Update

Eenentwintig verdachten aangehouden, Brussel is een spookstad

Soldaten in de lege straten van Brussel.Beeld Epa

Bij politieacties in Brussel zijn zondag zestien verdachten opgepakt. Er waren negentien huiszoekingen in Brussel en drie in Charleroi. Dat heeft het federaal parket bekendgemaakt op een persconferentie in de nacht van zondag op maandag. Op maandagmiddag werden nog eens vijf arrestaties verricht.

Onder de arrestanten is in ieder geval niet Salah Abdeslam, die wordt gezocht vanwege de aanslagen in Parijs. Bij de huiszoekingen zijn geen vuurwapens of explosieven gevonden.

Volgens het federaal parket, het Belgische Openbaar Ministerie, waren er tijdens de politieacties geen bijzondere incidenten. Wel is er bij een snackbar in de Brusselse gemeente Molenbeek met een auto ingereden op een groep agenten. Er zijn daarop twee schoten gelost door de politie. De inzittenden probeerden te vluchten, maar zijn opgepakt.

Op de persconferentie wilde het federaal parket geen vragen van journalisten beantwoorden. Over politieacties in Luik, waar eerder zondag over werd gesproken, zijn geen mededelingen gedaan.

Brussel spookstad
Het openbaar leven in Brussel is maandagochtend nagenoeg stilgevallen. Metro's rijden niet, scholen, universiteiten en crèches zijn dicht en ook veel winkels, cafés en restaurants houden de deuren gesloten, als gevolg van het hoogste dreigingsniveau. De Belgische premier Charles Michel meldde zondagavond dat behalve metrostations ook de scholen op maandag gesloten blijven. "We vrezen een aanslag als in Parijs", aldus Michel. Volgens hem zijn winkels en het openbaar vervoer mogelijke doelen van terroristen.

"Niemand is tevreden met deze maatregelen, wij ook niet", zei Michel. "Maar we moeten onze verantwoordelijkheid nemen." De premier benadrukte dat er alles aan gedaan wordt om zo snel mogelijk weer het normale leven te kunnen oppakken. Maandagmiddag volgt een nieuwe evaluatie van de dreiging.

Een deel van de binnenstad van Brussel werd zondagavond door de politie afgezet. De reden hiervoor is nog onduidelijk.

Het is volgens de Belgische minister Jan Jambon van Binnenlandse Zaken te vroeg om te weten of de terreurdreiging na de politieacties is afgenomen. Hij zei dat de acties in ieder geval nog niet zijn afgelopen. "De actie is nog niet gedaan. We gaan door tot we de hele boel opgerold hebben", aldus de minister in het Belgische journaal.

Jambon wil niet veel kwijt over de antiterreuracties van de politie. "De zaken zijn heel gevoelig, elk detail kan de zaken in het honderd doen lopen. Als je een verdediging opzet en je gaat zeggen 'daar en daar staan we', dan is dat meestal interessante informatie voor mogelijke aanvallers. Dat gaan we dus niet wereldkundig maken."

Ongemakkelijke sfeer
Trouw-correspondent Petra Janbroers liep zondagochtend een rondje door het centrum. "Het is op zondagochtend altijd stil, maar nu was het nagenoeg uitgestorven. Het jaarlijkse ijsbaantje naast de kerstmarkt bij de Munt, waar je altijd leuke kinderstemmetjes hoort, is nu akelig leeg. Er heerst echt een ongemakkelijke sfeer."

"Aan de andere kant zijn mensen ook wel een beetje verontwaardigd dat de hele stad wordt platgelegd. Ze kunnen nergens heen, alles is afgelast. Kinderen kunnen niet naar voetbal, je kan niet naar de bioscoop. Men is van slag."

Medewerkers van het crisisteam van het Belgische ministerie van binnenlandse zaken kregen ongeveer vierhonderd bezorgde mensen per uur aan de lijn. De bezorgde bellers vroegen de meest uiteenlopende zaken, vertelde Peter Dewaele van de politie. "Het gaat van zeer eenvoudige vragen als 'ik woon in Brussel en wil melk kopen, kan ik naar de Delhaize gaan in de buurt?' tot zakenmensen die vragen of ze alternatieven moeten zoeken voor hun vlucht donderdag naar de VS."

Het gebouw van het Belgische mediabedrijf Medialaan is zondag enige tijd ontruimd geweest nadat het telefonisch was gewaarschuwd voor een aanslag. Na onderzoek door de politie bleek er niets verdachts aanwezig. Medialaan is eigenaar van diverse Belgische radio- en televisiezenders zoals VTM, 2BE en Q-music Vlaanderen.

Arrestaties
Volgens de Belgische krant Le Soir zijn de veiligheidsdiensten nog steeds op zoek naar minstens twee terroristen. Zij zouden bommen bij zich hebben. De burgemeester van Brusselse deelgemeente Schaerbeek, Bernard Clerfayt, zei zondag dat 'iedereen waakzaam moet blijven, omdat wij hebben vernomen dat er twee heel gevaarlijke terroristen in Brussel zijn'.

Zaterdag werden vier personen gearresteerd, vlak bij het Joods Museum in het centrum van Brussel. Trouw-correspondent Petra Janbroers was ooggetuige en maakte een foto. Het is nog niet bekend welk verband de arrestaties hebben met de terreurdreiging.

Ondanks de dreiging verliep de zaterdagavond rustig, aldus Belgische media. Op televisie werd de film Kill Switch, over een seriemoordenaar, vanwege de 'ongepaste inhoud' niet vertoond. Een paar zalen van een bioscoop werden kort ontruimd. Het bleek te gaan om een vals brandalarm.

De Belgische inlichtendienst riep zaterdag al iedereen in de stad op drukke plaatsen te mijden. Het Nederlandse ministerie van buitenlandse zaken volgde dat advies.

Grimmig
Correspondent Petra Janbroers over zaterdag: "De sfeer in het centrum van Brussel is grimmig. Het is stil op straat en het barst van de politie. Er heerst duidelijk nervositeit."

Janbroers vindt het nogal onwezelijk, al de militairen met grote geweren op straat. "Het is alsof je door een film loopt. Iemand zei tegen mij: 'We laten ons niet doen'. Dat is een Vlaamse uitdrukking voor: we laten ons niet kisten."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden