Elftal veroordeeld voor megafraude in vastgoedsector

Sancties van vier jaar cel tot 40 uur werkstraf Rechtbank rekent ze drang tot zelfverrijking zwaar aan

HAN KOCH

Hebzucht dreef de elf verdachten in de vastgoedfraudezaak Klimop en dat terwijl het ze materieel aan niets ontbrak. Die drang zichzelf te verrijken rekent de rechtbank van Haarlem het elftal zwaar aan, zo bleek gisteren. Na een lange zittingsdag kregen ze te horen dat zij allen zijn veroordeeld. De hoogste straf die werd opgelegd is vier jaar voor het leidinggeven aan een criminele organisatie, de laagste straf 40 uur werkstraf voor omkoping.

Duizend pagina's telt het complete vonnis in deze megafraudezaak. De rechter beperkte zich gisteren tot het voorlezen van honderd daarvan. En daar was hij een complete werkdag mee zoet. Maar liefst twee zalen moest de Haarlemse rechtbank inrichten om de belangstellenden voor het proces te bergen.

Die interesse, maar vooral ook de grote aandacht voor het proces in de media, waren voor de rechtbank geenzins reden de strafmaat te verminderen. Dat de meeste verdachten al in 2007 waren aangehouden en dus lang op hun veroordeling hebben moeten wachten, was eveneens geen reden voor coulance, zo blijkt uit de motivering van de straf.

De verdachten hebben met hun frauduleuze handelingen het vertrouwen van de maatschappij dat je ook eerlijk zaken kunt doen, ernstig ondermijnd. De tijd tussen aanhouding en proces was simpelweg ook lang omdat het hele dossier zeer complex is. De rechtbank heeft er een korte film aan gewijd om de zaak uit te leggen. (Te zien op www.rechtspraak.nl)

Kern van de zaak is dat verdachten zichzelf verrijkten door onroerendgoedtransacties uit te voeren en winsten daarvan in eigen zak te steken. Hoofdverdachte Jan van V., destijds directeur van Bouwfonds Vastgoedontwikkeling, werd veroordeeld tot vier jaar cel. Onder het motto 'we worden allemaal rijk' liet Van V. enorme geldbedragen naar zichzelf en zijn medeverdachten vloeien, zo vindt de rechtbank. Van V. runde volgens de rechters een onderneming binnen een onderneming. Hij was de onbetwiste leider van een criminele organisatie en vervulde bij de fraude een coördinerende rol.

De straf viel lager uit dan de zeven jaar cel die het OM had geëist. De rechtbank hield er rekening mee dat hij een getuigenis heeft afgelegd zonder zichzelf te sparen. Ook zijn bereidheid om in een vroeg stadium schadeloosstelling te betalen, leidde tot een lagere straf.

De rechter achtte bewezen dat Van V. zich schuldig had gemaakt aan het leidinggeven aan twee criminele organisaties, verduistering in dienstbetrekking, valsheid in geschrifte, witwassen, omkoping en wapenbezit. Van oplichting van het pensioenfonds van Philips werd hij vrijgesproken.

Dat laatste geldt ook voor Will F., voormalig directeur van het Philips pensioenfonds, en O.L, voormalig financieel directeur van het Bouwfonds (later Rabo Vastgoed geheten). De eerste krijgt een celstraf van vier jaar, de tweede van drie jaar, beiden onder meer voor witwassen en lidmaatschap van een criminele organisatie.

Cees H., als bestuursvoorzitter van Bouwfonds destijds de hoogste in functie, kreeg een werkstraf van 240 uur. Door de vrijspraak voor het lidmaatschap van twee criminele organisaties viel zijn straf fors lager uit dan de 4 jaar cel die het OM eiste

Grote schoonmaak in vastgoedsector
De vastgoedfraudezaak Klimop is onderdeel van een aanzienlijk groter onderzoek dat de naam Nokvorst draagt. In dit onderzoek, dat in 2007 is gestart, werden 1291 onderzoeken bij bedrijven in de vastgoedsector gedaan. Dat leverde uiteindelijk zeshonderd gevallen op met mogelijke fraude.

De Belastingdienst becijferde vorig jaar dat zeker voor een miljard euro aan omzet werd verzwegen. De dienst legde 330 miljoen euro aan boetes en naheffingen op. Het was voor het eerst dat de Belastingdienst de schade voor de schatkist inschatte.

De schoonmaakoperatie in de vastgoedwereld volgt op wat begin deze eeuw de bouwfraude werd genoemd. Bij die bouwfraude werd de maatschappelijke schade ook op een miljard euro geschat.

Met de vonnissen in de Klimopzaak is de fraudebestrijding in de vastgoedsector nog niet ten einde.

De Belastingdienst richt dit jaar vooral het vizier op vastgoedtransacties van woningcorporaties. Bij zeventig corporaties worden een kleine tweehonderd transacties onderzocht, waarbij nu al wordt vermoed dat minimaal 35 transacties niet door de beugel kunnen. Tien procent van de transacties in deze sector heeft te maken met vastgoed.

Deze week maakte het OM bekend in de zaak rond de Amsterdamse woningcorporatie Rochdale vijf verdachten, onder wie de ex-directeur, te zullen vervolgen. De schade die het vijftal de woningcorporatie, en dus de huurders, zou hebben toegebracht wordt geraamd op ruim 6 miljoen euro.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden