Egyptenaren zijn opgelucht, maar nu het vervolg

Moslimbroederschap gebaat bij lage opkomst voor de eventuele beslisronde van de presidentsverkiezingen

Het is de grap van de dag in Sayada Zeinab. Een man met een lange baard heeft in de spaken van zijn rolstoel portretten bevestigd van Mohamed Morsi, de kandidaat van de Moslimbroederschap. Omdat die partij hem naar voren schoof voor het geval haar eerste keus als presidentskandidaat werd gediskwalificeerd - wat ook gebeurde - staat Morsi bekend als 'het reservewiel'. De lange rij voor het stemlokaal in de roemruchte volksbuurt van Caïro giert van het lachen als de invalide man met een grijns door de aanwezige soldaten wordt binnengedragen. "De garage is aan de overkant", roept een man in een traditionele lichtblauwe jurk.

De on-Egyptisch nette rij explodeert vervolgens in grappen over de verschillende kandidaten, die naar goede gewoonte bijna allemaal een bijnaam hebben gekregen. Amr Moessa, die tien jaar als minister van buitenlandse zaken onder Moebarak diende, wordt vanwege zijn deftige imago 'heer sigaar' genoemd. Ahmed Shafiq, de ex-luchtmachtleider die na de revolutie een blauwe maandag premier was, heet 'George W.', vanwege de nauwe banden tussen het oude regime en de voormalige Amerikaanse president. Aboel Fotouh, de 'liberale islamist' die vorig jaar uit de Moslimbroederschap werd gezet, heet de 'gepensioneerde terrorist.'

Op enkele incidenten na - een paar opstootjes, een tiental gevallen van verkiezingsfraude, het wijdverbreide negeren van het verbod op campagne voeren op de dag zelf en de moord op een agent - verloopt de eerste dag van de langverwachte presidentsverkiezingen in Egypte relatief rustig.

Veel van de kiezers reageren opgelucht en zijn blij dat het leger, dat na de val van Moebarak de macht overnam, de verkiezingen heeft laten doorgaan. Egyptenaren kunnen kiezen uit twaalf kandidaten, die allen voor degenen die niet kunnen lezen (ongeveer dertig procent van de bevolking) een symbool hebben gekozen. Moessa koos een zonnetje, Shafiq een ladder, Aboel Fotoeh een steigerend paard en een obscure islamist ging voor een bijl.

Behalve de vier grote kanshebbers lijkt uit een rondgang in het stembureau de Nasserist Hamdeen Sabbahi de grote verrassing - een kandidaat die zo laat op het toneel verscheen, dat er nog geen bijnaam voor hem is verzonnen. Zijn socialistische en nationalistische boodschap slaat aan bij veel kiezers die niet op het oude regime (Shafiq en Moessa) of de islamisten (Morsi en Aboel Fotoeh) willen stemmen.

Vooral zijn uitspraken over Israël, waarbij de voorzichtige woorden van de islamisten verbleken, blijken populair. "Egypte moet zijn waardigheid terugkrijgen", stelt Sabbahi-stemmer Mohamed Sabry (57). De leraar, die tijdens de opstand in febuari 2011 elke dag met zijn dochter op het Tahrir-plein stond, geeft toe dat zijn kandidaat weinig kans maakt. "Maar in deze ronde stem ik met mijn hart." Bij de verwachte beslisronde tussen de twee populairste kandidaten, die over twee weken plaatsvindt als niemand meteen een meerderheid haalt, zal Sabry 'strategisch' kiezen. "Alles behalve de moslimbroederschap."

De vooralsnog lage opkomst - in vergelijking met de parlementsverkiezingen waarbij de moslimbroederschap bijna de helft van de zetels won - baart hem dan ook zorgen. De machtige machine van de moslimbroederschap ziet er altijd op toe dat hun leden en aanhangers worden gemobiliseerd. Een overwinning van de moslimbroeders zou volgens de leraar 'een drama voor Egypte' en 'een nieuwe golf van geweld' betekenen.

Omar Suleiman, het voormalige hoofd van de veiligheidsdienst, die om juridische redenen werd gediskwalificeerd als presidentskandidaat, waarschuwde daags voor de verkiezingen dat er mogelijk een militaire coup zal plaatsvinden als de 'sluwe' moslimbroederschap wint 'om te voorkomen dat Egypte zal worden als Afghanistan en Pakistan'. Andersom hebben de islamitische partijen eveneens aangekondigd het niet te zullen accepteren dat iemand van het oude regime wint. En daarmee vergaat veel kiezers het lachen weer. "Iedereen is bang ", zucht Sabry."Angst is de belangrijkste factor in deze verkiezing".

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden