Eerlijk alles delen, maar pas na de bruiloft

Tweede Kamer wil af van automatisch huwen in volledige gemeenschap van goederen

Na jaren van politiek gesteggel ziet het er naar uit dat stellen binnenkort niet meer automatisch 'in gemeenschap van goederen' trouwen. Alleen het vermogen dat zij tijdens het huwelijk samen opbouwen, delen zij. Eerder verkregen geld blijft privé, tenzij ze dit bij de notaris anders regelen. De Tweede Kamer stemde gisteren voor het initiatiefwetsvoorstel van VVD, PvdA en D66. De christelijke partijen stemden tegen.

Wat gaat er precies veranderen?

Nu betekent trouwen nog dat je automatisch in algehele gemeenschap van goederen trouwt. Alle inkomsten en schulden worden daarbij gedeeld. Wie het anders wil, moet nu nog 'huwelijkse voorwaarden' vastleggen bij een notaris. VVD, PvdA en D66 stellen voor de wet zo te veranderen dat de standaard wordt om in 'beperkte gemeenschap van goederen' te trouwen. De gehuwden delen dat alleen de inkomsten en schulden die tijdens het huwelijk worden verkregen of gemaakt. Eigen gespaard vermogen, giften en erfenissen blijven privé-eigendom.

Waarom willen VVD, PvdA en D66 een nieuw systeem?

VVD, PvdA en D66 vinden de huidige wet niet meer van deze tijd. Ze noemen het 'een verkeerd uitgangspunt' om 'gemeenschappelijk te maken wat van nature privé is'. Zeker nu veel stellen later trouwen en voor het huwelijk al op eigen houtje vermogen hebben opgebouwd - iets waar zowel mannen en vrouwen tegenwoordig toe in staat zijn. Alleen vermogen dat tijdens het huwelijk samen is verworven, moet na dat huwelijk worden verdeeld, vinden ze. Zo komen stellen bij een scheiding ook niet voor verrassingen te staan, zoals verborgen schulden.

Gaat dat meer geld kosten bij de notaris?

Nee. Als de senaat binnenkort ook akkoord gaat, treedt de beperkte gemeenschap van goederen bij toekomstige huwelijken automatisch in werking. De notaris hoeft dus niet in beeld te komen, tenzij het koppel wél in gemeenschap van goederen wil trouwen. Tegenargumenten dat dit nieuwe systeem gepaard gaat administratieve rompslomp en afwikkelingsproblemen, wuiven de initiatiefnemers weg. Zo'n kwart van de stellen zet huwelijkse voorwaarden op papier; bij scheidingen 'is tot op heden niet gebleken dat dit ernstige afwikkelingsproblemen heeft veroorzaakt', aldus de drie partijen.

Iedereen blij?

Nee, CDA, ChristenUnie en SGP vinden het voorstel een illustratie van een steeds verder individualiserende samenleving. Ze hameren erop dat het huwelijk een levenslange lotsverbintenis is, waarbinnen ook het samenvoegen van vermogens past. Pas inkomsten delen vanaf het huwelijk, 'leidt tot een maatschappij waar ik liever niet in wil wonen', zei SGP-Kamerlid Elbert Dijkgraaf tijdens de behandeling van het voorstel.

"Het verzamelen van bonnetjes en het meekijken over elkaars schouder staat heel ver af van wat het CDA als ideaalbeeld van het huwelijk heeft", zei Kamerlid Madeleine van Toorenburg. Ook trok zij het draagvlak voor de aanpassing in twijfel omdat zo'n driekwart van de stellen in gemeenschap van goederen trouwt. "Als ze dat niet zouden willen, konden ze het heel makkelijk anders doen."

Hebben de christelijke partijen een alternatief?

Van CDA, ChristenUnie en SGP hoeft er niets te veranderen aan de huidige wet; zij vinden het voorstel overbodig. Om de plannen toch nog een beetje bij te sturen, stelde ChristenUnie-voorman Gert-Jan Segers voor om toekomstige echtparen niet één syteem op te leggen, maar hen voor de keuze te stellen: óf trouwen in beperkte gemeenschap van goederen, of in algehele gemeenschap van goederen. Zo zou die laatste optie niet 'afwijkend' zijn en zouden stellen die alles willen delen notariskosten kunnen uitsparen. Het voorstel haalde het gisteren niet in de Tweede Kamer.

Hoe is dit eigenlijk in andere landen geregeld?

Vrijwel elk land heeft een beperkte gemeenschap van goederen. Volgens VVD, PvdA en D66 hebben alleen Zuid-Afrika en Suriname hetzelfde stelsel als Nederland. Met de wetswijziging willen VVD, PvdA en D66 beter aansluiten op de praktijk in de rest van de wereld. Daarbij wijzen ze er ook op dat buitenlanders die met Nederlanders trouwen nu nog verrast kunnen worden door een huwelijk in gemeenschap van goederen, met problemen tot gevolg.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden