TAAL

Een stadsjungle is niet altijd hetzelfde als een urban jungle

null Beeld anp
Beeld anp

Afgelopen zaterdag tekende Trouw uit de mond van de Amsterdamse ombudsman Arre Zuurmond op dat de binnenstad 's nachts een 'urban jungle' is geworden. En blijkbaar is de voertaal in Groot-Mokum Engels geworden, hoorde ik u mopperen.

Het Nederlands kent inderdaad twee volwaardige equivalenten voor de Engelse term urban jungle: stadsjungle en grote-stadsjungle. Zijn die woorden in onbruik geraakt? Of denkt de ombudsman dat je Amsterdam beter op de wereldkaart zet als je die stad met een Engelse term typeert?

Dat laatste is niet onwaarschijnlijk, maar dat het woord stadsjungle incourant is geworden, is zeker niet waar. Sterker nog, afgelopen zaterdag figureerde ook stadsjungle in Trouw, maar in een geheel andere context. In een tekst over hittebestendig wonen in steden stond dat bouwers het bos naar de bewoonde wereld halen: 'Waar je ook kijkt, zie je dan bomen en struiken. Een soort stadsjungle.'

Stadsjungle stond de afgelopen kwart eeuw niet meer dan 25 keer in Trouw, urban jungle werd vóór 2018 slechts 6 keer in deze krant gebruikt. Dat beide termen afgelopen zaterdag samen in één editie voorkwamen, maar wel in totaal verschillende contexten, is dan ook statistisch interessant.

Kijken we naar de contexten waarin beide taalvormen de laatste jaren worden gebruikt, dan lijkt zich heel voorzichtig een betekenisverschuiving af te tekenen: stadsjungle wordt meer en meer een 'groen begrip' (stad met veel groen), terwijl urban jungle wordt gebruikt in de sociologische betekenis die stadsjungle vroeger had: stad als een plaats waar wetteloosheid heerst.

Grammaticale geschillen, etymologische enigma's en andere taaltwijfels, voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon, vindt u hier.

Lees ook:

Ombudsman slaat alarm: 'Het centrum van Amsterdam is 's nachts een wetteloze jungle'

Overlast, illegale taxi's, crimineel geld dat welig tiert en agenten die machteloos toekijken: de ombudsman schetst een onthutsend beeld van nachtelijk Amsterdam. "Het centrumgebied wordt 's nachts een urban jungle", beschrijft hij, "waar crimineel geld leidend is, en het gezag niet langer aanwezig."

Aan die toeristenstroom komt geen einde - Amsterdam maakt er maar het beste van

Niemand verwacht dat de groei van het toerisme in Amsterdam zal stilvallen. En dus probeert de stad de drukte maar zo goed mogelijk te managen.

Toeristen hou je niet tegen, maar Amsterdam kan wel zoeken naar een ander type

Een ‘sterk, internationaal concept’, zo roemde toenmalig VVD-wethouder Frits Huffnagel in 2004 zijn eigen campagne om Amsterdam te promoten. Veel bewoners van de hoofdstad zullen inmiddels terugverlangen naar de wat huiselijker dagen van ‘Amsterdam heeft het’.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden