En als er nou gif of gas in zo'n ontspoorde trein zit?

Burgemeester Welten van Borne: Het is levensgevaarlijk, dit gaat een keer spaak lopen

De ontspoorde trein bij Borne houdt de gemoederen bezig in Twente. Wat als er geen zand en grind maar gas of gif in de wagons had gezeten? En waarom moet steeds meer goederenvervoer over bestaand spoor, dat toch al druk is bezet met toenemend reizigersvervoer?

Die laatste vraag is het simpelst te beantwoorden. Vervoerders kiezen bij voorkeur de snelste route. Het kabinet wil goederenvervoer zoveel mogelijk over de Betuweroute leiden, maar niet alle transport is gericht op het Ruhrgebied. Om de lijn toch aantrekkelijk te maken voor vervoer naar Noord- of Zuid-Duitsland krijgt de Betuwelijn twee vertakkingen: een nieuwe spoorburg bij Meteren moet zorgen voor een aantrekkelijke route naar Venlo, bij Elst kunnen goederentreinen naar Polen en Scandinavië via Arnhem naar boven om bij Oldenzaal de grens over te gaan.

De zuidelijke vertakking heeft als grote voordeel dat de steden Dordrecht, Breda en Tilburg straks veel minder goederentreinen zien en horen passeren. Amersfoort, Apeldoorn en Deventer worden ontzien, maar Arnhem, Zutphen en enkele Twentse gemeenten krijgen meer overlast.

Welke gemeenten dat zijn, hangt af van de tracékeuze die staatssecretaris Mansveld van infrastructuur eind dit jaar maakt. Maar nu al loopt de frequentie van treinen op, zegt burgemeester Rob Welten van Borne. "Levensgevaarlijk", noemt hij het goederenverkeer door zijn gemeente. "We zien het goederenvervoer sluipenderwijs toenemen en we willen ook meer personenvervoer op bestaand spoor. Dat gaat spaak lopen. En dat heeft enorme consequenties: er wonen 360.000 mensen in Twents stedelijk gebied."

Die kans dat het misgaat is één op een miljoen, volgens de risicoanalyse voor het vervoer van gevaarlijke stoffen. "Wat hebben wij aan dit soort statistische feiten? Wij willen de effecten van die treinen niet", zegt Johan Laman-Trip, woordvoerder van het Regionaal Overleg Noordelijke Aftakking dat opkomt voor omwonenden van IJssellijn, Twentelijn en Twentekanaallijn.

Burgemeester Welten vindt dat 'Den Haag' moet kiezen voor 'volop gebruik van de Betuweroute, veiliger vervoer over water en het verleggen van spoorlijnen buiten stedelijk gebied'. Maar dat is, cynisch uitgedrukt, een gepasseerd station. Achteraf gezien was de geplande noordtak van de Betuwelijn zo gek nog niet geweest. Maar die is in 1999 door het tweede kabinet-Kok geschrapt. Te duur.

De keuze die staatssecretaris Mansveld moet maken, is een stapje in de uitvoering van het Programma Hoogfrequent Spoorvervoer dat drie jaar geleden door toenmalig minister Eurlings is vastgesteld: vanaf 2020 moeten er meer personentreinen gaan rijden, zonder spoorboekje.

De spoorbomen bleven een uur dicht
Het spoor door Borne telt vijf kruisingen. "Dat is veel", zegt burgemeester Welten. "Bij een calamiteit als de ontsporing van woensdag gaan alle spoorbomen dicht. Dan is er geen doorgaand verkeer meer mogelijk. Dat duurde deze keer bijna een uur, en dat zorgt voor gevaarlijke situaties. Mensen kropen massaal onder de spoorbomen door. Gelukkig hadden de NS al het treinverkeer stilgelegd, maar dat gebeurt niet altijd." Juist deze week stemden de provincie Overijssel en Netwerkstad Twente in met de financiering van alvast een tunnel. "Hard nodig", aldus Welten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden