Een religieuze, operateske ervaring

BELINDA VAN DE GRAAF

Cave of Forgotten Dreams
Regie: Werner Herzog

¿¿¿¿¿

Eindelijk is er een film die op fabelachtige wijze de 3D-technologie benut. Het is geen speelfilm, maar een documentaire. In 'Cave of Forgotten Dreams' neemt de Duitse regisseur Werner Herzog ons mee naar een Franse grot, waar in 1994 ruim 30.000 jaar oude schilderingen werden ontdekt.

Met zijn 3D-apparatuur legt Herzog de welvingen van de rotsen vast, waardoor de schilderingen te zien zijn in hun natuurlijke reliëf. De paarden, bizons, neushoorns, leeuwen en hyena's zijn niet geschilderd op een plat vlak, dus waarom zou je ze vastleggen op een plat vlak. 3D is hier een uitkomst. Het is alsof je hand in hand met Herzog de grot van Chauvet afdaalt, en de prehistorie betreedt. Zie de bizon met de acht poten die beweging lijkt te suggeren, of misschien wel proto-cinema.

Gewone stervelingen mogen hier niet komen. Door te veel invloeden van buitenaf zouden de schilderingen kunnen vervagen. De zwaar gebarricadeerde deur die toegang geeft tot de grot is in de loop der jaren alleen opengegaan voor kunsthistorici, archeologen, paleontologen en voor Werner Herzog.

Heel wat filmmakers hadden al om toestemming gevraagd aan de Franse overheid om te mogen filmen, maar vanwege de gevoeligheid van de schilderingen, waren alle aanvragen afgewezen. Tot Herzog zich meldde, de Duitse cineast die kort daarvoor op Antarctica had bewezen overweg te kunnen met de overweldigende natuur en het werk van de aanwezige wetenschappers. In 'Encounters at the End of the World' filmde hij duikers op Antarctica alsof ze zich opmaakten voor een kerkdienst.

In 'Cave of Forgotten Dreams' gebeurt iets soortgelijks. Door Herzogs lens wordt de grot een magische, mythische plek die ons confronteert met onze voorvaderen, en die een brug slaat tussen heden en verleden. Het gaat in Herzogs werk vaak om de spanning tussen natuur en cultuur. In de grot wordt het geluid van de druipsteen afgewisseld met muziek van Herzogs Nederlandse huiscomponist Ernst Reijseger, bijgestaan door het Nederlands Kamerkoor.

Je zou het een religieuze, operateske ervaring kunnen noemen die Herzog ons gunt, daar in die grot, langs de rivier de Ardèche, maar dan niet zonder het hoofdingrediënt: Herzogs gevoel voor humor. De archeologen in de Ardèche worden evenals de glaciologen op Antarctica ook gewoon voorgesteld als een stel mafketels. Niet te beroerd om het speerwerpen eens te demonstreren of verkleed als Inuit een liedje te blazen op een gereconstrueerd fluitje uit de ijstijd. Zo voert de Duitse regisseur ons van de hemel terug naar de aarde.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden