Eigen bijdrage een gedrocht dat alleen voor echte insiders is te volgen

De auteur is huisarts en voorzitter van de Districts huisartsen vereniging Rijnland en Midden Holland.

Dat deze regeling een stortvloed aan vragen zal geven, daar kun je vergif op innemen; dat ik als huisarts ze niet ga beantwoorden eveneens. Waarom niet?

In haar poging de kosten van de gezondheidszorg in de hand te houden en zo min mogelijk van deze kosten voor rekening van de algemene middelen te laten komen (= vestzak), probeert de minister u meer uit uw eigen zak (= broekzak) te laten betalen. Een soort verdwijntruc, waarbij het in de statistieken lijkt of de kosten van de gezondheidszorg in de hand worden gehouden, maar waarbij de burger persoonlijk door premiebetalingen van aanvullende verzekeringen (onder andere voor de tandarts) en eigen bijdragen uiteindelijk netto minder overhoudt. In het traject tussen vestzak en broekzak blijft blijkbaar ook nog wat hangen.

Het argument dat de burger door een eigen bijdrage te vragen voor sommige zaken in de gezondheidszorg, misschien wat zuiniger en daardoor dus goedkoper zou consumeren, lijkt een aantrekkelijke gedachte. Zo is het gebruik van hoestdrankjes inmiddels fors gedaald, nadat ze niet meer werden vergoed. Maar dat kon mede pas, nadat wetenschappelijk was aangetoond dat ze niet veel effect hadden en patiënten dus net zo goed zonder dat spul konden. Als je het dan toch nodig of lekker vond, best, maar dan voor eigen rekening. Zinnig opschonen van het verzieningenpakket heet dat, een te verdedigen maatregel.

Maar dat kan bij medicijnen tegen suikerziekte, ambulancevervoer en behandeling door de specialist niet gezegd worden. Dat doe je nu eenmaal niet voor je lol en veel te beïnvloeden valt er niet als je met een verbrijzeld been de ambulance wordt ingedragen.

Toch gaat voor al dit soort zaken vanaf 1 januari een maximale eigen bijdrage van 200 gulden per jaar gelden. Over deze eigen bijdrage is in de Tweede Kamer, maar ook daarbuiten, begin dit jaar flink gesteggeld. Vooral omdat allerlei landgenoten, tevens potentiële kiezers, er financieel beslist niet op achteruit mochten gaan, is de ene na de andere 'reparatie' aan deze maatregel uitgevoerd. Mede daardoor ligt er na al dat gesleutel nu een gedrocht op tafel dat alleen voor echte insiders nog te volgen is.

Houdt u even vast; een willekeurige greep: 20 procent eigen bijdrage alleen voor ZFW verstrekkingen volgens inkomensonafhankelijke maximering tot 200 gulden per hoofdverzekerde per kalenderjaar met als peildatum 1 januari. Helaas blijft de bestaande andere eigen bijdrage voor zittend ziekenvervoer (ik zou dus maar gaan liggen) en de kraamzorg gehandhaafd. Bij orthopedisch schoeisel mag over de bestaande eigen bijdragen ook geen 20 procent geheven worden. Bij ziekenhuisverpleging mag u daarentegen weer 8 gulden per dag inleveren en is die 20 procent weer niet van toepassing. Maar ligt u te bevallen in het ziekenhuis, dan hoeft u weer niets bij te betalen. Kunt u het nog volgen? Even volhouden want je weet maar nooit na 1 januari.

Zit u in de ABW/ANW/AAW of AOW dan betaalt u maar maximaal honderd gulden per jaar en als u drie jaar maximaal scoort dan volgt weer negentig gulden compensatie, maar weer niet voor die mensen van die honderd gulden.

Gelukkig heeft u niet alles zelf bij te houden, want uw ziekenfonds moet u maandelijks een overzicht sturen van uw medische uitgaven en een rekening voor het bedrag dat u daarvan zelf moet betalen. Op dat overzicht staat dan wel welke hulp verleend is, wanneer en waar het was, hoeveel het kostte en hoeveel u daarvan dan zelf moet betalen. Zoiets als het air-milesoverzicht, maar dan helaas met rekening.

Deurwaarder Dat ziekenfonds moet dan weer proberen, bij u maar ook bij andere minder gemakkelijk betalende Nederlanders dat geld binnen te halen. Meestal bij mensen die tot nu toe helemaal niet gewend waren aan dit soort betalingen. Alleen voor de incassobureaus en deurwaarders zullen gouden tijden aanbreken. En natuurlijk voor de posterijen. Voor alle andere Nederlanders rest slechts verwarring en ergernis, over wie wat moet betalen en hoe het zit met al die uitzonderingen. Veel onbegrip en onduidelijkheid voor een paar tientjes per persoon.

Nu de volledige praktische uitvoering van deze eigen-bijdrageregeling bekend is geworden, moet ieder weldenkend en welrekenend mens zich wel realiseren dat de criticasters van het eerste uur gelijk hebben gehad. Deze hele regeling zal inderdaad veel meer kosten dan ze opbrengt. Gezondheidszorggeld wordt over de balk gegooid in een administratieve bodemloze put. Er zal een hoop energie bij ziekenfondsen, ziekenhuizen en dokters verspild worden aan dit hele circus, dat volgens de planning maar voor een jaar zou moeten gelden.

Het zou van politieke realiteit getuigen als de verantwoordelijke politici, zich nog eens achter de oren zouden krabben bij het aanschouwen van dit absurde gedrocht dat zij gebaard hebben. Het 'beter ten halve gekeerd, dan ten hele gedwaald', zou zeker voor zo'n wijze bewindsvrouw als mevrouw Borst moeten gelden. Vooral nu zij ons artsen zo aanspreekt op ons doelmatig, zuinig en zinnig handelen. Daar hoort deze regeling en het proberen uit te leggen ervan aan onze patiënten niet bij.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden