Een Rus met westerse inslag verovert Italië

MILAAN (ANP) - De coup kwam uit een onverwachte hoek. Uit het oosten. De machtsgreep kwam op naam van een 24-jarige Rus. Een blonde vent met een westerse instelling en een Italiaanse levensstijl. Evgeni Berzin maakte gisteren definitief een einde aan de hegemonie van Miguel Indurain in de Giro d'Italia.

De Oosteuropeaan hield de Spanjaard af van de derde eindzege op rij. Een podiumplaats was de drievoudig Tourwinnaar weliswaar gegund, maar hij diende wel genoegen te nemen met de laagste trede. Want Berzins leeftijdsgenoot Marco Pantani, ook al een openbaring, eiste de tweede plaats op. Dankzij zijn triomftochten over de Dolomieten.

“Ik ben ontevreden over die derde plaats”, zei Indurain. “Maar in de laatste week heb ik gemerkt dat de vorm groeiende is. Mijn voorseizoen is deels mislukt door een allergie en een knieblessure. Ik zeg niet dat ik anders had gewonnen, maar Berzin had het moeilijker gekregen.”

Op indrukwekkende wijze domineerde de 24-jarige Russische tweedejaars prof de 77e editie. Drie dagprijzen haalde hij af. De eerste na de vierde etappe, een bergrit, in Campitello Matese, waar hij meteen de rose leiderstrui rond zijn ranke schouders kreeg. Al naar gelang de ronde vorderde paste het leiderstruitje steeds beter. Hij loodste het, met de steun en ervaring van Moreno Argentin, zonder scheuren naar Milaan.

Alleen in de vijftiende etappe, een bergrit van Merano naar Aprica, rafelde het tricot. Berzin verloor 36 seconden op het “Mysterie Miguel” en zag Pantani, die de rit op zijn naam bracht, op de tweede plaats landen. “Ik heb toen veel steun gehad van de ploeg”, dankte hij zijn teamgenoten van de dit jaar onbetwist sterkste wielerploeg Gewiss. “Daar heb ik ondanks het verlies de ronde gewonnen.”

Afgelopen vrijdag deden Indurain en Pantani opnieuw pogingen Berzin te onttronen. Tevergeefs. Zaterdag bleef hij ook overeind in de barre etappe van Deux Alpes naar Sestrières over 121 kilometer, ondanks een defect aan zijn fiets. In de sneeuw, regen, mist en vrieskoude kreeg de ongevaarlijke Pascal Richard de vrije doorgang. De Zwitser boekte zijn zevende overwinning dit seizoen.

Gisteren kwam de eerste Russische eindzege in de Giro niet meer in gevaar. De rit tussen Turijn en Milaan ging over vlakke wegen. De Italiaan Zanini boekte een sprintzege voor de Oezbeek Abdoesjaparov.

Uitgerekend in de tijdritten, het onderdeel waarop Indurain schier onverslaanbaar was, won Berzin de Ronde van Italië. De winnaar van Luik-Bastenaken-Luik presenteerde zich als een begenadigd tijdrijder, een expert in de races tegen het uurwerk. Hij veegde de vloer aan met de gevestigde orde. Was hij voor de massa een openbaring, de kenners stonden niet van zijn prestaties te kijken.

Als jongen van dertien won Berzin zijn eerste tijdritje over 5 kilometer. Binnen twee jaar stond hij in de regio van zijn woonplaats Viborg, waar 's winters het kwik tot veertig graden onder nul daalt, bekend als een specialist in ritten tegen het uurwerk. Zijn talenten bleven niet onopgemerkt. Koetsnetsov, de roemruchte coach van de gerenommeerde wielerschool in Sint Petersburg, lijfde hem in.

“Dit voorlopige hoogtepunt heb ik eerder ondanks dan dank zij hem bereikt”, zegt Berzin. “Ik ben Koetsnetsov gaan haten. Hij is een oude, rechtlijnige communist, die geen tegenspraak duldt. In zijn school mochten we niets. We werden geïsoleerd van de buitenwereld. Televisie kijken was taboe, je mocht zelfs niet met vrouwen praten. Stappen was een doodzonde. Wij deden alles fout, hij niets.”

Koetsnetsov zou de eigenzinnige Berzin later nog een kunstje flikken. Nadat Berzin wereldkampioen achtervolgen individueel en met de Russische ploeg was geworden, lonkte het kapitaal in het westen. Peter Post en andere ploegleiders wilden hem graag als beroepsrenner contracteren. Koetsnetsov belemmerde een overgang, wel kreeg Berzin toestemming voor een Italiaanse amateurploeg te rijden.

“Maar ik moest wel de helft van het maandsalaris van 700 gulden afdragen aan Koetsnetsov, die me vervolgens eind 1991 beval terug te keren naar Rusland. Ik moest in militaire dienst. Maandenlang verijdelde hij dat ik kon trainen. Ik heb geluk gehad dat de coach van de legerploeg CSKA Moskou, Goesetnikov, mij selecteerde. Anders had ik niet met de rose trui om de schouders op het podium in Milaan gestaan.”

Tijdens het WK '91 voor militairen in Italië merkte Emmanuele Bombini, zijn huidige ploegleider, Berzin op. De Italiaan was bezig een wielerploeg te formeren rond Argentin en zag in de jonge Rus een meer dan uitstekende knecht. Nog geen twee jaar later de rollen omgedraaid. De oude rot rijdt in dienst van het talent uit het oosten. Met onder meer een overwinning in Luik-Bastenaken-Luik en de tijdrit van het Criterium International op zijn erelijst.

In de Giro bevestigde 'Eugenio', zoals de Italiaanse tifosi hem noemen, zijn talenten. Met de eindzege en drie eclatante ritoverwinningen. “Pantani en ik hebben duidelijk gemaakt dat een nieuwe generatie in aantocht is”, zei Berzin. “Indurain, Chiappucci en Rominger dienen in de toekomst rekening te houden met ons. Ze krijgen het moeilijk.”

Tijdens de Tour zullen ze geen last van de Rus hebben. Hij gaat zich rustig voorbereiden op het wereldkampioenschap op Sicilië. Inmiddels wordt hij van alle kanten bestookt met lucratieve contracten van onder meer Polti, Mapei en Lampre. Zijn werkgever Gewiss is fanatiek bezig een Italiaans paspoort voor het goudhaantje te regelen.

Berzin blijft nuchter onder alle commotie. Een natuurlijke nuchterheid, aangeleerd in Rusland, die echter overgoten is met een beetje Italiaans temperament. “Ik heb een westerse mentaliteit. Voel me meer Italiaan dan Rus”, aldus Berzin die met zijn vrouw Stella in Broni, ten zuiden van Milaan een aardig optrekje heeft. “Mijn afkomst zal ik echter nimmer verloochenen.”

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden