null Beeld

ColumnErik Ex

Een revolutie in het onderwijs? Dat zien we pas als de scholen weer opengaan

In een brief van het bestuur werd ik bedankt voor mijn flexibiliteit en extra inspanning afgelopen periode. We krijgen zelfs een bescheiden bonus. Ik heb me weleens flexibeler gevoeld en heb ook het idee dat ik weleens meer inspanning heb geleverd dan afgelopen weken. Ik doe gewoon mijn werk. Maar nu, net zoals bijna iedereen, vanuit huis.

Toch kan ik niet ontkennen dat er bijzondere dingen gebeuren in onderwijsland. Sommigen beweren dat er een digitale revolutie gaande is. Dat jaren aan onderwijsvernieuwing plotseling plaatsvinden binnen enkele weken. Ik vraag me af of dit zo is. Als het al een revolutie is, is er iets anders aan de hand.

Handige uitlegfilmpjes

Ik werk in een sector waarin men gewend is om binnen het eigen klaslokaal het ‘eigen koninkrijk’ te besturen. Gaat de bel, dan sluit je de deur.

In coronatijd zie ik overal samenwerking ontstaan die er voorheen niet was. Zo wordt er massaal lesmateriaal gedeeld. Bijvoorbeeld uitlegfilmpjes: filmpjes van presentaties over een onderwerp gegeven door een vakdocent. Ze zijn handig want leerlingen kunnen de uitleg stopzetten of nog een keer bekijken. In 2015 had ik voor het laatst een uitlegfilmpje gemaakt. Ik had het project opgegeven omdat het vooral extra werk was.

Nu neem ik weer tijd om nieuwe te maken. Ik maak ze niet alleen voor mezelf, mijn collega in dezelfde jaarlaag kan ze ook tonen aan haar leerlingen. Zij doet weer ander werk voor mij, zoals het opsporen van leerlingen die hun huiswerk niet gemaakt hebben. Zo staan we, om maar eens een klassieke jeukterm te gebruiken, in onze kracht. Mijn oude uitlegfilmpjes worden ook weer meer bekeken. Leraren die ik niet ken, tonen ze ook in hun digitale lessen of leerlingen vinden ze zelf.

Revolutie zonder verandering

Er zijn tal van voorbeelden van nieuwe samenwerking. Vaak zelfs bovenschools. Gymdocenten van twee verschillende Amsterdamse scholen, het Hyperion en het Barlaeus, maken zulke aanstekelijke beweegfilmpjes dat leerlingen vanuit het hele land ernaar kijken. Academie Tien uit Utrecht lanceerde het idee van de thuiswerk-buddy: vrijwilligers van buiten het onderwijs helpen hun leerlingen te plannen op afstand. Inmiddels hebben zoveel vrijwilligers zich gemeld dat het project wordt uitgebreid voor leerlingen van andere scholen.

Het is vreemd; nu we niet meer bij elkaar in het gebouw zitten, werken we meer samen dan ooit. Leraren helpen elkaar, delen materiaal en geven rondleidingen in hun digitale klaslokaal. Ik leer mijn leerlingen dat revoluties in de geschiedenis uiteindelijk dikwijls geen echte veranderingen teweegbrachten. Zo begon de Franse Revolutie met de autocratische koning Lodewijk XVI en eindigde zij met de nog autocratischere keizer Napoleon.

Alles zal afhangen van wat we doen als de scholen weer opengaan. Willen we dat er van de onderwijsrevolutie iets blijft hangen? Dan zullen we onze koninkrijkjes open moeten stellen. Juist als we weer terug de klaslokalen in kunnen.

Lees ook:

Thuisonderwijs met elf kinderen, hoe doe je dat?

Nu de scholen dicht zijn, worstelen veel ouders met thuisonderwijs. Met haar elf kinderen probeert Dineke van der Pluijm uit Hengelo het hoofd koel te houden. ‘Ik ben al blij als ik het eten op tijd op tafel heb.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden