Enige Arabier met Nobelprijs

Op de deur van zijn jongenskamer hing het opschrift 'Dr. Ahmed', zo graag wilde zijn vader dat hij een geleerde zou worden. Ahmed zelf was dol op experimenteren. Met de oliebrander waarop zijn moeder koffie zette, en een paar glazen buisjes, zette hij hout om in een brandend gas en een vloeibaar goedje. Als volwassene dacht hij er met schrik aan terug, want hij had het hele huis in vuur en vlam kunnen zetten.

Zijn experimenteerlust leidde in 1999 tot de Nobelprijs voor scheikunde. Hij was erin geslaagd tijdens een chemische reactie de trilling van atomen, die tien tot honderd femtoseconden (een 1.000.000.000.000.000ste deel van een seconde) duurt, zichtbaar te maken met laserstralen.

Ahmed Zewail was de eerste Egyptenaar, sterker nog: de eerste Arabier, die een Nobelprijs won. Dat gaf hem te denken. Hij had het geluk en het doorzettingsvermogen gehad om in de VS zijn studie af te maken en op hoog niveau te experimenteren. Dat moest ook in Egypte kunnen, vond hij. Ooit was de Arabische wereld toonaangevend in de wetenschap. "Het deel van de wereld dat tijdens Europa's donkere middeleeuwen voorop liep in wetenschap en wiskunde is nu verloren in een duistere tijd van analfabetisme en gebrek aan kennis", schreef hij. Hij deed een beroep op de Egyptische leiders om onderwijs en wetenschap te vrijwaren van hun vetes.

In 2000 werd de eerste steen gelegd voor een wetenschappelijk instituut dat zijn naam draagt. Daarna gebeurde er niets meer tot de afzetting van president Moebarak in 2011. Zewail zamelde geld in, zodat zijn instituut in 2013 van start kon gaan. Nu zijn er 535 studenten.

Hoe het hen vergaat, maakt hij niet meer mee. Hij stierf dinsdag, 70 jaar oud.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden