Review

Een scheurkalender voor elke liefhebberij. Van bijbelteksten tot whisky.

Wie dezer dagen een boekwinkel binnenstapt ziet ze niet alleen in stapels hoog, maar ook in strekkende meters breed liggen: de scheurkalenders. Ze lijken aan populariteit te winnen en daarom pikt iedereen een graantje mee uit de ruif. Geen doelgroep, of er is een kalender voor. Van de wetenschapper tot de filosoof, van de liefhebber van whisky en bier tot die van liefde en seks. Hou je van de natuur? Ben je zwanger? Er is een dagelijks blaadje voor je. Een kleine speurtocht op internet leverde al vijftig kalenders op. Daaruit een willekeurige greep.

Mensen algemene vorming in de breedste zin van het woord bijbrengen, dat rekent drs. Peter Verheij tot zijn hoogste levensdoel. Want, meent de voormalige rijksambtenaar en huidige trainer voor bedrijfsleven en overheid, vakkennis en analytisch vermogen mogen dan voor een carrière onontbeerlijk zijn, voor het functioneren op redelijk maatschappelijk niveau komt meer kijken.

De wetenswaardigheden die Verheij dagelijks presenteert zijn zeer uiteenlopend: van mythologie tot wijnkennis, van tafeletiquette tot klassieke muziek, van economie tot recht en van golf(etiquette) tot bridge. Aan het eind van het jaar ben je een vat vol social talk, over alles kun je op een receptie wel iets debiteren.

Samensteller Verheij is kennelijk een groot liefhebber van golf, want anders valt niet te verklaren waarom hij zonodig drie achtereenvolgende kalenderblaadjes aan dit tijdverdrijf moet besteden. Manieren, of het nu op de snelweg, de golfbaan of aan tafel geldt, mogen zich ook in zijn belangstelling verheugen. We hebben even gefronst waar Verheij zegt dat je, als je uitgegeten bent de vork met de holle kant naar boven op je bord legt. Wij hebben altijd geleerd: tanden naar beneden, dus de bolle kant naar boven.

De grapjes van Verheij zijn niet altijd origineel. Dat een pedofilatelist een liefhebber is van kinderpostzegels is een grap met een hele lange baard. En om op de dag van het bombardement van Rotterdam te komen met een ’waar gebeurd’ verhaal van een jonge Duitser die naar de ’Altstadt’ vraagt, is ook niet vindingrijk. Want die grap kennen we ook al sinds, pakweg, 1940.

Schaamteloos is dat de samensteller op tenminste drie blaadjes reclame maakt voor zijn trainingen en voor zijn kalender. Dat getuigt niet echt van klasse.

Net zoals rond de dood van John F. Kennedy en Diana zijn ook de complottheorieën rond de aanslagen van 11 september 2001 onuitroeibaar, mede door de geheimzinnigheid van de Amerikanen. Voor wie zich wil vermaken of verontrusten heeft Niels Rood (zelfstandig ondernemer, programmamaker en journalist) een hele scheurkalender samengesteld met ’verdachte’ feiten onder de titel ’Wist u dat...’ (Scheuren in de officiële 11 september-verklaring). Ieder blad sluit af met .... dagen na 11 september (en zijn we al wakker geworden?)

Niels Rood zegt dat hij de talloze beweringen die op internet de ronde doen grondig verifieert. We namen de proef op de som met zondag 8 april: ’Wist u dat... David Harrison van The Telegraph met vier ’11 septemberkapers’ sprak, waaronder met Ahmed Alnami die in Vlucht 93 zou hebben gezeten en zei: ’Zoals je ziet leef ik nog steeds [...] Ik had zelfs nog nooit gehoord van Pennsylvania, waar het vliegtuig dat ik zou hebben gekaapt [is neergestort].’? De suggestie wordt gewekt dat er helemaal geen kapers zijn geweest. We hebben even wat gegoogled met een paar trefwoorden en daar troffen we het artikel van David Harrison. Inderdaad, Alnami leeft en lijkt nooit aan boord van Vlucht 93 te zijn geweest. Maar wat Rood verzwijgt is dat een aantal mannen waarschijnlijk het slachtoffer is geworden van ’gestolen identiteiten’. Toch een aspect dat de hele onthulling van Rood is een zeker perspectief zet.

Relaties, laat Pieternel Dijkstra, de samenstelster van de Psychologie scheurkalender, ons weten, besparen de mens veel nare dingen. Je wordt minder snel depressief, komt minder gauw in een inrichting, pleegt minder snel zelfmoord, enzovoort enzovoort. Maar de keerzijde is dat ze stress kunnen veroorzaken. Veel van de onderwerpen op de kalender hebben met relaties van doen. Pieternel wil een piepklein puntje van de sluier oplichten die over onze relaties hangt.

Neem de non-verbale communicatie. In de westerse cultuur wordt de afstand tussen mensen in vier categorieën onderverdeeld: de publieke (meer dan 2m), de sociale (1,2 tot 2m), de persoonlijke (0,6 tot 1,2m) en de intieme afstand (minder dan 60 cm). Als je met onbekende mensen samengepakt in de lift staat ben je op intieme afstand. Maar de situatie is niet intiem. Wat doe je? Je vermijdt onderling oogcontact, staart naar je voeten of naar de lichtjes in de lift.

Over intieme afstand gesproken, hier volgt een onthullende Amerikaanse vinding: stel, poneert Dijkstra, iemand spreekt je op straat aan met ’Heb je zin om met me naar bed te gaan?’ Of het ja of nee wordt hangt van het geslacht af. Van de mannen zegt 75 procent ja, van de vrouwen 0 procent. Mannen voelen zich gevleid en zien het als een kans om spannende seks te hebben, terwijl vrouwen denken: Ho eens even! Geen vreemde aan mijn lijf!

Wie bijbelteksten wil vergelijken heeft onderhand een flinke boekenplank nodig. De bekendste zijn de Statenvertaling van 1637, de NBG-vertaling van 1951 en de Nieuwe Bijbelvertaling (NBV), die twee jaar geleden onder gejuich en protest de kansels besteeg. Onder het motto ’vertalen is verdwalen’ leggen, naar een idee van dominee Nico ter Linden, negentien bijbelvertalers en -uitleggers een tekst uit de NBV naast een andere vertaling. Zoek de verschillen!, krijgt de lezer als opdracht mee.

De oud-testamenticus Karel Deurloo, die niet bepaald een fan is van de NBV, buigt zich over vers 9 uit boetepsalm 51. Iedereen die een beetje thuis is in de psalmvertalingen weet dat daar al sinds mensenheugenis sprake is van hysop als ingrediënt. Soms merk je hoe knap de vertalers van de NBV zijn, looft Deurloo. Hysop komt als plant in het Heilige Land niet voor. „Iemand heeft uitgezocht dat het waarschijnlijk origanum mazu moet zijn. De in Nederland inheemse variant noemen we majoraan. Dat is dus de tot de verbeelding sprekende goede vertaling, ook in deze psalm. Het klinkt alleen wat kookboekachtig: Men neme majoraan...

Personal coaching is doorgaans een dure bezigheid, vooral voor degene die de adviezen in ontvangst mag nemen. Sommigen hanteren bedragen met twee nullen voor de komma, die soms dicht in de buurt van de drie nullen komen. Gelukkig geven Aty Boers, managementadviseuse bij Novius, en Marijke Lingsma van de School voor Coaching hun dagelijkse adviezen voor minder geld. Ze zeggen ’Elke dag een moment van bezinning en reflectie’ toe ’met oneliners, tips, ervaringen verwoord in wervelende, bondige teksten over coaching, management, verandering, samenwerking, conflicthantering en persoonlijke effectiviteit en ontwikkeling. Serieus en met een knipoog’.

De voorkanten van de blaadjes zijn voorzien van spreuken die het midden houden tussen tegeltjeswijsheden en Loesje-leuzen. Neem ’Liever een narcist dan een brandnetel’ of ’Wie zijn toekomst niet zelf bepaalt, krijgt ’m toegewezen’.

Wat adviseert het duo zoal? Een voorbeeldje, oefening genoemd. Hoe haal je het beste uit jezelf? Wat moet je wel en niet doen? Acht nee’s: niet mauwen als het tegenzit, geen belemmeringen noemen, niet de schuld bij de ander leggen, niet op de persoon spelen, niet ikke, ikke, ikke, niet naar complimentjes vissen, niet piekeren en niet te serieus zijn.

Wat wel? Klaagzang inslikken, mogelijkheden noemen, mild lastigheid benoemen, het probleem aankaarten, nieuwsgierig zijn, jezelf vertrouwen, met anderen genieten van nu. En: relativeren en humor.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden