Elektronische muziek voor fijnproevers

Het Groningse muziekfestival Eurosonic staat dit jaar in het teken van Finland. En dan geen Finse metal, maar hoogstaande elektronica. Trouw selecteert een paar klassiekers.

Eigenlijk heeft Finland helemaal geen showcase op Eurosonic nodig. Sinds het door Lordi gewonnen Eurovisie-songfestival van 2006 weet iedereen al wat het land muzikaal te bieden heeft: cartoonfiguren die hardrock spelen. Nou goed, laten we daar niet al te flauw over doen: volgens de kenners van het genre wordt er in het land inderdaad ook veel echt goede metal gemaakt.

Tot die kenners behoren wij alleen niet, dus dit Muziekconsult richt liever de schijnwerpers op een andere stroming waarmee Finland al sinds jaar en dag bij de fijnproevers scoort: elektronische muziek. Ook in Groningen is dat genre dezer dagen goed vertegenwoordigd. Jori Hulkkonen presenteert bijvoorbeeld twee van zijn projecten: synthpopgroep Sin Cos Tan is er een van, en daarnaast treedt hij ook nog op als dirigent van het Acid Symphony Orchestra - tien strak in het pak gestoken Finnen met Roland-303 bassynthesizers.

Producer en dj Hulkkonen (39) loopt al aardig wat jaren mee. In 1996 debuteerde hij met de cd 'Selkäsaari Tracks'. Een cd vol techno die streng en logisch in elkaar lijkt te zitten, maar toch niet kil wordt, doordat Hulkkonen warme klankkleuren gebruikt, en doordat er onder zijn strakke opbouw altijd iets zwierigs verborgen gaat. Alsof je naar een soundtrack luistert bij de ontwerpen van Alvar Aalto, de Finse architect bij wie het strakke modernistische lijnenspel ook nooit echt rigide wordt. Een plaat die een klassieker zou moeten zijn, maar ten onrechte in de vergetelheid is geraakt.

Iets bekender is het werk van Sasu Ripatti. In 2000 bracht hij als Luomo 'Vocalcity' uit. Hier is de strengheid ver te zoeken: het is juist een plaat vol zinnenprikkelende, zwoele deephouse. Die overigens wel met minimale middelen gemaakt is; op goedkoop effectbejag zul je Ripatti niet snel betrappen.

Dat geldt al helemaal voor zijn andere alias, Vladislav Delay. De dansvloer is meestal ver uit zicht bij de muziek die hij onder die naam maakt. Geen doorstampende vierkwartsmaten, maar tegendraadse ritmes en klotsende ambientgeluiden. Ripatti is een meester in het ontwerpen van geluiden die spookachtig en dromerig klinken.

Ook het duo Pan Sonic doet graag onderzoek naar geluiden. Die geluiden omvormen tot een liedje of een dansbare track, daar hebben ze dan weer minder mee. Het levert af en toe prachtige resultaten op, en soms ook een hoop irritant studiogeklooi. Maar ambitie kun je de heren in ieder geval niet ontzeggen: wie in het weekend een dagje niets te doen heeft, moet eens proberen om de vierdubbel-cd 'Kesto' uit 2004 helemaal uit te zitten.

Vanaf Pan Sonic is het dan nog een kleine stap naar hun inspiratiebron Erkki Kurenniemi, geboren in 1941, en een van de pioniers van de elektronische muziek. Vanaf begin jaren zestig wijdde hij zich aan het ontwerpen van de eerste generatie synthesizers. Later bouwde hij ook interactieve instrumenten, die bijvoorbeeld op lichaamswarmte reageerden.

Een ontroerende documentaire over Kurenniemi uit 2002, 'The Future is Not What It Used To Be', portretteert de ongeneeslijke futurist, die inmiddels zelf niet zoveel toekomst meer over heeft. Hij heeft zijn aandacht inmiddels verlegd van de instrumentbouw naar het ontwerpen van een manier om onsterfelijk te worden, door ons bewustzijn te bevrijden van zijn menselijke huls, en het over te laden naar computerchips. Op de verzamelplaat 'Äänityksiä/Recordings 1963-1973' staat wat van zijn vroege elektronische muziek verzameld, maar wees gewaarschuwd: het is voer voor geluidsfanaten. Zolang we nog niet op chips zijn overgeladen moeten de meeste lichamen een sterke maag bezitten om het allemaal te verstouwen.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden