen en op de hele wereld daartussen de zon op hetzelfde moment ondergaat en opkomt.

Weet u nog waardoor de zon tijdens onze zomer meer op het noordelijk en tijdens onze winter meer op het zuidelijk halfrond schijnt? Dat komt door de scheve stand van de aarde ten opzichte van het vlak waarin de aarde rond de zon zoeft. In onze zomer wijst de noordpunt van de aardas schuin naar de zon. In de winter is de zuidpunt zonnewijzer.

De herfst begon op Prinsjesdag. Het wordt vast een kille winter.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden