Een soort 'Idols', voor de andere jonge popmusici

De Grote Prijs van Nederland was de bekendste talentenjacht voor popmusici. Totdat vorig jaar 'Idols' op de buis verscheen. Toch is de deelname dit jaar aan de 19de Grote Prijs onverminderd groot. De twee talentenjachten verschillen veel van elkaar. Komend weekend zijn de vier finales in Amsterdam.

door Hans Nauta

De misverstanden over de Grote Prijs van Nederland worden minder hevig,maar duiken elk jaar toch weer op. Tijdens het finaleweekend in de Amsterdamse concertzalen Paradiso en de Melkweg, vaak in de media, maar zelfs ook in de popsector. 'Het wordt toch nooit echt wat met de winnaar', hoort producent Maarten Vermeulen (31) van de Stichting Grote Prijs dan.

,,Soms klopt dat, maar vaker hebben winnaars gewoon de tijd nodig. Hooguit een handvol Nederlandse bands breekt in een jaar tijd door en blijft succesvol. Het is daarom irreëel te verwachten dat vier Grote-Prijswinnaars wel razendsnel grote successen boeken. Als je zo makkelijk een band kon uitkiezen die het gaat maken, was ik allang platenbaas. Soms valt een groep uiteen of ontwikkelt een ander zich sneller. Het geeft ook niet: die discussie wakkert het rumoer aan, wat goed is voor de bands.''

Zo'n 800 deelnemers schreven zich direct in bij de Grote Prijs. Vele honderden deden nog eens mee aan provinciale popprijzen, waarvan de winnaars ook naar de Grote-Prijsfinale mogen. Die begint vrijdag met de categorie Dance, zaterdagmiddag treden singer-songwriters op, 's avonds volgt Pop/Rock en zondag is er R & B/Hiphop. Uit 28 optredens kiezen jury's vier winnaars. Die krijgen 5000 euro, mogen twee dagen lang opnemen in de grote Wisseloord-studio, ontvangen 500 kant-en-klare cd's en winnen optredens op de festivals Lowlands, Dance Valley en Noorderslag.

Er worden geen instanthelden gekweekt, zoals vanaf zaterdag bij de nieuwe tv-serie 'Idols'. Maar voor finalisten met doorzettingsvermogen komt het succes er heus wel. Junkie XL scoorde een wereldhit met de Elvis-remix 'A Little Less Conversation', rapper Brainpower stond in Nederland op nummer één met de single 'Dansplaat', Raymzter had al een halfjaar na de finale de hit 'Kutmarokkanen'. Waarschijnlijk waren deze ex-finalisten er zonder Grote Prijs ook wel gekomen, erkent Vermeulen. ,,Maar toch was de competitie een belangrijke stap in hun ontwikkeling. Veel jonge muzikanten beleven hier hun eerste grote podiumervaring. Ze krijgen te maken met media en met een jury die geheel uit professionals bestaat.''

Zelf begon hij als stagiair bij de Grote Prijs. In de voorbije zes jaar zag hij het evenement groeien en werd hij eindverantwoordelijk. De interesse voor muziek was er al, dankzij de studie commerciële economie kan hij zich verplaatsen in de consument. ,,Je moet datgene wat je aanbiedt, een talentenjacht, afstemmen op de behoefte van deelnemers, publiek, mediapartners en sponsorpartijen.''

Het zouden ook de woorden van de 'Idols'-organisator kunnen zijn, of van een grote platenbaas. ,,In feite gebruiken wij dezelfde methodes, maar de Grote Prijs richt zich op een kleiner marktsegment en kan daarom niet zonder subsidie. Het is voor onze artiesten moeilijk hetzelfde te bereiken als grote platenmaatschappijen en hun artiesten.''

Beide talentenjachten hebben bestaansrecht en vinden hun publiek, maar er zijn veel verschillen. ,,Het primaire doel van 'Idols' is dat de televisieproducent via adverteerders inkomsten krijgt. Hij wil een groot publiek bereiken en het vehikel is de talentenjacht. Ons doel is juist talent te ontwikkelen en sponsoring is een essentieel middel om dat mogelijk te maken. Het belangrijkste verschil met 'Idols' is dat de deelnemers aan de Grote Prijs hun muziek zelf schrijven en uitvoeren.''

'Idols'-juryvoorzitter Henk-Jan Smits heeft nog bij de Grote Prijs in de jury gezeten. ,,Een geweldige artist & repertoire-manager voor zijn platenmaatschappij: hij weet wanneer het plaatje klopt. Toch zou ik hem nu niet meer vragen. De bands waarop wij ons richten zijn erg alternatief en verantwoord en dat circuit zet zich af tegen 'Idols'. Ze vinden het belangrijk beoordeeld te worden door mensen die ze zwaar diggen, topmensen uit de alternatieve hoek. Van zo iemand kunnen ze een kritisch rapport wel incasseren.''

Veel deelnemers zijn puristen en zetten zich af tegen commercie. Maar toch mogen nieuwe sponsors zich altijd melden bij Vermeulen. ,,Als evenement kunnen we immers niet zonder hulp. Voor de muzikanten zelf is het probleem dat sponsoring hun reputatie sneller schaadt dan die van 'Idols'-artiesten. Dat merk je regelmatig. De 500 cd's die de winnaars krijgen, kunnen ze met volle winst verkopen. Maar er staan drie logootjes op van sponsors die dat mogelijk maken. Sommige winnaars hebben daar grote moeite mee. 'Dat is commercieel', zeggen ze. De ene band gaat er absoluut niet in mee, de ander zegt: zolang ik me maar ontwikkel en bekender word. Dat soort allianties met commerciële partijen is echt van deze tijd.''

De budgetten zijn kleiner nu platenmaatschappijen, gedwongen door de malaise in de muziekindustrie, nieuwe bands geen tijd geven om te groeien. Een act moet meteen renderen en wordt nauwelijks begeleid. De Grote Prijs is daarom vorig jaar begonnen met bandcoaching. Er worden onder eigen vlag optredens georganiseerd voor winnaars en een team van professionals helpt de artiesten een jaar lang met publiciteit, repertoirekeuzes, presentatie, optredens en auteursrechten. ,,Bij Satellite7, Pop/Rock-winnaar van vorig jaar, werkte dat prima. Wij doen alles wat een manager doet.''

En dat gebeurt dan deels met subsidiegeld. Is dat niet iets wat de markt zou moeten doen? ,,Alleen als die markt ook het talent zou oppikken dat zich nu bij de Grote Prijs aanmeldt. Maar de kloof tussen marketing-acts en talenten die muziek maken om de muziek, wordt alleen maar groter. We helpen die tweede groep met overleven en groeien.''

Een eigen Grote-Prijsplatenlabel is nog een stap te ver. ,,Dat zou bijna non-profit moeten zijn, omdat je anders het verwijt krijgt publieksbands te selecteren, omdat het goed is voor het label.'' Wel is er dit jaar voor het eerst de samenwerking met het mediabedrijf DutchView, dat professionele tv-registraties maakt. De Grote Prijs zendt net als voorheen live uit via internet (www.fabchannel.com) maar nu op televisiekwaliteit.

,,Een logische stap is de finale binnen enkele jaren op televisie uit te zenden. Samen met een omroep of muziekzender The Box, een partij die ook artiesten met zelfgemaakte videoclips een kans geeft.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden