Een proef te ver

Het laatste kunstmatige geluid dat Pjotr Dolgov hoort, is het vroegtijdig losschieten van zijn parachute. Niemand weet hoeveel seconden of minuten hij daarna nog de ijle wind langs zijn oorbeschermers heeft horen suizen.

Mark Traa. Onder redactie van Joep Engels

Het is november 1962, het holst van de Koude Oorlog. Kolonel Pjotr Dolgov en majoor Jevgeni Andrejev stijgen op van de vliegbasis bij Saratov. De capsule die onder de enorme luchtballon hangt heet Wolga. Zowel Dolgov als Andrejev zijn doorgewinterde parachutespringers. Ieder hebben ze een reeks records op hun naam staan.

Vandaag moet er echter een record worden gevestigd dat een harde klap zal betekenen in het gezicht van de Amerikanen. Die kunnen de Sovjets al nauwelijks bijbenen in de race om de verovering van de ruimte. Gaan de communisten ook de hogere luchtlagen beheersen?

Andrejev en Dolgov willen zich van recordhoogte naar de aarde laten vallen. Na ruim twee uur stijgen stapt Andrejev overboord. De Wolga bevindt zich dan op een hoogte van bijna 29 kilometer: de hemel is er donker genoeg om sterren te laten zien. Andrejev valt met een snelheid van 550 kilometer per uur. De eerste zeven kilometer valt hij met zijn gezicht hemelwaarts gericht, om te voorkomen dat zich een ijslaagje vastzet op zijn vizier. Dan opent Andrejev zijn parachute en begint een steeds geleidelijker afdaling die eindigt nabij de oevers van de Wolga-rivier.

Intussen stijgt Pjotr Dolgov verder in de benauwde capsule. Hij wil het record nog scherper stellen. Op een hoogte van ruim 32 kilometer, bijna vier maal zo hoog als de Mount Everest, stapt hij overboord.

Een moment later weet hij al dat dit zijn laatste sprong is geweest. Om een onverklaarbare reden ontvouwt zich de parachute. Veel te vroeg, want de ijle stratosfeer kan het valscherm onvoldoende draagkracht geven. Sneller dan een kogel stort Dolgov naar beneden, gevolgd door het nutteloze doek.

Waar reguliere parachutespringers in nood doorgaans hooguit enkele seconden de dood in de ogen kijken, valt Dolgov minutenlang zijn einde tegemoet. Bij zijn volle bewustzijn? Een officiële doodsoorzaak is nooit bekendgemaakt.

In het gunstigste geval is hij tijdens zijn vrije val bezweken door bevriezing, of doordat zijn zuurstof opraakte. Dolgov stierf in elk geval 'tijdens het vervullen van zijn plicht', zoals de militaire krant Rode Ster in die dagen meldde. Daar valt niets op af te dingen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden