Een stal voor een stal om Brabant te verduurzamen

VEEHOUDERIJ | Brabant legt boeren geen beperking meer op in de hoeveelheid mest, maar legt juist de stalruimte aan banden.

Brabantse boeren krijgen geen beperking meer opgelegd in de hoeveelheid mest die ze mogen (laten) verwerken. Het provinciebestuur laat dit voortaan vrij, mits dit gebeurt op het eigen erf of bij een grote mestverwerker die gevestigd is op een industrieterrein.


Om verdere concentratie van veehouderijen te voorkomen, voert Noord-Brabant een systeem van 'staldering' in: een saldering van de stalruimte. Wie in Midden- of Oost-Brabant een nieuwe stal wil bouwen, moet eerst een oude stal slopen. Voor elke vierkante meter nieuwbouw moet 1,1 vierkante meter oudbouw verdwijnen.


Op termijn zal dit leiden tot een lichte afname van het aantal varkens, kippen, koeien en geiten in Brabant. Maar dat is niet het hoofddoel. "De veehouderij hoort thuis in Brabant, het is een belangrijke economische sector", aldus gedeputeerde Anne-Marie Spierings (D66) gisteren bij de presentatie van de nieuwe maatregelen. Die zijn bedoeld om boeren richting een schonere, duurzame veehouderij te dwingen. Om boeren hierbij te helpen, wil de provincie een investeringsfonds en een servicebureau oprichten. Hoe groot dat fonds wordt, is nog niet bekend. De provincie wil hier zelf wel geld in steken, maar hoopt ook op bijdragen van banken, de veevoersector en gemeenten.


De Brabantse veestapel produceert jaarlijks ruim 15 miljoen ton mest, waarvan boeren nog geen 40 procent op het eigen land mogen uitrijden. Dat levert een mestoverschot op van ruim 9 miljoen ton per jaar. Die overtollige mest moet worden verwerkt. Brabant hanteerde een grens voor die mestverwerking, onder meer uit angst dat de veestapel anders weer stiekem zou groeien. Die grens laat de provincie nu los, maar ze wil wel voorkomen dat nog grootschalige mestverwerking in het buitengebied plaatsvindt.


Om een verdere aantasting van dat buitengebied te voorkomen, geldt straks de regeling van nieuwbouw in ruil voor sloop. Een boer die zijn zaakjes goed voor elkaar heeft, krijgt ruimte voor extra uitbreiding. Daarbij wordt onder meer gelet op dierenwelzijn, het beperken van stank en goede communicatie met de buren. Ligt de grens voor een veehouderij nu op een grootte van 1,5 hectare, straks wordt zelfs 2,5 hectare mogelijk.


"Maar dat is alleen weggelegd voor ondernemers die excelleren", aldus gedeputeerde Spierings. Zij is niet bang dat stiekem de deur weer opengaat voor de komst van megastallen, een oud schrikbeeld. "Het zal gaan om uitzonderingen. Wij willen naar een bepaald type veehouderij en leggen de lat hoog." In haar ogen hebben boeren toekomst, ook in Brabant. "Wij willen de sector zeker niet op slot zetten."


De veehouders vrezen echter nog een maatregel. Zij moeten, met de uitstoot van ammoniak, voor 2028 voldoen aan de Verordening Stikstof. Brabant wil die verplichting naar voren halen, zodat boeren al in 2020 aan die strengere eisen voldoen. Toen 'Den Bosch' daar in november gewag van maakte, stond de Zuidelijke Land- en Tuinbouworganisatie (ZLTO) al op zijn achterste benen, omdat dit honderden boerenbedrijven de kop zou kosten. Discussies zijn hierover gaande. "Maar die maatregel hangt nog steeds in de lucht", aldus Spierings. Met de gisteren aangekondigde stappen heeft de ZLTO niet zo veel problemen, mits de 'staldering' niet leidt tot extra kosten voor de ontwikkelaars van nieuwbouw.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden