Eenzijdige dominantie in sport is niet vreemd

Noorwegen een echt wintersportwonder

Nederland is het Jamaica van de Winterspelen. Zoals de Jamaicanen op de Olympische Spelen alleen de sprint domineren, zo etaleert het oranje leger op klapschaatsen in Sotsji een vergelijkbare superioriteit op de ijsbaan.

De mondiale dominantie van het Caraïbische eiland is iets van de laatste tien jaar. In het veel kleinere schaatsen heeft Nederland, met pieken en dalen, altijd een vooraanstaande rol gespeeld. Zij het nooit zo in het oog springend als nu.

Voor Sotsji gingen de Verenigde Staten in het historische medailleklassement Nederland nog voor waar het gouden medailles bij hardrijden betreft. Midden in de huidige, onovertroffen eruptie heeft Nederland met 98 medailles (32 gouden) de hele wereld achter zich gelaten.

Het heeft in Sotsji met de zestien medailles op klapschaatsen bovendien al de grootste oogst ooit binnengehaald door één land in één sport op één Winterspelen. Oostenrijk won er in 2006 veertien met alpineskiën.

In de huidige roes is het zelfs niet uitgesloten dat met nog wat hand- en spandiensten van de shorttrackers de historische 25 medailles van de Olympische Spelen van Sydney (2000) worden geëvenaard.

Over de grenzen slaat de aanvankelijke bewondering daarover in toenemende mate om in irritatie. De vergelijking in de New York Times met de (dopinggestuurde) Oostduitse overmacht in de jaren tachtig, is niet complimenteus bedoeld. Wat moet dat kleine landje daar hoog in dat klassement, vroeg de Wall Street Journal zich gisteren af. Absurd! Maar is het wel zo absurd en ongewoon?

Laten we eerst wijzen op iets dat veel wonderlijker is: de overheersing van Noorwegen. Het land met vijf miljoen inwoners heeft met 317 medailles (112 gouden) op Olympische Winterspelen veel meer gewonnen dan grootmacht Verenigde Staten (317 miljoen inwoners) met 272 medailles, waaronder 91 titels.

103 van die prijzen wonnen de Noren met skilopen (plus 31 met het daaraan verwante biatlon). Meer dan de 98 die Nederland verzamelde met schaatsen. De winnende Vikingen komen ook nog eens voor een groot deel uit de dunbevolkte regio Trondelag, waar slechts acht procent van de Noorse bevolking woont. Acht van de negen gouden Noorse skiloopmedailles van Vancouver hadden in dit vruchtbare gebied hun voedingsbodem.

Dat laatste is misschien opmerkelijk, maar geen uitzondering. Het gebeurt vaker dat grote aantallen succesvolle sporters zijn geconcentreerd in kleine gebieden met de juiste voorwaarden. Een uitgesproken voorbeeld daarvan is het dorpje Iten in de Keniaanse Riftvallei, uitvalsbasis van talloze olympische kampioenen op de lange loopafstanden. Of een Eindhovens zwembad, dat sinds 2000 een vloed aan Nederlandse zwemsuccessen heeft voortgebracht.

Terug naar de wintersporten, waar het ook helpt om op het juiste tijdstip op de juiste plaats te worden geboren. Of daarheen te verhuizen. Daar valt op hoe Korea zich in Sotsji als tegenpool van Nederland ontwikkelt. Zo kan het dus ook. Het land dat normaal gesproken shorttrack domineert, won tot dusverre slechts een zilveren en bronzen medaille. Maar het zag wel met verbijstering zijn belangrijkste emigrant, de van Hyun-soo tot Victor omgedoopte Ahn, goud winnen voor Rusland.

Korea presteert net als Nederland (vijf medailles buiten hardrijden) eenzijdig: 37 van de 47 prijzen won het met shorttrack, de rest op andere schaatsen. Veelzijdig daarentegen is Duitsland, dat dan weer wel afzonderlijke sporten op zijn Hollands verstikt.

Rodelen kent slechts vier onderdelen. Ze werden in Sotsji alle door Duitsers gewonnen, zonder dat daarover ophef is ontstaan. Die honderd procent haalt Nederland op de schaats niet. Verklaringen voor zowel de rodel- als schaatsoverheersing komen wel overeen, met een surplus aan kunstijsbanen en geld. Daarmee is meteen de (iets mindere) Duitse overheersing bij bobsleeën verklaard.

Oostenrijk steekt er normaal gesproken met kop en schouders bovenuit als het om alpineskiën gaat. Canada heerst bij het freestyle skiën (drie van de vijf gouden medailles), zoals buur USA in dezelfde verhouding het hoogste podium bij de snowboarders domineert. Tellen we bij die hoofdprijzen het zilverwerk en brons op, dan is Nederland in al zijn beperktheid in Sotsji inderdaad de grote blikvanger.

Toch wordt het pas een echt wonder als we die oude schaatsrivaal Noorwegen ook op andere terreinen voorbij streven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden