Eindeloos achtervolgd door het digitale archief

Wikipedia kreeg onlangs veel publiciteit toen bleek dat mensen nogal eens in deze encyclopedie sleutelden om hun imago bij te stellen.

Wat een onzin eigenlijk. Wat is Wikipedia nu helemaal? Naarmate het internet langer bestaat, raakt overal op het web meer en meer informatie over mensen opgeslagen.

Steeds vaker vormt die voor hen een blok aan het been, merkte The New York Times (NYT), die tegenwoordig bijna dagelijks verzoeken krijgt om artikelen te verwijderen uit zijn archief.

Vaak heel begrijpelijke verzoeken, schreef de krant onlangs. Ze gaf het voorbeeld van Allen Kraus, oud-hoofd van een personeelsafdeling van de stad New York. In 1991, kort nadat hij ontslag had genomen, werd hij beschuldigd van fraude, iets wat binnen enkele uren weer werd ingetrokken. In NYT verscheen een artikel onder de kop ’Welzijnsambtenaar ontkent verband tussen aftreden en fraude-onderzoek’.

Een stokoude zaak. Maar omdat de krant met zogeheten ’zoekoptimalisatie’ heeft gezorgd dat zijn archieven zeer goed te vinden zijn, geeft een Google Search op ’Allen Kraus’ als eerste resultaat nog altijd dat artikel uit 1991.

Kraus, nu directeur van een adviesbureau, stelt dat dit hem klanten kost. Ook anderen klaagden bij NYT: zoals een man die vroeg het bericht te verwijderen dat hij was gearresteerd wegens kindermishandeling; dat zou later ongegrond zijn gebleken.

Tja, en daar beginnen de problemen. Want zoek maar eens uit of dat echt zo is. En het kan nog lastiger: wat te doen met informatie die op zich wel juist was, maar inmiddels achterhaald?

Of een ander voorbeeld: wat als iemand als puber tien jaar geleden tekeer is gegaan op een forum en opmerkingen heeft geplaatst waar hij nu helemaal niet meer achter staat?

Moeten mensen maar accepteren dat ze worden achtervolgd door zulke met de zoekmachine opgediepte teksten?

De klagers vinden van niet, en vragen meestal informatie weg te halen. Maar dat is geschiedvervalsing. Bovendien wordt het een chaos. Artikelen of forumteksten zijn vaak ingebed in een serie verhalen of in discussies. Daarin kun je niet vrijuit rommelen. Vaak gaan berichten ook over andere mensen. Die willen misschien juist niet dat een artikel verdwijnt.

Anderzijds, een steevast ’nee’ als mensen vragen om schadelijke teksten weg te halen, is ook onacceptabel, beseffen media steeds meer. Even googlen op de naam van een sollicitant is immers heel gewoon geworden.

Dus nu is het zoeken naar oplossingen. Poynter, een bekend journalistiek instituut in Florida, kwam onlangs met een vragenlijst voor het beoordelen van verzoeken tekst te verwijderen: Kan de klager bewijzen dat iets niet klopt, wie zijn nog meer betrokken, wat is het gevolg als een stuk wordt weggehaald, etc.

Voor dat laatste is Poynter zeer huiverig. Het ziet meer in een appendix bij artikelen, waarin klagers gelegenheid krijgen commentaar toe te voegen, of waarin staat dat een artikel omstreden is.

Een ander idee duikt op in de New York Times. Daar oppert iemand archieven zo te programmeren dat oudere artikelen moeilijker te vinden zijn.

Een echt antwoord op dit nieuwe fenomeen is er nog niet. Maar gelukkig is er de commercie en storten bedrijven zich al op het oppoetsen van digitale profielen.

In het artikel ’When to unring the bell?’, www.poynter.org/ column.asp?id=101 & aid= 129083, is onder meer de volledige lijst te vinden met overwegingen om een artikel al dan niet te verwijderen.

„Eén op de drie wervers van hoger personeel heeft wel eens een kandidaat terzijde gelegd vanwege online informatie”, waarschuwt www.reputationdefender.com. Voor tien dollar per maand zoekt het bedrijf wat voor negatiefs er over je te vinden is, voor dertig dollar zorgt het dat negatieve opmerkingen niet via zoekmachines opduiken.

Onder meer in een glad filmpje legt www.defendmyname.com uit hoe vreselijk het is als ’zoekmachines zich tegen je keren en je ergste nachtmerrie worden’. Het bedrijf biedt aan negatieve informatie onzichtbaar te maken en positieve te plaatsen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden