Egypte en Hamas werken samen om grens te sluiten

(Novum/Ap) - De Egyptische grenspolitie heeft maandag samen met veiligheidstroepen van Hamas opnieuw pogingen ondernomen om de grens tussen de Gazastrook en Egypte te sluiten. Arabische ministers van buitenlandse zaken, die zich maandag in Caïro over de crisis aan de grens tussen Egypte en de Gazastrook bogen, zeiden echter niets te zien in een permanente samenwerking met Hamas bij de grens. Zij spraken zich uit voor de handhaving van een akkoord uit 2005 voor de grensovergang, waarin Hamas geen rol is toebedeeld.

De ijzeren afscheidingsmuur tussen Egypte en de Gazastrook werd woensdag tot opluchting van de Palestijnse inwoners door opstandelingen neergehaald, daags nadat Israël de levering van hulpgoederen aan het gebied stopzette. Sindsdien zijn honderdduizenden Palestijnen de grens overgestoken om inkopen te doen in de grensplaats Rafah. Israël, dat de meeste grensovergangen met de Gazastrook bewaakt, opent ze slechts sporadisch voor de toevoer van de meest basale producten, als middel om druk uit te oefenen op Hamas vanwege de aanhoudende raketaanvallen op Zuid-Israël.

Ook Egypte heeft aangegeven dat het terug wil naar de oorspronkelijke afspraken voor de grensovergang bij Rafah, die in 2005 na de Israëlische terugtrekking uit de Gazastrook en na bemiddeling door de Amerikaanse minister Condoleezza Rice tot stand kwamen. In het akkoord kwamen Israël, Egypte en de Palestijnse Autoriteit overeen dat de overgang alleen onder toezicht van Europese waarnemers open mag zijn. Hamas nam in juni de macht in de Gazastrook over, maar de Arabische ministers weigerden die organisatie maandag een officiële rol toe te bedelen in de controle van de grens met Egypte. Hiermee blijft het isolement van de Gazastrook in stand.

"We zullen de grensovergangen bewaken alsof Hamas niet bestaat", zei de Palestijnse minister van buitenlandse zaken Riad Malki zei na zijn terugkomst uit Caïro.

Hamaswoordvoerder Taher Nunu zei in reactie daarop dat Hamas niet gepasseerd kan worden bij het maken van afspraken over de grensovergang. Een delegatie van Hamas zal volgens plan woensdag in Caïro overleg hebben met Egyptische functionarissen. Ook de Palestijnse president Mahmoud Abbas van de rivaliserende Fatahpartij is op die dag in de Egyptische hoofdstad voor overleg met zijn ambtgenoot Hosni Mubarak. Een ontmoeting tussen Hamasleden en Abbas is echter onwaarschijnlijk, omdat Abbas elk contact met Hamas heeft afgezworen zolang deze de macht in de Gazastrook niet opgeeft.

Mubarak zit in een benarde positie. Om Israël niet teveel tegen zich in het harnas te jagen moet hij de grens weer sluiten, maar de sympathie van de Egyptenaren ligt bij de noodlijdende Palestijnen in Gaza. Van Hamas moet Mubarak weinig hebben, omdat de beweging banden heeft met de verboden Moslimbroederschap, de belangrijkste oppositiepartij in Egypte. Israël zegt te vrezen dat Palestijnse strijders via Egypte Israël zullen binnendringen om aanslagen te plegen.

De Egyptische grenspolitie deed maandag haar meest serieuze pogingen tot dusver om de grens met de Gazastrook te dichten. Een van de grenspassages in Rafah, Brazilië geheten, werd met een ijzeren hek afgesloten. Bij de belangrijkste overgang, Salah Eddin, verzamelden zich maandag honderden oproeragenten.

De stroom Palestijnen naar Egypte was de afgelopen dagen geslonken naarmate de winkels in Egyptisch Rafah door hun voorraden heen raakten. Nieuwe voorraden werden op weg naar de grens bij de brug over het Suezkanaal of bij andere controleposten onderschept en teruggestuurd. In Rafah begon de lokale bevolking zich zorgen te maken dat er voor haar niets meer overbleef om van te leven. "Dit is vreselijk. Rafah verandert in Gaza. Er zal niets meer te koop zijn en als het er al is, zal het tien keer zo duur zijn", aldus de eigenaar van een levensmiddelenwinkel.

De Europese Unie spoorde Israël maandag aan om de beperkingen die het land aan de Palestijnen heeft opgelegd te versoepelen en de Gazastrook te voorzien van een constante stroom brandstof en hulpgoederen. De Europese ministers van buitenlandse zaken spraken maandag bovendien hun steun uit voor het plan om de grensovergangen tussen Egypte en de Gazastrook onder controle van de Palestijnse Autoriteit te plaatsen.

De Europese Commissie stelde onlangs een nieuw plan op om de toegezegde financiële steun aan het Palestijnse volk gestalte te geven. De EU-ministers gaven dat plan maandag hun fiat. De nadruk moet volgens de EC komen te liggen op economische hulp op de lange termijn, maar de komende jaren zal de jaarlijkse donatie van rond de 1 miljard euro in stand blijven. Het nieuwe plan vervangt een tussentijdse regeling die was getroffen om te zorgen dat Hamas niet zou profiteren van de hulp, toen deze in 2006 aan de macht kwam. De EU beschouwt Hamas als terroristische organisatie. EU-functionarissen zeiden dat ook in het nieuwe beleid de hulp aan de Gazastrook gewaarborgd blijft, omdat er geen onderscheid gemaakt wordt tussen Palestijnen die daar of op de Westoever wonen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden