Elf broers samen in een gelegenheidselftal

Staand van lnr: Teunis, Reinder en Hein. Midden: Rik, Gerrit en Henne. Onder: Arend, Herman, Dirk, Drikus en Willem.Beeld TRBEELD

Ruim 80 jaar geleden speelden elf broers uit Apeldoorn een legendarische wedstrijd.

Reintje Veldhoen baarde in de eerste twintig jaar van de vorige eeuw zeventien kinderen, van wie er drie stierven voor ze volwassen waren. Ze bracht elf jongens en drie meisjes groot tot ieder een eigen weg ging.

Veldhoen was 23 jaar oud toen ze trouwde met Rik Karman, die als landbouwer zijn eigen grond bewerkte op de Hogekampweg in Apeldoorn. Op de huwelijksdag was ze al zwanger, want vier maanden later werd het eerste kind geboren.

De familie Karman is al generaties verbonden met het plaatselijke voetbal. Tegenwoordig is dat bij voetbalclub WWNA - Wenum Wiesel Noord Apeldoorn - die dit jaar de zeventigste verjaardag vierde. Het begon allemaal met de elf zonen: Rik (1900), Dirk ('03), Reinder '05), Teunis ('06), Herman ('10), Willem ('11), Arend '12), Hein ('13), Henne ('15), Gerrit ('17) en Drikus ('18). Ze speelden bij DVH, de voorganger van WWNA. Die afkorting stond voor Door Vrienden Herenigd, maar de bijnaam luidde niet geheel onterecht De club der Karmans.

Ieder één schoen

Volgens Drikus leidde deze liefde voor het voetbal tot een serieus generatieconflict. "Van huis uit mochten we niet voetballen," zei hij een kwart eeuw geleden tegen een plaatselijke journalist, "want op zondag moest je naar de kerk." Het geld dat de broers kregen voor de kerkcollectie gebruikten ze stiekem om de contributie te betalen bij de penningmeester van DVH. Vooraf werden de voetbalkleren verstopt in de schuur, zodat pa en ma niet doorhadden dat hun zonen helemaal niet onderweg waren naar de kerk. Drikus: "Soms hadden we geen twee voetbalschoenen voor allemaal. Dan deden we er elk één aan en aan de andere voet een klomp."

Elke Karman verdedigde zo de clubkleuren zwart en rood met sportief fanatisme, dat soms leidde tot vrees bij de tegenstanders - zo zei Drikus tenminste enkele jaren voor zijn overlijden. "Er waren er zat die beefden als DVH verscheen. We waren nooit gemeen, dat niet. Maar we gingen voor niemand aan de kant. Kiek maar op de foto: allemaal spek en roggebrood."

Vanwege het onderlinge leeftijdsverschil speelden de elf broers in verschillende teams. Zes Karmannetjes waren in 1934 geselecteerd voor het eerste elftal, dat uitkwam in de eerste klasse van de Geldersche Voetbalbond. De andere broers speelden dat jaar op een lager niveau.

De Karmannen tegen de rest

Wie precies op het idee is gekomen, weet niemand meer, maar op Tweede Kerstdag 1934 werden alle broers opgesteld in een gelegenheidselftal. Hun tegenstander was de rest van DVH, die door Team Karman met 4-2 werd verslagen. 'Vader Karman kan trotsch zijn op zijn kroost', oordeelde De Nieuwe Apeldoornsche Courant.

Als het levende bewijs van deze voetbalwedstrijd werd een foto gemaakt van dit elftal. Door de huizen op de achtergrond weten we dat die is genomen op de huidige plek van WWNA. Wie nu deze voetbalaccommodatie betreedt, loopt dus over hetzelfde veld als waar de gebroeders Karman in 1934 één elftal vormden.

Ruim 80 jaar later wordt deze foto nog steeds gekoesterd bij de nazaten van de elf broers. Drikus had zelfs een vergroot exemplaar aan de muur hangen, dat inmiddels goed door zijn dochter wordt bewaard. Met recht, want de gebroeders Karman zijn dan ook de Founding Football Fathers van WWNA. Vader en moeder Karman kunnen trots zijn op hun kroost.

Ze vormden één elftal.

Ook elders vormden broers een elftal

Er zijn meer elftallen bekend van elf broers. In Rotterdam werd in 1931 De Elf Gebroeders opgericht - familienaam helaas onbekend. In 1936 richtte de familie Van Gaalen uit Den Haag ook zo'n club op - naam onbekend. Het absolute hoogtepunt was met de gebroeders Greving uit Assen en de broers Altenburg uit Sneek. Ze speelden twee wedstrijden tegen elkaar: in 1950 en 1951. De Altenburg-elf viel daarna door emigratie uit elkaar, maar in 1973 waren alle broers voor het eerst in 23 jaar tegelijkertijd in Nederland. Ze speelden meteen weer een wedstrijd.

Lees ook de columns van sporthistoricus Jurryt van de Vooren

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden