Een witwasoperatie in de media veranderde de boze blanke burger in een boze witte man

In 2016 heeft blank terrein verloren aan wit. Nederlandse kranten - ook Trouw - hebben het steeds vaker over witte mensen als ze blanken bedoelen. Wit zou een neutralere bijklank hebben en daarom een betere pendant van zwart zijn. Vandaar dat de media dit jaar vaak schreven over boze witte mannen: varkensroze conservatievelingen die protesteren tegen de emancipatie van (voormalige) achterstandsgroepen, zoals minderheden.


In de media werd dit jaar soms gedaan alsof die boze witte man (v/h de boze blanke man) een typisch 2016-verschijnsel is. De term mag dit jaar dan ingeburgerd zijn geraakt, het bijbehorende fenomeen is veel ouder. Zo typeerde PC Hooftwinnaar Bas Heijne in 2003 de typische Fortuyn-aanhanger als 'een boze blanke man van boven de vijftig'.


De Nederlandse media ontdekten de boze blanke man zelfs al eerder, in de aanloop naar de Amerikaanse verkiezingen in 1996. De strijd ging toen tussen de zittende president Bill Clinton en de republikein Bob Dole. Volgens de media moest Clinton de kiezersgunst van de 'boze blanke man' behouden zonder 'de zwarte kiezer van zich te vervreemden'. 'De boze blanke man is de komende achttien maanden het belangrijkste doelwit van zowel Democraten als Republikeinen,' schreef het Parool destijds.


Was de boze blanke burger in de jaren negentig meestal een Amerikaan, nadien stak hij in Europa en dus in Nederland de kop op. In onze taal werd hij door de media witgewassen, waardoor we het voortaan waarschijnlijk over boze witte mannen hebben als we boze blanke kiezers in Amerika én Europa bedoelen. tdb@taalbank.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden