Review

En dan zijn daar opeens al die nagels

In de filmwereld gebeurt veel. Jann Ruyters beschrijft wekelijks wat er zich afspeelt. Over sterren, regisseurs, roddel, rumoer en andere zaken

Schimmelnagel. Ja, bah, het woord zegt het al: niet iets om een ander zo direct mee te confronteren. De nagel is sowieso een weerbarstig visueel object. Of het zouden de rood gelakte nagels van Stanley Kubrick's Lolita moeten zijn, inclusief de zachte witte watjes tussen haar tenen.

Toch zag ik van de week drie nagels in close-up die ik liever niet had gezien. De eerste in 'Vet hard', van Jack Wouterse, brrrrr. De tweede in 'Demi-Tarif', een Franse film op het filmfestival in Rotterdam. Een klein meisje stopt haar teen in haar mond. Ach, die ging wel, zo doen kinderen dat. De laatste was de meest confronterende. In 'So cute', een Koreaanse film die deze week in Rotterdam wordt vertoond, gaat een man er echt voor zitten. Hij pakt zo'n handig knipdingetje, et voilà, in close-up. 'Not so cute' en het duurt ook even.

Ineens schijnt het alsof hier het laatste filmtaboe wordt beslecht; de vieze nagel als hét voorbeeld van de beeldinflatie in de huidige beeldcultuur. Wat blijft er nog over als dat wat zelfs geliefden voor elkaar verbergen schermbreed wordt opgedrongen?

'Het zijn de onzichtbare dingen die er toe doen', aldus Willem Jan Otten, twee weken terug op het Winternachtenfestival. Hij liet zijn favoriete scènes zien. Antonioni, Bresson, Tarkovski; oude meesters. Jack Nicholson die buiten beeld sterft in 'Profession Reporter'. Robert Bresson die van een slachtpartij alleen maar een paar druppels bloed in beeld brengt. Scènes waarin de ziel wordt gerespecteerd, aldus Otten, waarin het heilige stervensproces niet door de camera wordt ontheiligd. De verbeelding aan de macht zou een ongelovige zeggen. Je zou er bijna nostalgisch van worden. En wat nu? Nu staan de zintuigen op scherp met op het asfalt hamerende drilboren ('4', zie de krant van gister), met seks in 'real time' ('9 songs'), met vieze nagels.

Maar toch. Met de opkomst van de zintuiglijke cinema is het geheim niet uit de film verdwenen. Alles tonen is niet hetzelfde als niets meer oproepen. Een blik op het mysterieuze werk van Claire Denis en je weet dat een camera die littekens aftast, orgasmen filmt, het sterven registreert, het 'heilige' van die ervaringen ook nog intenser aan de orde kan stellen. Ook de bruutste beelden zijn niet over een kam te scheren.

Het vierde stel vieze nagels van deze week zat in het stille, magische 'Bin Jip' van Kim Ki Duk, aan het slot. De twee geliefden staan samen op de weegschaal. Twintig bruinige randjes twee tegenovergestelde kanten op. Prachtig.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden